Walen dreigen gesprekken CETA stop te zetten bij nieuwe deadline

Wallonië dreigt de onderhandelingen over CETA stop te zetten als de EU opnieuw een deadline stelt. 'We hebben al drie ultimatums opgelegd gekregen, een vierde tolereren we niet', zei de Waalse premier Paul Magnette voor aanvang van het overleg met de Belgische en Vlaamse regeringsleiders. 'Men kan ons niet dwingen te bezwijken onder de druk.'

Magnette voor aanvang van het overleg met zijn Belgische collega's. Beeld belga

Magnette zei dinsdagmiddag 'openhartig' de gesprekken in te gaan. In Brussel trof hij de Vlaamse premier Geert Bourgeois en de federale minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders.

Dinsdagochtend zei voorzitter Martin Schulz van het Europees Parlement niet langer te verwachten dat CETA donderdag alsnog wordt ondertekend. 'Ik denk niet dat we deze week een oplossing zullen hebben', zei hij tegen de Duitse radiozender Deutschlandfunk. België kan zijn fiat niet geven zolang Wallonië zich verzet tegen de deal.

Voorzitter Martin Schulz van het Europees Parlement. Beeld EPA

EU-president Donald Tusk en de Canadese president Justin Trudeau waren optimistischer gestemd. Zij zien nog kans dat de ondertekeningsplechtigheid, die op donderdag is gepland, doorgaat. Schulz verwacht daarentegen weinig van het overleg tussen Magnette, Bourgeois en Reynders. Hij stelde voor om de top donderdag tussen de EU en Canada maar uit te stellen.

Toch moet volgens Schulz het vrijhandelsverdrag 'niet worden doodverklaard'. 'We zijn bezig om een compromis te bereiken die tegemoet komt aan de vragen die de Walen hebben gesteld; vragen die veel burgers in Europa ook stellen.' Ook Tusk vindt het nog te vroeg om het verdrag dood te verklaren.

Geduld nodig

België kan CETA, het vrijhandelsverdrag tussen Europa en Canada, niet ondertekenen. De dwarsliggende deelstaatregering van Wallonië zwichtte ook maandag niet voor de grote internationale druk. De tijd begint erg te dringen. Voor donderdag is de ondertekenings-plechtigheid voorzien met de Canadese premier Justin Trudeau. Lees dit artikel van Volkskrant-verslaggever Arie Elshout.

Garanties

De Waalse premier Magnette benadrukte dinsdag in een interview met de Franse krant Liberation dat hij niet tegen het verdrag is. 'Laat het duidelijk zijn, ik ben geen kampioen anti-globalisatie', aldus Magnette. 'Ik wil een akkoord.' De Walen willen de aan het verdrag gehechte verklaring met juridische garanties, die hun zorgen moet wegnemen, ondanks alle nationale en internationale druk nog eens in alle rust bespreken. Een belangrijk kritiekpunt voor hen is het investeringshof dat conflicten tussen landen en bedrijven moet gaan beslechten.

Zonder instemming van Wallonië kan België geen handtekening zetten onder het CETA-document. Volharden de Walen, dan is het vrijhandelsakkoord - waarover zeven jaar is onderhandeld - van tafel. Behalve België hebben alle EU-landen de intentie uitgesproken CETA te ratificeren. Voor de Waalse parlementsvoorzitter André Antoine zou het 'redelijk' zijn als ze tot het einde van het jaar de tijd krijgen. 'Dan zouden we eruit kunnen komen.' Antoine trok zich maandag niets aan van een ultimatum van Tusk om in de avond akkoord te gaan met het vrijhandelsakkoord.

Profiel handelsminister

Als iemand alle partijen van de noodzaak van het handelsverdag kon overtuigen, was het wel de Canadese minister Freeland. Maar tot nu toe lukt het ook haar niet. Lees hier een profiel van de handelsminister die zich altijd kritisch uitte over 'schurkenkapitalisme'.

Ongeloof

De Canadese minister van Handel was vorige week ook niet in staat de Walen te overtuigen en keerde al snel weer huiswaarts. Vol ongeloof dat een Belgische regio een unie met meer dan 500 miljoen inwoners in haar greep kan houden. Ook in Brussel en de Europese hoofdsteden heerst groot chagrijn vanwege de Waalse houding.

Minister Ploumen van Buitenlandse Handel zei dinsdag nog hoop te hebben dat CETA kan worden ondertekend. 'Die conclusie trek ik helemaal niet', zei ze over berichten dat het niet meer zou lukken om het verdrag te redden. Ploumen is voorstander van CETA waarvan volgens haar vooral het midden-en kleinbedrijf zal profiteren. Ook een meerderheid in de Kamer steunt het vrijhandelsverdrag.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden