Waarom zou je een coach inschakelen?

Er is een wildgroei aan coaches ontstaan. Dat komt doordat de vraag is toegenomen, maar ook doordat de term 'coach' niet beschermd is.

Frouke Roben (29) en Charlotte van den Wall Bake (41) Beeld Foto Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Managementgoeroe Stefan R. Covey, de coach der coaches, kan tevreden zijn: er zijn steeds meer beroepscoaches. De schrijver van boeken over persoonlijk leiderschap, zoals De zeven eigenschappen van effectief leiderschap en De 8ste eigenschap, van effectiviteit naar inspiratie, spoorde zijn lezers aan hun eigen kracht te vinden, maar ook om anderen te helpen hetzelfde te doen. Covey overleed in juli op 79-jarige leeftijd, maar zijn nalatenschap leeft voort in Nederland.

'Er rust geen taboe meer op coaching', zegt Charlotte van den Wall Bake, coach en bestuurslid van de beroepsgroep Nederlandse Orde van Beroepscoaches (Nobco). 'Vroeger hadden vooral de directie en het hogermanagement een coach. Van iemand die werd gecoacht, werd bovendien gedacht dat er iets met hem mis was.'

Tegenwoordig is het heel gewoon als je als zoekende dertiger aanklopt voor professionele hulp. 'Juist onder die groep groeit de behoefte sterk', zegt Van den Wall Bake. 'Ze moeten schipperen tussen carrière, een huis kopen, relatie en kinderen. Op hun werk lopen ze rond met vragen als: hoe komt het dat mijn baas niet naar me luistert of waarom lukt het niet om mijn collega's te overtuigen?'

Uit onderzoek van de Intelligence Group blijkt dat de grootste groep zzp'ers, coach of trainer is. Van alle freelancers biedt 18 procent diensten aan die anderen helpen succesvoller en gelukkiger te worden in hun loopbaan. Begin 2011 was dat nog 13 procent. Iedereen mag zich coach noemen. Dat heeft geleid tot een wildgroei. Er zijn loopbaancoaches, wandelcoaches, e-coaches, teamcoaches.

Om de branche transparant te maken en de kwaliteit van coaches te waarborgen en te professionaliseren, is tien jaar geleden de Nobco opgericht. Een door de stichting geaccrediteerde coach committeert zich aan een ethische gedragscode van de beroepsgroep. Ook zijn er Nobco-erkende coachingsopleidingen.

Maar wat doet een coach en waarbij kan hij/zij helpen? En, het belangrijkste, werkt begeleiding van een coach?

Frouke Roben (29)
Personeelsmedewerker NIBC Bank
'Tijdens het eerste gesprek met mijn coach kwam ik direct achter mijn gevoeligheden. Ik ging redelijk blanco het gesprek in, maar ze confronteerde me al snel met mijn rationaliteit en perfectionisme. Ik had mezelf wijsgemaakt dat ik geen fouten mag maken en alles meteen goed moet kunnen. Feedback vragen ging ik soms uit de weg om maar geen kritiek te krijgen. Ook werd ik me ervan bewust dat ik moeite had met het uitspreken van mijn gevoelens. Een simpele vraag als: 'Wat doet het me je?', kon ik amper beantwoorden.

'Mijn coach stelde kritische vragen en confronteerde me met mijn uitspraken. 'Luister nou eens naar wat je zegt?', zei ze dan. Ze bleef prikken tot ik zelf ontdekte waaraan ik moest werken. Dat was waardevol, het blijft daardoor hangen. Als iemand je iets aandraagt, neem je het minder snel aan dan wanneer je zelf tot het inzicht komt. Alleen had ik het niet gekund. Ik had een coach nodig om me uit te dagen.

'Mijn manager raadde me aan om eens met een coach te spreken. Na vijf jaar werken leek het me een mooi moment om met hulp van een coach nog meer over mezelf te weten te komen. Na drie gesprekken en tweeënhalve dag groepscoaching heb ik ontdekt dat ik te hard voor mezelf ben en dat het uitspreken van gevoelens heel constructief kan zijn. Ook was het in de groepssessies belangrijk voor mij om te zien dat anderen met dezelfde dilemma's worstelen als ik.

'Ik ben door de coaching gegroeid in mijn rol als personeelsmedewerker. Als ik meer met mezelf in het reine ben, kan ik anderen beter bijstaan in hun ontwikkeling.'

Charlotte van den Wall Bake (41)
Coach en bestuurslid Nederlandse Orde van Beroepscoaches
'Het mooiste van het coachingsvak is om dicht bij iemand te komen en hem/haar in beweging te zien komen. Dat er ineens een traan of een lach verschijnt. Of als iemand ineens begint te schrijven, omdat hij een inzicht krijgt. Meestal heb ik mensen tegenover me die zoeken naar zingeving in hun werk, maar ook in hun privéleven. Ze willen weten hoe ze meer van hun (werkende) leven kunnen maken. Het gedrag dat iemand vertoont, is daarbij doorslaggevend. Het raakt soms aan het vak van een psycholoog, maar coaching is meer gericht op het heden en de toekomst, en minder op het verleden. Een coach laat iemand nadenken waarom ze bepaald gedrag vertonen en hoe dat diegene helpt of juist belemmert in zijn doelen.

'Voor er coachgesprekken plaatsvinden, is het belangrijk dat er een klik is tussen de coach en de zogeheten coachee. Er moet wederzijds vertrouwen zijn, anders gaat het niet werken. Tijdens het eerste (vaak kosteloze) kennismakingsgesprek, is het belangrijk dat de coach uitlegt wat zijn werkwijze is. Daarna stellen coach en coachee samen de doelstellingen vast. Wat is de hulpvraag? Wat wil de coachee bereiken? Dat wordt vastgelegd in een coachingscontract.

'Tijdens de gesprekken is het aan de coachee om te bepalen wat er wordt besproken. Het is de rol van de coach om de onderwerpen te koppelen aan de coachingsdoelstellingen. Bij alle methoden is het allerbelangrijkste dat de coachee zelf tot het inzicht komt. Dat is meteen ook het moeilijkste aspect van ons vak: niet de oplossing aandragen voor de coachee, maar zelf laten ontdekken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.