Column

Wat ze weten van Suriname is 'dat je er blut gaat'

De geschiedenis wist zijn eigen spoor.

Leerlingen van Scholengemeenschap Reigersbos.

'Bouterse?' 'De president, je weet toch.' 'Is daar wat mee?' 'Ik vind niks hoor, sorry.' De meiden in een tussenuur, op weg naar wat te eten, Chanté Adel zegt: 'Het is oud', Mandesa Biervliet zegt: 'Oké, het is geschiedenis, daar moet je niet veel tijd aan besteden'. Het zijn de laatste dagen voor de zomervakantie op het plein van Scholengemeenschap Reigersbos, klas 2HB en klas 3TLA, ze zijn 15. 'Er zijn ergere dingen in de wereld', zegt Mandesa, 'in Istanbul gaan bommen af, vluchtelingen gaan dood.' Chanté zegt: 'Mij boeit het niet.'

Wat mij boeit is of de Nederlands-Surinaamse jeugd de geschiedenis kent van D. D. Bouterse, veroordeeld drugscrimineel, moordverdachte en president met een hele hoge hoed waaruit hij soepel een grondwetsartikel tovert dat hem verlost van zijn verleden. Baas bepaalt dat baas niet vervolgd mag worden omwille van de staatsveiligheid, applaus, volgende act.

Ik vraag of ze weten van de Decembermoorden en nou, daar hebben ze weleens van gehoord. 'Er gingen mensen dood', 'het is iets dat daar is gebeurd' - geef ze eens ongelijk, als je jong bent en er een leven voor je ligt in een stad met mogelijkheden. Ik voel me ineens een zeur.

'Bouterse?'

'De president - wat is er met hem?'

'Ik weet niet veel daarvan.'

'Ik weet wel: de koers is een op acht.'

'Ja echt, daar kost een bier 12 SRD. Twaalf!'

De jongens op het schoolplein, vier vingers naar beneden is hun symbool: 'quattro', zeggen ze: postcode 1104. Ook een tussenuur, klas 1TLC. 'Mijn oma klaagt over de politiek daar', zegt Marginio Menig, 'Maar mij boeit het niet.'

Wat ze weten van Suriname is dat ze er pinare gaan, 'dat betekent', zegt Marginio, 'dat je blut gaat'. Daar hebben ze het over thuis - niet over dingen van vroeger. 'Er is gedood toen hij soldaat was, toch? Dat weet ik wel. Maar toen was hij dus soldaat.'

Een ritje met de bus in Paramaribo, zegt Ismat Madhar, ook 13, 'was eerst 2,50 SRD en nu 7,50. Mijn oma zegt: Bouterse heeft het geld opgegeten.'

'Mij boeit het niet', zegt Marginio, 'omdat ik hier heel lekker leef.'

Zelfs thuis bij Shavon Noordwijk praten ze niet over de president, terwijl Shavons vader chauffeur was van Bouterse, en zijn moeder in diplomatieke dienst, 'vroeger was hij wel goed, geloof ik, maar nu begint hij te veel te houden van zijn geld'.

Desi Bouterse? 'De president, je weet toch.'Beeld ap

In Suriname drijft Bouterse op de steun van de jeugd - het verleden verdwijnt snel als je uitziet naar de toekomst. 'Jongeren moeten weten waarom het land kapot is gemaakt door een groep mensen die sinds 1980 beweren dat ze van het land en de mensen houden', schreef politicologe Natascha Adama in een brief op weblog De Surinaamse Krant, 'bestemd voor alle Surinaamse jongeren'. Ze geeft de oudere generaties de schuld, die 'niets willen of kunnen vertellen over moeilijke jaren 80, toen de militairen de macht overnamen'.

Nu wist de geschiedenis zijn eigen spoor.

Verderop, bij het MBO College Zuidoost, zegt Perry Ritfeld dat zijn studenten nauwelijks weten wie Bouterse is, 'ze weten alleen dat de mensen in Suriname het moeilijk hebben, dat de elektriciteitsrekening daar van 150 SRD naar 1.500 SRD is gegaan'. Hij is docent ict. Twee leerlingen komen voorbij, Sharif en Hafiz, 18 en 19 - de Decembermoorden? 'Geen idee.'

'M'n moeder zei er wel iets over', zegt Sharif, 'ik zag wel wat op Facebook', zegt Hafiz, 'ik weet niet echt precies wat het is.'

Perry woonde als kind in Suriname toen het gebeurde, dus die weet er wel van, en hij weet ook waarom Bouterse de baas blijft: 'Hij heeft dingen gedaan voor het volk. Hij heeft ze een oor gegeven. Hij heeft gedaan wat ze willen. Het volk is vergevingsgezind.'

Dan komt Rick aanlopen, die communicatie en marketing studeert, een diploma in zicht. Hij spreekt me aan met 'jullie'. 'Nederland moet zich hier niet mee bemoeien', zegt hij, 'het is niet aan jullie om te beoordelen wat hij heeft gedaan.'

Om een land groot te maken, zegt Rick, 'moet je risico's nemen. Dat is overal zo. Ook bij jullie - je kent je eigen geschiedenis toch wel? Wat Bouterse deed is niet goed, er zijn mensen vermoord, maar welk sterk land is niet ontstaan uit oorlog? Wat jullie hebben gedaan en gemoord in Indonesië, kijk daar eens naar.'

En Rick loopt het schoolgebouw in, op weg naar zijn toekomst.

Op het MBO College Zuidoost leeft het onderwerp nauwelijks.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden