Analyse Techbedrijven

Wat Google wil met de gezondheidsdata van tientallen miljoenen Amerikanen

Google heeft de gezondheidsgegevens van tientallen miljoenen Amerikanen bemachtigd via een samenwerking met een grote zorgaanbieder. Waarom kijken techbedrijven toch zo verlekkerd naar dit soort data? 

Buisjes bloed voor medisch onderzoek. Beeld HH

De resultaten van laboratoriumonderzoeken en diagnoses tot en met de complete medische geschiedenis van miljoenen patiënten inclusief naam en geboortedatum; waarschijnlijk zal niemand het in zijn hoofd halen om dit soort data met Google te delen, maar toch is dit precies waar Google de hand op heeft weten te leggen.

Dit is gebeurd via een samenwerking met een van Amerika’s grootste gezondheidsorganisaties: Ascension. Deze katholieke non-profitorganisatie beheert in ruim twintig staten in totaal 2.600 gezondheidscentra, waaronder 150 ziekenhuizen. De gegevens van maar liefst vijftig miljoen patiënten die bij deze organisatie zorg afnemen, worden gedeeld met Google. Nadat The Wall Street Journal maandag over dit omvangrijke project – genaamd Nightingale – berichtte, kwamen zowel Google als Ascension met details naar buiten.

Gevoelig

De samenwerking is op zijn minst gevoelig te noemen. Vanwege de omvang, maar ook omdat doktoren noch patiënten op de hoogte waren van de uitwisseling van de gevoelige data. Logischerwijs haastten de partijen zich daarna om in geruststellende bewoordingen te benadrukken dat aan alle privacywetten is voldaan. Na de berichtgeving in The Wall Street Journal publiceerde Google een blogpost waarin het bedrijf meldt dat de gezondheidsdata niet worden gecombineerd met de andere consumentengegevens. Bijvoorbeeld de gegevens die Google via zijn apps of zoekmachine verzamelt. 

Idee achter de samenwerking is dat patiëntendata van Ascension worden geüpload naar Google’s cloud en dat Google vervolgens een gereedschapskist ontwikkelt voor doktoren om de gezondheidszorg te kunnen verbeteren. 

Dit komt niet uit de lucht vallen: Google steekt zijn tentakels al langer uit naar de gezondheidszorg en wil kunstmatige intelligentie gebruiken om er voet aan de grond te krijgen. Patiëntendata zijn dan cruciaal, omdat hiermee de algoritmes worden getraind. Op deze manier moet Google bijvoorbeeld kunnen voorspellen welke persoonlijke behandeling het beste is of kunnen professionals eerder zien dat er iets bijzonders aan de hand is met een patiënt.

Toegangspoort

Voor Tamar Sharon, universitair hoofddocent techniekfilosofie aan de Radboud Universiteit en mede-directeur van het iHub, illustreert de samenwerking nog maar weer eens hoe belangrijk de gezondheidszorg voor de grote techbedrijven is geworden: ‘Google, Amazon, Microsoft, Apple: ze hebben hier allemaal veel interesse in en ze willen allemaal de toegangspoort zijn tot onze digitale gezondheidszorg.’

Voor een belangrijk deel is dat goed nieuws, zegt Sharon: de techbedrijven hebben de middelen en de expertise om die zorg daadwerkelijk te verbeteren. Via apparaten als de iPhone bijvoorbeeld die voortdurend stappen kunnen meten, of via kunstmatige intelligentie die in staat is om vroegtijdig borstkanker te signaleren.

Risico's

Maar, waarschuwt Sharon, dit gaat gepaard met grote risico’s: ‘Vinden we het goed dat bedrijven als Google zoveel macht krijgen? Daar moeten we echt serieus over nadenken.’ Ze noemt het de ‘google-isering’ die overal om zich heen grijpt: bij nieuws, in het transport, bij scholen en ook in de gezondheidszorg. 

‘Eén bedrijf dat in al die verschillende domeinen zo machtig is? Dat hebben we nog niet eerder meegemaakt.’ Logisch dus dat Google momenteel bij antitrust-autoriteiten onder het vergrootglas ligt.

Google levert zijn diensten aan Ascension nu voor niets, maar naar verwachting zal Google op termijn betaalde gezondheidsdiensten leveren aan bijvoorbeeld ziekenhuizen. Voor Google zal dat een belangrijke nieuwe bron van inkomsten zijn.

Fitbit

Voor Google staat de samenwerking met Ascension dan ook niet op zichzelf. Eerder kwam het bedrijf al negatief in het nieuws nadat de Britse waakhond een ziekenhuis in een vergelijkbare situatie op de vingers tikte. Google kreeg destijds via dochterbedrijf DeepMind toegang tot de patiëntengegevens van zo’n 1,6 miljoen Britse patiënten na een samenwerking met de National Health Service, de publieke Britse zorgverstrekker. Het ziekenhuis had de patiënten daarover niet goed geïnformeerd en schond zo de privacyregels.

Later werd de gezondheidstak van DeepMind ondergebracht bij Google. Via de integratie wil Google haast maken met ‘een kunstmatige-intelligentie-assistent voor doktoren en verplegers’. De – voorlopig – laatste stap in het verzamelen van gezondheidsgegevens is de overname van Fitbit, de makers van fitness-trackers. Google wil hier 2,1 miljard dollar voor uittrekken.

Meer over Big Tech en gezondheid:

Waarom zouden we Facebook, Uber, Google, Amazon en Microsoft vertrouwen met al onze gevoelige medische gegevens? 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden