We hadden de week van ons leven, voor het goede doel

Tijdens de sponsorfietstocht Tour for Life zette Bert Wagendorp zich de afgelopen acht dagen in voor Artsen zonder Grenzen. En voor zichzelf. Want soms gaan egoïsme en altruïsme gebroederlijk hand in hand.

We waren met elf: negen mannen en twee vrouwen; twee ploegleiders /busjesrijders/tentenopzetters en negen fietsers/wielrenners. We reden in acht dagen van het Noord-Italiaanse Bardonecchia naar Valkenburg in een toertocht die Tour for Life heet en die in het leven is geroepen om geld op te halen voor Artsen zonder Grenzen. Het peloton telde 550 renners die fietsten voor het goede doel; of toch vooral omdat ze het zelf zo leuk vonden?


Zondagmiddag reden de helden de Cauberg in Valkenburg op, toegejuicht door een paar duizend mensen langs de kant, vrienden, familieleden en kennissen. Helden van de filantropie, die zich over imposante Tourcols als Croix-de-Fer en Madeleine hadden geworsteld, zich in angstwekkende afdalingen hadden gestort, bij 30 graden-plus hun lijf voelden uitdrogen of zondagochtend in de regen en mist van de Ardennen zaten te rillen op hun racefiets.


Het gezochte lijden van de recreatiefietser. Eén keer zei een deelnemer - niet uit ons team - tegen me dat hij die dag 'vreselijk had afgezien' en dat hij daarmee iets had ervaren van wat artsen meemaken in de oorlogsgebieden. En gewone mensen natuurlijk.'


De meeste deelnemers, naar schatting 99 procent, was het in de eerste plaats te doen om lekker fietsen door de Alpen, de Jura, de Vogezen en Ardennen. Ilva van der Gragt van het Persgroepteam: 'Ik heb amper aan Artsen zonder Grenzen gedacht. Als je omhoog fietst op de Croix-de-Fer heb je wel iets anders aan je hoofd.' 'Ik heb er ongeveer twee keer aan gedacht', zei Noel Motte. 'Dat was toen ik naar het bandje aan mijn stuur keek, een meetlintje waarmee je kunt meten of kinderen aan ondervoeding lijden.' Er zat elke avond een fimpje uit een rampgebied in het avondprogramma. 'Je hoofd staat er niet naar', zei Pieter Klok. 'Ik deed toch vooral mee omdat ik wilde weten of ik dat kon, 1.250 kilometer fietsen in acht dagen.'


Vakantie

De trend komt uit de VS, waar in de jaren tachtig, tijdens het begin van de aids-epidemie, mensen 'iets' wilden doen om hun gevoel van machteloosheid om te zetten in een bijdrage aan een oplossing van de ziekte. Ze gingen hardlopen, fietsen, zwemmen of anderszins bewegen voor 'het goede doel' - letterlijk medelijden.


In Nederland was de Roparun van Parijs en Hamburg naar Rotterdam, waarvan de opbrengst naar mensen met kanker gaat, 22 jaar geleden het eerste 'event' volgens die formule. Nu zijn er tientallen, waarvan Alpe d'HuZes uitgroeide tot het grootste eendaagse sportieve fondsenwervingsproject ter wereld. Het meest lucratieve project is Relay for Life, een Amerikaans initiatief voor het nationale kankerfonds, dat elk jaar ruim 400 miljoen dollar opbrengt. In tientallen steden lopen mensen, jong en oud, in estafettevorm en gesponsord, 24 uur lang rondjes op een atletiekbaan.


De miljoenenopbrengsten van de events laten zien dat de goede doelen een rijke bron hebben aangeboord. Die verenigt de individuele hang naar avontuur en het verleggen van fysieke grenzen - of een leuk weekje - met de behoefte iets te doen voor de ongelukkige medemens. Scherper gesteld: egoïsme en altruïsme gaan gebroederlijk hand in hand.


Vermoedelijk staan we pas aan het begin en zullen we spoedig nieuwe vormen van dat verbond zien ontstaan, die uitstijgen boven het per fiets beklimmen van een berg of het zwemmen in de Amsterdamse grachten. Fondsenwerver Emolife, de organisatie achter de Tour for Life van AzG, voerde dit jaar pilots uit voor twee nieuwe events. Voor Amref/Flying Doctors wil het bedrijf mountainbiketochten door Kenia organiseren, langs projecten van Amref. In Tanzania gaat Emolife hikes doen. Vakantievieren voor het goede doel. Kosten: zesduizend euro p.p. waarvan 2.500 euro voor reis en verblijf en 3.500 euro voor Amref.


De terugtredende overheid zal volgens fondsenwervers ook organisaties buiten het 'goede doelen-circuit' tot soortgelijke initiatieven dwingen. Gewoon geld vragen werkt niet. In ruil voor zijn geld - of dat van zijn netwerk - wil de gulle gever iets terug: opwinding, vertier én de bevestiging dat hij of zij niet louter gericht is op eigen voordeel, maar ook op een betere wereld. Of beter theater of een beter museum. Of dat écht zo is, doet feitelijk niet zoveel terzake. Het is een afspraak tussen gever en ontvanger, waar beiden wel bij varen.


Hongerklop

In de Tour for Life werd de deelnemers erop gewezen dat zij in de zwaardere etappes evenveel calorieën verbruikten als een Afrikaans kind in een hongergebied gedurende een maand tot zijn beschikking heeft. Dat feit werd voor kennisgeving aangenomen: de vrees voor de hongerklop had even prioriteit.


De opbrengst bedroeg dit jaar 1,3 miljoen, iets minder dan de geschatte nieuwwaarde van de 550 luxe racemachientjes waarmee de droomcoureurs rondkarden, 1,5 miljoen euro. Er fietsten ook een paar echte artsen zonder grenzen mee en die hadden vermoedelijk nog nooit in hun carrière zo veel directe waardering gekregen als in het hooggebergte.


Donderdag verbaasde onze rasklimmer Michael Persson vriend en vijand door in de Vogezen in 1.02 uur de Grand Ballon op te razen. Zondag kwam onze Jiri Van De Maele als eerste aan in Valkenburg en waren we allemaal blij. We speelden een week lang Tour de Franceje, we leden, we offerden ons zweet op het altaar van het goede doel, we hadden de week van ons leven. We kochten voor even onze jeugd terug en we stortten het verschuldigde bedrag op de giro van Artsen zonder Grenzen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden