Vijf vragen

Wanneer kan ik met een negatieve coronatest naar een festival? Vijf vragen over toegangstesten

Na weken van politiek oponthoud stemde dinsdagavond ook de Eerste Kamer in met de wet die toegangstesten mogelijk maakt. Maar wanneer en hoe vaak deze methode gebruikt zal gaan worden, valt te bezien.

Een medewerker van een 'fieldlab' controleert een testcertificaat.  Beeld EPA
Een medewerker van een 'fieldlab' controleert een testcertificaat.Beeld EPA

1. Een wet? Er werd toch al gebruikt gemaakt van toegangstesten?

Dat klopt. In de maand april waren er al ruim vierhonderd locaties en evenementen waarvoor een negatieve coronasneltest een vereiste was. Hetzelfde gold vorige week voor de shows van het Eurovisie Songfestival. Maar dat waren proeven in verschillende soorten en maten (‘pilots’ of ‘fieldlabs’) om het systeem uit te proberen. Omdat het best ver gaat een medische handeling – want dat is een test – te verplichten voor hervatting van het sociale leven, moest dat netjes worden geregeld. En dat is nu gebeurd, met de Tijdelijke wet testbewijzen, waarin staat waarvoor en hoe een negatieve test gevraagd mag worden.

2. Is dat niet een beetje laat, nu de derde golf voorbij lijkt?

Wel een beetje. Aanvankelijk wilde demissionair minister Hugo de Jonge het toegangstestsysteem al vanaf begin mei volledig inzetten. Maar door allerlei bedenkingen over de kosten en de uitvoering werd behandeling van de wet in zowel de Tweede als de Eerste Kamer vertraagd. Het opmerkelijke daarbij is dat juist de Tweede Kamer maanden had aangedrongen op het gebruik van testen om bijvoorbeeld de horeca en de cultuursector eerder te heropenen.

3. Waar kan ik nu naartoe met een negatieve test op zak?

Nog nergens, de proeven daargelaten. Pas vanaf de volgende versoepelingen, nu voorzien voor 9 juni (als de cijfers het toelaten), komen de toegangstesten in beeld. Ze mogen dan gebruikt worden voor evenementen met plaatstoewijzing, culturele instellingen (binnen), restaurants en professionele sportwedstrijden. Mogen – want theaters en horeca-uitbaters zijn niet verplicht toegangstesten te gebruiken. Consequentie is dan wel dat ze nog niet open mogen, of minder bezoekers kunnen ontvangen.

In juni is er een capaciteit van 225 duizend testen per dag. Het valt echter te bezien hoeveel restaurants en musea het systeem gaan gebruiken. De Jonge dacht die bedrijven en instellingen onder het motto ‘meer mogelijk maken’ een groot plezier te doen. Maar het animo lijkt tanende. Koninklijke Horeca Nederland noemde een verplichte test onlangs ‘onbespreekbaar’, en ook veel musea zien er weinig in. Te veel gedoe. Bovendien: vorige zomer gingen ze met een eigen protocol toch zonder tests open, zonder brandhaarden tot gevolg? Daarbij komt dat door de vertragingen sommige sectoren waarvoor toegangstesten een oplossing leek (pretparken, dierentuinen) alweer open zijn.

Voor sportevenementen met publiek lijken toegangstesten wel een uitkomst. Denk aan de wedstrijden van Oranje op het EK vanaf 13 juni, of de TT in Assen op 25 tot en met 27 juni. Daar hebben bezoekers wel een wattenstaafje in de neus voor over, is de ervaring. Later komen daar waarschijnlijk festivals bij. Maar die staan pas vanaf 21 juli voorzien in het openingsplan. Voor sommige festivals komt dat te laat. Ze zijn verplaatst naar een moment later in de zomer (Zwarte Cross), of er is besloten ook de editie van 2021 over te slaan, zoals het North Sea Jazz Festival.

4. Waar kan ik een toegangstest doen?

Bij één van de ruim dertig teststraten die zijn aangesloten bij het netwerk van Testen voor Toegang (www.testenvoortoegang.nl). Die teststraten worden gerund door diverse commerciële testbedrijven. De negatieve uitslag kun je in de app CoronaCheck opslaan en is 40 uur geldig. Op aandringen van GroenLinks bekijkt de minister of ook een zelftest kan volstaan, omdat de afstand tot een testlocatie soms erg groot is. Overigens is De Jonge op gezag van het OMT kritisch over deze optie: zelftesten zijn dezelfde als sneltesten, maar de betrouwbaarheid wordt mede bepaald door de wijze van afname. Bovendien is registratie fraudegevoeliger.

5. En wat kost dat?

Voorlopig niets. Tenminste: niet direct. Een test is in elk geval tot 1 juli gratis. Daarna ook, als het aan de Tweede Kamer ligt. Maar De Jonge wil toch de optie openhouden later een eigen bijdrage te kunnen vragen. Hij vindt het onredelijk als de belastingbetaler meebetaalt aan het Lowlandskaartje, inclusief test voor een enkeling. De Jonge noemde een bedrag van 7,50 euro.

Over de belastingbetaler gesproken: die betaalt indirect natuurlijk wel flink voor het testsysteem. De 1,1 miljard die eerder geraamd was zal niet nodig zijn, verwacht De Jonge. Maar het totaalbedrag kan wel oplopen tot 700 miljoen euro. Nu al is het ministerie zeker een half miljoen euro per dag kwijt aan testen die nog amper ingezet kunnen worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden