Reportage Malek F.

Wat bezielde Malek F.? ‘Ik zag een vreemde vogel en die zei dat ik mensen moest doden’

Wat bezielde Malek F. toen hij Bevrijdingsdag vorig jaar drie mensen neerstak? Had hij extremistische denkbeelden en voerde hij een opdracht van Allah uit? In de rechtbank blijken zijn verklaringen vooral warrig: ‘Ik zag een vreemde vogel vliegen boven mij. Die gaf mij de opdracht mensen te doden.’

De arrestatie van Malek F. op Bevrijdingsdag in 2018 in Den Haag. Beeld vk

De rechtbankvoorzitter: ‘Meneer F., het is 5 mei 2018, een zaterdag, Bevrijdingsdag. Herinnert u zich hoe u die dag bent begonnen?’

‘Ik had gedoucht’, zegt Malek F. ‘En ik ging naar de moskee, zoals elke dag.’

‘En toen?’

‘Na het gebed ben ik weggegaan bij de moskee. Ik wilde naar de eendjes kijken, die zwemmen in het water. Toen zag ik een vreemde vogel vliegen boven mij. Hij gaf mij de opdracht mensen te doden.’

(…)

‘U loopt naar de Haagse Hogeschool, onderweg ruimt u rommel op. En als u bij het water komt, ziet u die vogel?’

‘Toen zag ik de duivels. Ik zag ze met eigen ogen.’

‘Hoe zagen die eruit?’

‘Ze waren heel eng om te zien. Lang zwart haar.’

‘En toen?’

‘Daarna heb ik het eerste slachtoffer neergestoken.’

Er trekt een siddering door de zwaarbeveiligde rechtbank op Schiphol als de beelden worden vertoond van de route die Malek F. op Bevrijdingsdag vorig jaar aflegt. In zijn broekzak draagt hij een mes, dat hij een paar dagen eerder voor 29,95 euro bij een dumpshop heeft gekocht.

Als hij eenmaal in het water bij de hogeschool heeft gestaard, wordt zijn houding resoluut. Hij stapt af op het terras van een shishalounge en begint als een bezetene op een van de twee klanten in te steken. Alleen door de hulp van omstanders en een spoedbehandeling in het ziekenhuis weet de man de zes messteken te overleven. 

Om diezelfde reden kunnen ook twee andere mannen aan de politie navertellen over het trauma dat ze die dag hebben ervaren. Een van hen, een fietser, had net weer wat zin in het leven gekregen, en was richting de hogeschool gereden om met zijn telefoon Pokémon te vangen. Precies op de plek waar een waardevolle Pokémon zat, werd hij aangevallen door Malek F.

Even verderop is een man in de schaduw van een flatgebouw gaan staan, hij wil in de buurt met zijn vrouw een appartement bekijken. De man heeft niets door als F. hem van achter benadert en zijn keel opensnijdt. Als de man aan zijn keel voelt, voelt hij vlees en warm bloed. F. loopt onverstoorbaar verder, tot de gealarmeerde politie hem even verderop neerschiet.

‘Ik ben behoorlijk onder de indruk van de beelden’, zegt F., ‘en het spijt me erg voor de slachtoffers.’

Lees meer over de ‘Haagse steker’ Malek F.

Nadat hij drie mensen had neergestoken hoopte Malek F. dat de politie hem zou doden. Dat heeft de 32-jarige Syriër verklaard tegenover de politie, bleek in juli 2018 bij een pro-formazitting in de extra beveiligde rechtbank op Schiphol. 

Een zwaargewond slachtoffer van Malek F. vertelde kort na de steekpartij dat hij het onbegrijpelijk zou vinden als F.’s daad niet zou worden aangemerkt als terrorisme. Hij dronk op Bevrijdingsdag wat met een vriend op het terras, in de buurt van de Haagse Hogeschool, toen Malek F. op hem instak. De 21-jarige Zoetermeerder werd in kritieke toestand naar het ziekenhuis gebracht, maar overleefde het. Net als de twee andere slachtoffers.

Terrorisme

Na vijf uur vragen beantwoorden zit F. stuk, zegt hij, hij heeft geen oog dichtgedaan vannacht. Maar zo lang hij kan, probeert de rechtbankvoorzitter F. op zijn stoel te houden. De slachtoffers en hun naasten zitten nog steeds vol vragen, houdt hij hem voor. Zoals: was het toeval dat F. hen uitkoos om zijn ‘opdracht van Allah’ uit te voeren, zoals hij zelf zegt?

Ja, heeft F. eerder verteld. Dat sluit volgens het OM aan bij de verdenking van mogelijk terrorisme. Want waarom vertelde hij zijn moeder en broer in de gevangenis, zonder te weten dat hij werd afgeluisterd, dat hij ongelovigen wilde doden? En dat hij het jammer vond dat ze het hadden overleefd? Ook zegt hij tegen zijn moeder dat het beter is dat de politie zijn telefoon niet geopend krijgt, ‘omdat daar allemaal jihad op zit’. 

Zijn advocaten willen al vanaf het begin niets van terrorisme weten. Ze wijzen op de psychose waarin F., een in Syrië geboren Palestijn, volgens deskundigen verkeerde. Hij was getraumatiseerd door de dood van zijn vader, die in augustus 2016 omkwam op de vlucht naar Europa. In de aanloop naar 5 mei zaten de ‘duivelsaanbidders’, de vrijmetselaars, achter hem aan. Op Facebook plaatste hij een filmpje waarin hij liet zien dat ze bij hem thuis zijn geweest en zijn tosti-ijzer hebben vernield. Nu hij medicijnen slikt, gaat het volgens F. ‘stukken beter’.

F. zegt vaak niet precies te weten wat er is gebeurd, ook niet als de rechters hem confronteren met eerdere uitspraken die op het tegendeel wijzen. De officier van justitie probeert het daarom nog eens bij de psychiater die F. onderzocht: wat bezielde hem op 5 mei vorig jaar? 

Maar ook haar antwoord geeft geen uitsluitsel. Misschien, zegt psychiater Krochowska, weet F. het zelf ook niet meer. ‘Meneer was in een psychose, hij zag dingen anders dan u en ik. Het zal niet mogelijk zijn te verklaren wat F. heeft gedaan.’ Maandag gaat de rechtszaak verder.

Waar interessante en spraakmakende verhalen online en in de krant ophouden, gaat het Volkskrantgeluid verder. Wat is een zwart gat precies? En hoe gaat het eraan toe in tbs-klinieken? Onze verhalenmakers leggen het uit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden