Dagkoersen Uw politieke nieuwsbrief

Wacht Rutte een hete herfst?

Premier Rutte en Minister Blok, die gisteren een motie van wantrouwen overleefde. Foto ANP

Goedemiddag,

De coalitie wil van Prinsjesdag een feestje maken, maar niet iedereen blijkt in de stemming. Een grote demonstratie van leraren, verplegers en militairen dreigt. Overigens blijkt een protestactie soms ook bij de oppositie in het verkeerde keelgat te schieten.

En verder: een laatste terugblik op 'het genengedoe' van Stef Blok.

Hier zijn uw politieke Dagkoersen. Ontvangt u deze nieuwsbrief liever in uw mailbox? Dat regelt u heel gemakkelijk hier.

ACTIE VAN DE DAG 
Wacht Rutte een hete herfst?

De coalitie is erop gebrand om van Prinsjesdag een goednieuwsshow te maken. Iedereen gaat er in koopkracht op vooruit, zo wordt nu al gretig rondgefluisterd. 

De eerste, selectieve lekken van Prinsjesdagcijfers zullen inmiddels wel in de maak zijn, ook omdat die zeer effectief blijken om de toon te zetten in de berichtgeving. In 2016 kopten de regionale kranten op basis van delen van de Miljoenennota bijvoorbeeld: ‘Prinsjesdag: het zoet is er voor iedereen.’ In 2017 luidde de kop in het AD: ‘Miljoenennota op straat: extra geld voor iedereen.’

De kop in 2018 laat zich raden, al komen maanden later vaak berichten dat de koopkracht toch iets achterblijft.

Het kabinet heeft er sinds vandaag nog een extra zorg bij. De lerarenactiegroep PO in actie roept collega's uit de publieke sector op om de kont tegen de krib te gooien. De leraren willen samen met zorgverleners, politieagenten en defensiepersoneel in oktober een grote actie organiseren om meer geld veilig te stellen voor de publieke sector. Ze halen in een interview met Rik Kuipers zelfs een grondlegger van het kabinet Rutte III aan, informateur Herman Tjeenk – ‘de Jedi’ – Willink. Die merkte in zijn eindverslag over de formatie op dat de impact van de miljardenbezuinigingen sinds 2010 op de publieke sector 'nu haar hoogtepunt bereikt'. ‘Daarom zie je nu overal personeelstekorten, een oplopende werkdruk en salarisachterstanden,’ aldus Jan van de Ven, voorman van PO in actie. ‘De tijd is rijp om gezamenlijk op te trekken.’

Waar moet het extra geld voor de publieke sector vandaan komen als het aan de actievoerders ligt? Van de dividendbelasting, uiteraard. Als die in stand blijft, heeft het kabinet volgens de begrotingsregels zo'n 1,9 miljard euro extra te besteden.  

LES VAN DE DAG
Gooi geen folder in de Porsche van een PVV'er

Geert Wilders is doorgaans vol lof over ‘de helden’ van de politie en zijn PVV pleit al jaren voor hogere lonen voor agenten, maar de liefde kent ook grenzen, zo constateert Ariejan Korteweg vandaag in zijn wekelijkse rubriek. Het ervaren Kamerlid Harm Beertema blijkt het aan de stok te hebben met agenten die eerder deze week in Den Haag demonstreerden voor een betere cao. 

De demonstrerende dienders waagden het om de volksvertegenwoordiger van ‘Henk en Ingrid’ bij de parkeergarage van de Tweede Kamer op te houden. En dat terwijl de PVV’er al had aangegeven dat hij verlaat was. Ook gooiden ze volgens Beertema ‘ongevraagd’ een folder door het open raam van zijn Porsche en hebben ze daarna nog even zijn kenteken opgezocht in het computersysteem, alleen maar omdat het Kamerlid ‘opsodemieteren’ had geroepen.

‘Triest’ en ‘kinderachtig’, noemt het PVV-Kamerlid het politieoptreden, al heeft hij verder alle sympathie voor hun salariseisen.

De politie lijkt de PVV’er zijn slachtofferschap niet te gunnen. Volgens bonden was Beertema ‘ronduit onbeschoft’. ‘Hang die maar aan de schandpaal’, verklaarde actiecoördinator Alwin de Kok tegen Korteweg.

Geert Wilders heeft nog niet gereageerd.

NABRANDER VAN DE DAG
Een laatste keer Stef Blok

De minister van Buitenlandse Zaken zit al weer hoog en droog bij zijn ambtsgenoot in Cyprus, zo laat hij tevreden per Twitter weten. Aangezien de verwachting is dat Blok de komende jaren volkomen prikkelloos door het leven sloft, hier toch nog een laatste nabrander over het debat waarmee de VVD'er woensdag zijn politieke hachje redde.

Door het ruimhartige ‘sorrygejeremieer’ (dixit Theo Hiddema) van Blok werd het debat maar op één onderwerp echt spannend en dat was bij ‘het genengedoe’, zoals D66-leider Alexander Pechtold het huiselijk formuleerde. PvdA-leider Lodewijk Asscher noemde Bloks uitlatingen ‘een klap in het gezicht’ en GroenLinks-leider Jesse Klaver eiste meerdere keren dat Blok zou verklaren dat ‘er geen verband is tussen genen en ons vermogen tot vreedzaam samenwerken en samenleven’.

Volgens een boze Klaver had Blok een taboe doorbroken waardoor ‘we anno 2018 staan te debatteren over de invloed van genen op het vermogen van mensen om te kunnen samenwerken’.

Maar sinds wanneer bestond dat taboe ? Anno juli 2017 zei bioloog en PvdA-minister Ronald Plasterk het volgende bij een Kamerdebat over discriminatie: ‘In een eerder debat heb ik al eens teruggegrepen op mijn eigen vak, de biologie. Ik illustreerde daarmee dat discriminatie diep in ons zit. We zijn in mijn overtuiging het product van natuurlijke selectie en van evolutie. Dat zijn we niet geworden in de laatste twee eeuwen, sinds we deze Grondwet hebben, maar dat zijn we in de periode ver daarvoor geworden, toen wij nomadisch rondtrekkende jager-verzamelaars waren… De split-second beslissing tussen "zelf" en "niet-zelf", tussen "eigen en dus oké" en "anders en dus potentieel gevaarlijk" zit diep in ons. Dat moeten we gewoon onder ogen zien. Gelukkig zit er diep in ons ook het vermogen om bij te leren en om niet altijd onmiddellijk toe te geven aan driften die in ons zitten… Het eerste punt betekent wel dat discriminatie geen probleem is waarvan je zegt: goh, dat moet je een keer doen; schrijf een nota, neem maatregelen en klaar. De neiging om te zeggen dat iemand er niet bij hoort, omdat hij vreemd is en dus potentieel gevaarlijk, ziet namelijk diep in ons. Die zit in ons allemaal.’

Ter vergelijking, dit zei Blok tijdens zijn inmiddels fameuze besloten bijeenkomst: ‘Waarschijnlijk zit ergens diep in onze genen dat we een overzichtelijke groep willen hebben die groot genoeg is om mee te jagen of een dorpje te onderhouden. En dat we niet goed in staat zijn om een binding aan te gaan met ons onbekende mensen.’

Blok kreeg van de linkse oppositie, inclusief de PvdA, een motie van wantrouwen aan zijn broek; in 2017 bleef het bij wat gekuch in de zaal. ‘Ik hoor nu wat geroezemoes’, zei Plasterk. ‘Laat ik het voorbeeld dus niet verder uitwerken!’  

Dagkoersen is de politieke nieuwsbrief van de Volkskrant. Tips of opmerkingen? Mail naar haag@volkskrant.nl. Deze nieuwsbrief voortaan per e-mail ontvangen? Regel het heel eenvoudig hier

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.