'We hebben mazzel dat onze smaken dicht bij elkaar liggen'

Tekenaar Joost Swarte en zijn vrouw Joan wonen in Haarlem, waar hij een uitbouw ontwierp voor zijn huis. En daarna deed de lekenarchitect ook maar theater DeToneelschuur.

Margot Pol
Joost Swarte en Joan Koops met dochter Loulou (op de grond), schoonzoon Jord en dochter Suze. Beeld Anouk de Kleermaeker
Joost Swarte en Joan Koops met dochter Loulou (op de grond), schoonzoon Jord en dochter Suze.Beeld Anouk de Kleermaeker

Wie?

Joost Swarte (69) en Joan Koops (65) met dochter Loulou (24, op de grond), schoonzoon Jord (27) en dochter Suze (27). De kinderen wonen niet meer thuis.

Wat doen ze?

Joost is (strip)tekenaar en vormgever, Joan heeft de docentenopleiding naald- en sierkunst gevolgd.

Waar?

Twee samengevoegde arbeiderswoningen in hartje Haarlem.

Tekst gaat verder onder de foto's.

SMAAK | Joan: 'Joost en ik hebben mazzel dat onze smaken dicht bij elkaar liggen.' Het lampje is van Frozen Fountain, kastje van Pastoe, kleed was een uitverkoopje van Sissy Boy en het krukje van Cuero. Beeld Anouk de Kleermaeker
SMAAK | Joan: 'Joost en ik hebben mazzel dat onze smaken dicht bij elkaar liggen.' Het lampje is van Frozen Fountain, kastje van Pastoe, kleed was een uitverkoopje van Sissy Boy en het krukje van Cuero.Beeld Anouk de Kleermaeker
ACHTERTUIN | Zicht vanuit de achtertuin op het huis, twee aan elkaar gevoegde arbeiderswoningen in het hart van Haarlem met een door Joost Swarte zelf ontworpen uitbouw eraan. SCHOMMEL| Joan: ''Niet zo hoog!', riep ik nog. De plastic aanhechting om het touw was na jaren niet zo stevig meer. Toen lag Joost op de grond.' Joost: 'Dit is een schommel voor volwassenen, de timmerman heeft het plankje op verzoek extra breed gemaakt. Meesterlijk.' Beeld Anouk de Kleermaeker
ACHTERTUIN | Zicht vanuit de achtertuin op het huis, twee aan elkaar gevoegde arbeiderswoningen in het hart van Haarlem met een door Joost Swarte zelf ontworpen uitbouw eraan. SCHOMMEL| Joan: ''Niet zo hoog!', riep ik nog. De plastic aanhechting om het touw was na jaren niet zo stevig meer. Toen lag Joost op de grond.' Joost: 'Dit is een schommel voor volwassenen, de timmerman heeft het plankje op verzoek extra breed gemaakt. Meesterlijk.'Beeld Anouk de Kleermaeker
KEUKEN | Het granito van de vloer komt terug in het aanrechtblad. Joost: 'De vloer moest precies gelijk lopen met die van de woonkamer, want ik had bedacht dat de keukenkastjes wieltjes moesten krijgen. Kun je de pan met mosselen zó naar binnen rijden. Beeld Anouk de Kleermaeker
KEUKEN | Het granito van de vloer komt terug in het aanrechtblad. Joost: 'De vloer moest precies gelijk lopen met die van de woonkamer, want ik had bedacht dat de keukenkastjes wieltjes moesten krijgen. Kun je de pan met mosselen zó naar binnen rijden.Beeld Anouk de Kleermaeker

Je zou niet zeggen dat dit ooit twee huizen waren.

Joan Koops: 'De muur liep dwars door de huidige woonkamer. Toen ik 44 jaar geleden met mijn vriend huis nummer één kocht voor 25 duizend gulden, was mijn vader bezorgd: in de buurt liepen helers rond, op het plein vond illegale autoverkoop plaats. De Vijfhoek is een oude buurt, gebouwd toen de Vlamingen in de 16de eeuw naar Nederland vluchtten. Het huis was uitgewoond. En klein: in totaal 3,10 meter breed. Toen de buurman een jaar later overleed, konden wij zijn huis erbij kopen en mochten we het samen-voegen. Als het 10 centimeter breder was geweest, had het volgens de gemeentelijke regels niet gemogen.'

Tekst gaat verder onder de foto's.

(EIGEN) WERK | Joost: 'Op de slaapkamer hangen een paar gezellige dingen van de rommelmarkt. Het werk daarboven is van mij.' Joan: Ja, dat heeft-ie speciaal voor mij gemaakt, haha.' Beeld Anouk de Kleermaeker
(EIGEN) WERK | Joost: 'Op de slaapkamer hangen een paar gezellige dingen van de rommelmarkt. Het werk daarboven is van mij.' Joan: Ja, dat heeft-ie speciaal voor mij gemaakt, haha.'Beeld Anouk de Kleermaeker
PORCELIN | Op de overloop hangt een kast vol porseleinen poppetjes, sinds haar 20ste verzameld door Joan. Met dat kartelmes kun je decoratieve patroontjes maken langs ansichtkaarten en ander papier. De lamp is een ontwerp van Wilhelm Wagenfeld. Beeld Anouk de Kleermaeker
PORCELIN | Op de overloop hangt een kast vol porseleinen poppetjes, sinds haar 20ste verzameld door Joan. Met dat kartelmes kun je decoratieve patroontjes maken langs ansichtkaarten en ander papier. De lamp is een ontwerp van Wilhelm Wagenfeld.Beeld Anouk de Kleermaeker
VOORGEVEL | Joan: 'Dit zijn aangewaaide stokrozen, ik heb ze net teruggesnoeid maar wel de zaadjes bewaard. Soms fantaseer ik dat ik ze 's nachts stiekem door de hele straat uitstrooi.' Het bankje voor de deur is van Fiberplast, model Laverstock, gemaakt van gerecycled plastic. Beeld Anouk de Kleermaeker
VOORGEVEL | Joan: 'Dit zijn aangewaaide stokrozen, ik heb ze net teruggesnoeid maar wel de zaadjes bewaard. Soms fantaseer ik dat ik ze 's nachts stiekem door de hele straat uitstrooi.' Het bankje voor de deur is van Fiberplast, model Laverstock, gemaakt van gerecycled plastic.Beeld Anouk de Kleermaeker
LAATJES | Joost (trekt het laatje onder de spoelbak naar voren): 'Kijk, en dit is ons aardappellaatje. Elke kast kan helemaal naar voren, dat werkt makkelijker.' Joan: 'Ik ben heel erg aan dit huis gehecht. Met de kinderen erbij was het soms een beetje krap, maar nu past het als een maatkostuumpje.' Beeld foto Anouk de Kleermaeker
LAATJES | Joost (trekt het laatje onder de spoelbak naar voren): 'Kijk, en dit is ons aardappellaatje. Elke kast kan helemaal naar voren, dat werkt makkelijker.' Joan: 'Ik ben heel erg aan dit huis gehecht. Met de kinderen erbij was het soms een beetje krap, maar nu past het als een maatkostuumpje.'Beeld foto Anouk de Kleermaeker

En tien jaar later kwam Joost erbij.

Joost Swarte: 'Een beetje een rommeltje hier, dacht ik.' Joan: 'Ik was niet beledigd, het wás een gammel geheel. Aan het dak hingen dertig emmertjes, het was zo lek als een mandje.'

Joost: 'We hebben steeds meer opgeknapt. Toen onze oudste dochter geboren werd, heb ik de uitbouw ontworpen waar nu de keuken, slaapkamer en badkamer in zitten. Daarvoor konden we alleen douchen in de wc, nadat we die hadden leeggeruimd.'

Tekst gaat verder onder de foto.

BOEKENKASTEN | Joost: 'Ook een voorbeeld van zoeken naar de beste oplossing. Door de kasten haaks neer te zetten, oogt het minder rommelig.' Het pianokrukje van de lachende beer is een antiek souvenir, door een oom uit Zwitserland meegenomen voor Joans moeder. KAARTTAFEL | Links een oude kaarttafel, ook van Joans moeder geweest. 'De restaurateur schrok toen ik met deze kleur aankwam : daar moest toch wijnrood vilt in, of groen?' Beeld Anouk de Kleermaeker
BOEKENKASTEN | Joost: 'Ook een voorbeeld van zoeken naar de beste oplossing. Door de kasten haaks neer te zetten, oogt het minder rommelig.' Het pianokrukje van de lachende beer is een antiek souvenir, door een oom uit Zwitserland meegenomen voor Joans moeder. KAARTTAFEL | Links een oude kaarttafel, ook van Joans moeder geweest. 'De restaurateur schrok toen ik met deze kleur aankwam : daar moest toch wijnrood vilt in, of groen?'Beeld Anouk de Kleermaeker

Dat was allemaal nog voordat theater De Toneelschuur in Haarlem u vroeg voor hen een nieuw pand te ontwerpen?

Joost: 'Ja, de uitbouw is daar achteraf gezien een soort vingeroefening voor geweest, kun je wel zeggen. Ik heb voor de uitbouw gewoon de maten opgenomen en ben gaan tekenen. Zo heb ik het ook gedaan met onze eettafel, boekenkasten en keuken.

'Of er overeenkomsten zitten tussen mijn strips en dit huis? Niet zozeer in de stijl, denk ik, meer in de lol puzzels op te lossen. Bij tekeningen én bij gebouwen moet je altijd proberen de beste oplossing te vinden. Maar je moet oppassen dat je huis niet te veel een eigen ontwerp wordt, dan wordt het zo...' Joan: 'Navel-staarderig?' Joost: 'Nou, dan lijkt het net of je alles begrijpt, ofzo. Maar je kunt het niet allemaal, je bent echt niet in álles goed.'

Tekst gaat verder onder de foto.

EETTAFEL | Joost: 'Ik vind dat ik 's avonds thuis moet werken, aan de eettafel, veel gezelliger. Vooral toen de kinderen nog hier woonden, vond ik het belachelijk om me af te zonderen.' Rechts dochter Loulou. Beeld Anouk de Kleermaeker
EETTAFEL | Joost: 'Ik vind dat ik 's avonds thuis moet werken, aan de eettafel, veel gezelliger. Vooral toen de kinderen nog hier woonden, vond ik het belachelijk om me af te zonderen.' Rechts dochter Loulou.Beeld Anouk de Kleermaeker

Uw laatste verbouwproject zit hier vlakbij, heb ik begrepen?

Joan: 'Vijftien jaar terug zat er schuin tegenover ons huis een garage voor schoonmaakautootjes, van de gemeentereiniging. Het oogde vervallen. Toen er een bal door de ruit ging, belden we de gemeente. Die wisten niet over welk pand we het hadden.'

Joost: 'Tot die tijd huurde ik een atelier in het centrum, maar toen dacht ik: misschien kan ik dít kopen. Het was een pand met potentie, zogezegd. Het riool was van gietijzeren pijpen, het dak lekte en de vloer moest vervangen worden. Toen het atelier eenmaal klaar was, dacht ik: zo, nu ga ik hier nooit meer weg.'

Zie 'Variaties voor thuis' onder de foto's.

SPULLETJES | Op een werktafel een kleine uitstalling van spullen die Joost Swarte dierbaar zijn.'Het bord heb ik ooit in opdracht ontworpen voor een diner.' Beeld Anouk de Kleermaeker
SPULLETJES | Op een werktafel een kleine uitstalling van spullen die Joost Swarte dierbaar zijn.'Het bord heb ik ooit in opdracht ontworpen voor een diner.'Beeld Anouk de Kleermaeker
ROZE WAND | Joost: 'Loze ruimte? Néé, zo zijn we niet getrouwd. Achter het roze gedeelte zit een kast, daarboven is een archief voor grote platen, bijvoorbeeld affiches, en nog verder omhoog verbergt het de leidingen van de vloerverwarming.' Beeld Anouk de Kleermaeker
ROZE WAND | Joost: 'Loze ruimte? Néé, zo zijn we niet getrouwd. Achter het roze gedeelte zit een kast, daarboven is een archief voor grote platen, bijvoorbeeld affiches, en nog verder omhoog verbergt het de leidingen van de vloerverwarming.'Beeld Anouk de Kleermaeker
SPEELGOED | Joost: 'De bijzonderste speelgoedfabriek van Nederland was ADO. Hun ontwerper Ko Verzuu werd geïnspireerd door Rietveld, ik denk dat hij honderden modellen heeft ontworpen voor auto's, treinen en poppenmeubeltjes - ontzettend mooi.' Beeld Anouk de Kleermaeker
SPEELGOED | Joost: 'De bijzonderste speelgoedfabriek van Nederland was ADO. Hun ontwerper Ko Verzuu werd geïnspireerd door Rietveld, ik denk dat hij honderden modellen heeft ontworpen voor auto's, treinen en poppenmeubeltjes - ontzettend mooi.'Beeld Anouk de Kleermaeker
ATELIER | Joost: 'Dit is een deur van de Gamma op schragen. Ik had grote tafels nodig en al het geld was opgegaan aan de verbouwing van dit atelier.' Beeld Anouk de Kleermaeker
ATELIER | Joost: 'Dit is een deur van de Gamma op schragen. Ik had grote tafels nodig en al het geld was opgegaan aan de verbouwing van dit atelier.'Beeld Anouk de Kleermaeker

Variaties voor thuis

Productie: Joline van den Oever.

WANDLAMPJE | Roel Huisman maakt wandplankjes van polyesterhars met iets extra's, zoals dit exemplaar met een verstelbaar eikenhouten lampje. euro 575. roelhuisman.nl Beeld
WANDLAMPJE | Roel Huisman maakt wandplankjes van polyesterhars met iets extra's, zoals dit exemplaar met een verstelbaar eikenhouten lampje. euro 575. roelhuisman.nlBeeld
SPEELGOED | De voertuigen uit de 'Fuoritema'-collectie van Floris Hovers voor Magis worden gemaakt van industriële stukken metaal. Deze onschadelijke bulldozer is 11,5 cm breed en kost 126 euro. misterdesign.nl Beeld
SPEELGOED | De voertuigen uit de 'Fuoritema'-collectie van Floris Hovers voor Magis worden gemaakt van industriële stukken metaal. Deze onschadelijke bulldozer is 11,5 cm breed en kost 126 euro. misterdesign.nlBeeld
DRESSOIR | Het zwevende 'Vision'-kabinet van Pastoe is naar keuze samen te stellen uit diverse kubusvormige kastjes, materialen en kleuren. Deze uitvoering: 3.225 euro. pastoe.com Beeld
DRESSOIR | Het zwevende 'Vision'-kabinet van Pastoe is naar keuze samen te stellen uit diverse kubusvormige kastjes, materialen en kleuren. Deze uitvoering: 3.225 euro. pastoe.comBeeld
STOEL | De 'Elephant' stoel van Ineke Hans komt uit de 'Under Cover Chairs'-collectie die uit stoelen met ongebruikelijke vormen bestaat. 2.377 euro. inekehans.com Beeld
STOEL | De 'Elephant' stoel van Ineke Hans komt uit de 'Under Cover Chairs'-collectie die uit stoelen met ongebruikelijke vormen bestaat. 2.377 euro. inekehans.comBeeld
BUITENBANK | De robuuste 'Laverstock'-tuinbank is gemaakt van kunststof en is daardoor een stuk onderhoudsvrijer dan een houten buitenbank. 120 cm breed, vanaf 272,25 euro. care4more.nl Beeld
BUITENBANK | De robuuste 'Laverstock'-tuinbank is gemaakt van kunststof en is daardoor een stuk onderhoudsvrijer dan een houten buitenbank. 120 cm breed, vanaf 272,25 euro. care4more.nlBeeld
BOEKENKAST | De 'Infinity'-boekenkast is een ontwerp van Antonio Citterio voor Flexform en kan eindeloos uitgebreid worden, zowel in de breedte als de hoogte en met toevoeging van speciale opbergboxen. Vanwege deze keuzemogelijkheden wordt de prijs bepaald op aanvraag. flexform.it Beeld
BOEKENKAST | De 'Infinity'-boekenkast is een ontwerp van Antonio Citterio voor Flexform en kan eindeloos uitgebreid worden, zowel in de breedte als de hoogte en met toevoeging van speciale opbergboxen. Vanwege deze keuzemogelijkheden wordt de prijs bepaald op aanvraag. flexform.itBeeld
WATERKOKER | Tim Braams ontwierp voor Hema de 'Ketelbinkie'-waterkoker. 30 euro. hema.nl Beeld
WATERKOKER | Tim Braams ontwierp voor Hema de 'Ketelbinkie'-waterkoker. 30 euro. hema.nlBeeld
BANK | Peter van de Water ontwierp de bank 'Sett' voor Gispen. Vanaf 2.300 euro. gispen.com Beeld
BANK | Peter van de Water ontwierp de bank 'Sett' voor Gispen. Vanaf 2.300 euro. gispen.comBeeld
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden