WAO-discussie wordt processie van Echternach

Een unaniem SER-advies over de hervorming van de WAO komt dichterbij, nu de vakbeweging de rijen sluit en onder voorwaarden akkoord gaat met de plannen van de commissie-Donner....

Van onze verslaggever Gijs Herderscheê

Modernisering van de WAO komt binnen handbereik. Die gedachte dringt zich op nu de miljoenste WAO'er zich binnenkort aandient en de toeloop onstuitbaar lijkt. De vakbeweging heeft een gezamenlijk standpunt bepaald en gaat onder voorwaarden akkoord met het advies van de commissie-Donner. Die stelt voor de WAO te beperken tot volledig, duurzaam arbeidsongeschikten. Over dat voorstel kunnen nu de onderhandelingen van vakbeweging, werkgevers en kroonleden in de Sociaal-Economische Raad van start gaan.

De SER is het belangrijkste adviesorgaan van het kabinet voor sociaal-economisch en financieel beleid. Een unaniem advies van de SER kan groot gewicht hebben in de aanloop naar de Tweede Kamer-verkiezingen van mei 2002 en bij de kabinetsformatie daarna.

De kans op een unaniem SER-advies stijgt door het gezamenlijk standpunt van de vakbeweging. Die reageerde in juni nog sterk verdeeld op het advies van de commissie-Donner. De grootste vakcentrale, de FNV, was erg afhoudend. Het kleinere CNV omarmde het plan als een kopie van zijn eigen plan, en de kleine Unie MHP was uiterst kritisch.

Nu zijn de werkgevers aan zet. De middenstand, MKB Nederland, en de boeren en tuinders van LTO Nederland zien nog problemen voor kleinere ondernemingen bij de invoering van het plan. VNO/NCW leunt achterover.

De werkgevers hebben alle troeven in handen. Zo ziet de commissie-Donner geen noodzaak voor aanvulling van een lager inkomen voor gedeeltelijk arbeidsgeschikten. Voor de bonden is dat een harde voorwaarde, maar VNO/- NCW-voorzitter Schraven heeft al aangegeven niets voor aanvullende verzekeringen te voelen.

Schraven zal echter moeten slikken. Want modernisering van de WAO is het laatste punt op VNO/NCW's verlanglijstje uit de jaren negentig. Ook weet de werkgeversorganisatie als geen ander dat een unaniem SER-advies groot gewicht in de schaal zal leggen. Zeker als dat komt aan de vooravond van een kabinetsformatie.

Het was de bedoeling dat het SER-advies deze zomer verscheen, zodat het nog invloed kon hebben op partijprogramma's. Dat mislukte: Donners rapport kwam pas in juni. De PvdA heeft Donner in haar programma vrijwel genegeerd. Andere partijen zullen de PvdA bij de formatie over de streep moeten trekken. Een unaniem SER-advies kan helpen.

Die race is nog niet gelopen. De vakbeweging trekt nu samen op. Daarbij is een stevig verlanglijstje ingediend om Donner acceptabel te maken voor de achterban en voor de bonden zelf. De achterban moet gepacificeerd worden met rechten en inkomensgaranties. De eigen positie moet verzekerd worden door grote betrokkenheid bij de uitvoering van regelingen voor gedeeltelijk arbeidsongeschikten.

Zo bezien heeft de vakbeweging geoefend in de processie van Echternach. Het accepteren van Donner is een sprong naar voren. Met de voorwaarden wordt vervolgens een stap teruggedaan, maar dat is weer nuttig als inzet voor overleg met werkgevers en kroonleden. Die hebben ieder hun eigen verlangens. Werkgevers houden niet van regels en kosten. Aan SER-voorzitter Wijffels - net zoals Donner lid van het CDA - de uitdaging de partijen te verzoenen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden