'Water en lucht en tijdeloze tijd'

Achter Assen kletst de regen neer op het drassige asfalt, wind rukt aan de ruitenwissers. En ik stel mezelf maar weer eens de klassieke vraag: Waarom ga je eigenlijk van huis weg?...

De vraag wordt acuut als ik Delfzijl binnenrijd, het doel van mijn reis. Een verzameling fantasieloze bouwsels onder een loodkleurige lucht, waar zelfs de ANWB-gids, die van elke grijze vlek op de kaart nog een opwindend beeld weet te schetsen in onbekommerde promo-taal, zich op stukbijt. 'Volgens traditionele toeristische opvattingen zal niemand Delfzijl een attractie noemen.' Droefenis zal je deel zijn, weet je dan al.

Vertwijfeld vlucht ik de VVV binnen, waar ik de daar aanwezige drie grijze dames tart mij tien redenen te geven waarom ik nog een seconde langer in hun stad zou blijven. Niet geschokt door mijn onredelijke, want onuitgelokte (niemand had me gevraagd naar Delfzijl te komen, zij al helemaal niet) aanval op hun woonplaats, begint een van hen aan een opsomming, die weliswaar niet tot tien reikt, maar toch een heel eind komt.

Om te beginnen is daar de haven, 'niks bijzonders, maar wel een haven en die heb je ook niet overal'.

Vervolgens is er het zwembad annex museum, dat net gerenoveerd wordt, de molen met een expositie van noordelijke aquarellisten en natuurlijk het standbeeld van Maigret, want wist ik dan niet dat Simenon zijn beroemde commissaris hier heeft verzonnen. In Delfzijl, jawel, daar kijkt u van op niet?

Ik wist het niet. Ik had slechts een reden om naar Delfzijl te komen. Dat was om de nacht door te brengen in het Eemshotel en te zien wat dichteres Ida Gerhardt had gezien:

'het was de verste rand

van mensenleven waar ik mij begaf

- tot in de stilte, vloeiend als een ring-

Water en lucht en tijdeloze tijd'

Niet - dat ik weet - dat Gerhardt ooit in het Eemshotel heeft overnacht, maar wat zij beschreef zag ze op het wad. En daar staat het Eemshotel met zijn poten in.

Het Eemshotel is gebouwd op palen in zee, op de plaats waar de Eems zich in de Waddenzee verliest. Uniek, aldus de directie. Het zal wel. Een overdekte loopbrug verbindt het hotel met de dijk. Bij reservering is mij een kamer met uitzicht in het vooruitzicht gesteld.

En daarmee is niets teveel beloofd. Bij het betreden van mijn kamer word ik overdonderd door een adembenemend vergezicht. Een wand bestaat uit louter raam dat uitzicht biedt op een massa grijsgroen water onder een grijsblauw zwerk. Er is niets tussen mij en het uitzicht dan een paal, die nodig is om het hotel overeind te houden.

Hotels op fraaie plaatsen gaan in Nederland meestal zwaar gebukt onder een overdaad aan romantisch fröbelwerk, in een onbeholpen poging de unieke ligging extra cachet te geven. Het Eemshotel is daarvan verschoond gebleven. Hier en daar zwerft een patrijspoort of een scheepsmodel. Maar verder is het een rechttoe rechtaan middenklasse zakenhotel. Het fantastische uitzicht komt er gratis bij.

Als ik me eenmaal van het uitzicht weet los te rukken, is het tijd om op verkenning uit te gaan in Delfzijl, dat meer te bieden heeft dan de ANWB bevroedt. Sekswinkel 'de Winkel' die ook 'gebruikte' banden en bladen koopt zit pal tegenover evangelische boekhandel De Bethel. Een wondertje.

Rederij Wagenborg heeft een opwindende Venus met pronte borsten in zijn gevel. Bij makelaar Brandsma is voor minder dan twee ton een vrijstaand huis met schuren, tuin en grasland te koop. Christelijke school Den Andel moet 235 duizend opbrengen. Kom daar eens om in de rest van het land.

In een grasperkje vind ik het beloofde standbeeld van Maigret, de jas als een cape om zich heengeslagen, pijp in de hand. Een gedenkplaat meldt dat het beeld is onthuld door de schrijver zelf die in de jaren dertig Delfzijl omschreef als 'een klein stadje, geplaveid met mooie rode klinkers, zo regelmatig als tegels in een keuken'.

Gek genoeg is het boek dat Simenon in Delfzijl schreef, Crime en Hollande, nergens te krijgen, zelfs niet in de bibliotheek. Mijmerend over de vraag wat dit zegt over Delfzijl (is het Groningse nuchterheid, de spreekwoordelijke Hollandse 'dikke nek', of is Crime en Hollande gewoon een rotboek) keer ik terug naar het Eemshotel.

Voor het eten - het Eemshotel heeft een behoorlijke keuken - heb ik nog even tijd voor een bezoek aan de sauna op het bovendek.

Even later hang ik met m'n dampende, blote lijf over de houten schutting (daarvoor moet ik op een tuinstoel staan, want de schutting is zo hoog dat gewoon kijken onmogelijk is) en kijk hoe de lichtjes van Emden aan de overkant twinkelen in de schemering, terwijl de rook van de AKZO-fabriek langzaam het wad opdwarrelt, het zuigende water achterna. En ik zie nog net wat Gerhardt zag: 'Water en lucht en tijdeloze tijd.'

Mac van Dinther

Eemshotel, Zeebadweg 2 Delfzijl, tel. 0596-619654

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden