Was ist los?

Op de internetsite van de gerespecteerde Duitse ‘weekkrant’ Die Zeit stond gisteren een groot artikel over Nederland. Het ging over het gedoogakkoord dat CDA en VVD bereikten met Geert Wilders....

Bert Wagendorp

Centrale vraag: ‘Was ist los mit den Niederlanden?’

Dat gaan we de komende tijd vaker horen, in diverse talen.

Wij hebben volgens Die Zeit een ‘extremist’ tot ‘derde man van het land’ gekozen en ‘het mensgeworden ressentiment’ op het schild gehesen. Hoe kan het, vraagt de krant zich af, dat in een ‘vermeend bezonnen en liberaal land’ een ‘obsessieve heethoofd’ tot zulke hoogten kan klimmen?

Eén Duitser kan tegenwoordig meer vragen dan honderd Nederlanders kunnen beantwoorden.

Maar goed, laten we er maar vast aan wennen. We liggen de komende tijd onder een internationaal vergrootglas. Toen Pim Fortuyn in 2002 de LPF oprichtte, de islam een ‘achterlijke cultuur’ noemde en pleitte voor afschaffing van artikel 1 van de Grondwet – het anti-discriminatiebeginsel – zorgde dat vooral voor binnenlandse beroering.

Die beroering was er merkwaardig genoeg amper toen CDA en VVD een regering gingen vormen met Fortuyns LPF – geen protesterende oud-politici, geen dissidente fractieleden, geen live uitgezonden CDA-congres in de Rijnhal.

Maar dat kwam omdat iedereen nog verdoofd was door de schok van de moord op Fortuyn. Toen tweeënhalf jaar later Theo van Gogh werd vermoord, werd het ze ook voorbij Wuustwezel duidelijk dat er iets aan de hand was. Het beeld van de gezapige moerasdelta vol relaxt blowende Hansjes Brinkers was toe aan actualisering.

En nu krijgen we dus – fractie en congres van het CDA dienende – een regering die wordt gedoogd door de PVV. Dat schept duidelijkheid, ook in het buitenland. Misschien begrijpen ze niet overal wat ‘gedogen’ is, ze hebben heel goed in de gaten dat Geert Wilders een dikke vinger in de pap krijgt en ook hoe ze dat moeten interpreteren.

Wij kunnen hier wel discussiëren over de vraag of Wilders nu extreem-rechts, radicaal-rechts, óf knetterrechts is, we kunnen erop wijzen dat de man op sommige punten línks is – daar hebben ze in het buitenland allemaal geen boodschap aan. Ze houden net als wij de zaken graag overzichtelijk, en dus wordt Geert kort en bondig geportretteerd als een rabiaatrechtse maverick die de bouw van moskeeën wil verbieden, de Koran vergelijkt met Mein Kampf en belasting wil op hoofddoekjes.

Klaar, beeld duidelijk: in Holland zijn ze totaal de weg kwijt, tussen de tulpenbollen en Goudse kazen heeft een klompenpopulist liberalen en christen-democraten aan een touwtje.

Kort door de bocht, maar je kunt er niks van zeggen, want zo hebben wij het zelf ook altijd gedaan met Jörg Haider, Flip de Winter en Jean-Marie le Pen.

In februari 2000 kwam de FPÖ van Haider in Oostenrijk in de regering. In de Tweede Kamer vroeg Paul Rosenmöller aan premier Kok of we de koningin niet moesten verbieden te gaan skiën in Lech. Het waren daar immers ‘bruinhemden en halve fascisten’, aldus Jan Marijnissen van de SP. De Volkskrant vroeg zich af of een Wiener schnitzel nog wel kon.

Of de EU ons de komende tijd extra goed in de gaten wil houden, vroeg schrijver Geert Mak gisteren in Die Zeit.

Nooit meer het geliefde Hollandse moralistische vingertje.

Misschien sturen de Duitsers die 1.2 miljoen oude briefkaarten met ‘Ik ben woedend’ erop wel retour.

Vaarwel, gidsland.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden