Commentaar

'Was Nederland de VS, dan zouden de Groningers puissant rijk zijn'

Eventuele gasschade in Groningen moet ruimhartig worden vergoed, maar net zo belangrijk is de Haagse aandacht voor de periferie, schrijft politiek commentator Martin Sommer.

Een gaswinningslocatie van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bij het dorp 't Zandt.Beeld anp

Was Nederland de VS, dan zouden de Groningers puissant rijk zijn en de rest van Nederland een stuk armer dan nu. In Amerika beschikken grondeigenaren immers over de rijkdommen ondergronds. Hier vallen de delfstoffen onder het Rijk, de gezamenlijkheid dus. Met als gevolg dat de indruk leeft dat Nederland een paar honderd miljard aan Slochters gas heeft opgesoupeerd en de Groningers met de gebakken peren zitten.

Voor zover dat waar is, moet de schade uiteraard ruimhartig worden vergoed. Een huis met scheuren na een aardbeving die weer het gevolg is van gaswinning, betekent niet alleen kosten en waardedaling, maar ook een niet in geld uit te drukken bedreiging van het woongenot. Enige tijd geleden stond de uitbater van het gas, de NAM, bekend als knieperig met compensatie. Dit zou de afgelopen tijd beter zijn gegaan. Voorzover de NAM hier tekortschiet, zou de overheid moeten bijspringen.

De andere wens van de Groningers is vermindering van de gasproductie. Die zat al in de pijplijn, zij het zonder twijfel niet zo snel en drastisch als de Groningers dat willen. En tot slot willen de Groningers, onder aanvoering van commissaris van de koning Max van den Berg, een soort algemene compensatie voor aangedaan leed.

Achtergesteld
Groningen voelt zich achtergesteld ten opzichte van het Westen. De sluiting van aluminiumfabriek Aldel werkte als lont in het kruitvat. De onvrede over de aardbevingen was al groot, waarbij de structureel hogere werkloosheid dan in de Randstad nog moet worden opgeteld.

Dat ongenoegen is begrijpelijk maar niet een speciaal Gronings probleem. De afgelopen decennia is de scheidslijn tussen de Randstad en de rest voelbaarder geworden. De sociale werkplaatsen zijn aan de oostkant, van Hoogezand tot Heerlen, vaak de grootste werkgever.

Sanering van het sociale stelsel en de zorg komt om die reden in de periferie van Nederland aanzienlijk harder aan dan in de Randstad. Die problematiek verdient meer Haagse aandacht, niet alleen in Groningen en niet alleen in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen.

Martin Sommer is politiek commentator van de Volkskrant.

 
De afgelopen decennia is de scheidslijn tussen de Randstad en de rest voelbaarder geworden. De sociale werkplaatsen zijn aan de oostkant, van Hoogezand tot Heerlen, vaak de grootste werkgever.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden