We hoeven geen pijnlijke keuze te maken tussen milieu en welvaart

De openingskop van de Volkskrant luidde gisteren: 'Voor 2100 moet de uitstoot naar nul'. Het betrof hier de uitstoot van broeikasgassen en de oekaze was afkomstig van het IPCC, een groot en internationaal gezelschap van eminente geleerden.

Je zou kunnen zeggen: mooi, we hebben dus nog ruim 85 jaar om een oplossing te verzinnen. In 2099 ziet de wereld er vast en zeker heel anders uit, met prachtige technologieën waarmee we het varkentje wel even zullen wassen.

Volgens Ban Ki-moon, secretaris-generaal van de VN en opdrachtgever van het IPCC, schieten we met zulke wenspraatjes niets op. 'De leiders moeten handelen. Zij kunnen geen tijd verliezen', zei hij. Er lopen nu al miljoenen mensen rond die 2100 gewoon gaan meemaken, inclusief de fnuikende gevolgen van onze gemakzucht en zorgeloosheid - of de zegeningen van onze moedige ommezwaai natuurlijk.

De vraag of de klimaatverandering is te wijten aan menselijk handelen kan nu met 95 procent zekerheid positief worden beantwoord, de vraag of een oplossing door ons moet worden aangedragen dus ook. Eind 2015 is de volgende klimaattop, in Parijs, en daar moeten de bevindingen in het rapport leiden tot beleid. 'Het woord is nu aan de politici', stond er in de krant. Gezien de uitkomsten van de voorgaande twintig klimaattoppen is dat geen hoopvol vooruitzicht. De politicus is per definitie een kortetermijndenker - voorbij de volgende verkiezingen wordt zijn blik wazig. In zijn hoofd staat vermindering van de CO2-uitstoot gelijk aan verminderde groei en verminderde groei aan verminderde zetelaantallen. Dat is weer gekoppeld aan een triest einde van de carrière en een ernstig verminderd zelfbeeld.

In september verscheen het rapport Better Growth Better Climate van het New Climate Economy Project - als de opwarming met elk rapport 0,1 procent was afgenomen, zaten er nu ijsberen op Terschelling. In het NCEP hebben vertegenwoordigers uit wetenschap, politiek en zakenleven elkaar gevonden - met uit Nederland Unilever-baas Paul Polman.

De uitkomst van 'Betere Groei Beter Klimaat' was, gezien in het licht van de oude economische dogma's, spectaculair. Vermindering van de uitstoot, bijvoorbeeld door hoge emissiebelastingen, heeft geen gevolgen voor de groei, luidde de conclusie. We hoeven dus helemaal geen pijnlijke keuze te maken tussen milieu en welvaart. Voorwaarde is wel wat de opstellers smart policies noemen, gericht op energiebesparing en de snelle ontwikkeling van alternatieve energiebronnen. Maar ook op bijvoorbeeld beter ontworpen steden. De investeringen die daarvoor nodig zijn, zijn niet hoger dan de investeringen die toch al gedaan moeten worden.

Econoom en Nobelprijswinnaar Paul Krugman schreef er dit over in The New York Times: 'We kunnen de planeet redden, misschien zelfs wel gratis'. Dat is natuurlijk helemaal schitterend. De lichtelijk apocalyptische toon van het IPCC kan gemakkelijk voor een après nous le déluge-attitude zorgen, en is tevens spek voor 't bekkie van de klimaatsceptici - ik denk dat Leon de Winter alweer bezig is met een tegenstuk. Better Growth Better Climate kijkt naar oplossingen en biedt hoop - altijd betere uitgangspunten voor actie en maatregelen.

De enige vraag is of onze politici slim genoeg zijn om slim beleid toe te passen, en of ze dat op tijd willen doen: volgens het NCEP zijn de komende vijftien jaar cruciaal.

Blijken politici te kortzichtig, wat ik zeker niet uitsluit, dan zit er niets anders op en moeten bedrijfsleven, steden en slimme burgers het heft zelf maar in handen nemen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden