NieuwsDe Tweede Kamer

Waarom steeds meer Kamerleden het stadhuis verkiezen boven het Binnenhof

Waar het wethouderschap eerst werd gezien als een opstap naar de landelijke politiek, kiezen Tweede Kamerleden steeds vaker bewust voor een vervolg van hun carrière in de lokale politiek. Drie Kamerleden kondigden de afgelopen weken aan het Haagse pluche te verruilen voor een post als wethouder. Waarom verkiezen ze het stadhuis boven het Binnenhof?

Liesbeth van Tongeren pakt haar biezen in de Tweede Kamer.Beeld ANP

De nu vertrekkende Kamerleden nemen de stap heel bewust. GroenLinks- Kamerlid Linda Voortman zegt zich ‘heel betrokken’ te voelen bij de lokale politiek in Utrecht. Kamerlid Liesbeth van Tongeren, ook van GroenLinks, gaat aan de slag in het college van Den Haag en PvdA-Kamerlid Sharon Dijksma presenteerde al vorige week het collegeakkoord in de hoofdstad.

Daarmee voegen zij zich in een trend van de laatste jaren. Tot 2005 was er vrijwel geen enkel Kamerlid dat deze overgang maakte, blijkt uit cijfers van het Parlementair Documentatie Centrum (PDC). Sindsdien gingen negen Kamerleden Voortman, Van Tongeren en Dijksma voor.

Decentralisatie

Oud-Tweede Kamervoorzitter Gerdi Verbeet begrijpt de switchende Kamerleden wel. ‘De gemeentepolitiek wordt door decentralisatie steeds belangrijker.’ In de afgelopen jaren hebben gemeenten een groter takenpakket gekregen. Zo zijn lokale bestuurders nu verantwoordelijk voor de zorg in hun gemeente. ‘Het is daarom steeds interessanter voor Kamerleden om in de lokale politiek op bepaalde thema’s het verschil te kunnen maken’, zegt Verbeet.

Een mogelijke andere reden is volgens het PDC dat politieke partijen goede lokale bestuurders willen leveren. Verbeet denkt daarom dat de uitwisseling tussen lokale en landelijke politiek een positieve trend is. ‘Kamerleden brengen ervaring mee. Het levert kwalitatief goede colleges op.’

Wordt met de nieuwe trend definitief duidelijk dat de lokale politiek aan belang heeft gewonnen? Niet noodzakelijk. Volgens het PDC heeft de toename in de afgelopen jaren ook te maken met een aanpassing van de wet in 2002. Sindsdien mogen wethouders ook van buiten de gemeenteraad worden gehaald. Daarvoor was het dus een stuk moeilijker om vanuit een Kamerlidmaatschap tussentijds wethouder te worden.

De publieke zaak

De drie Kamerleden konden vooral op positieve reacties rekenen – in tegenstelling tot Kamerleden die tussentijds de Kamer verlaten voor een functie buiten de politiek. Volgens Verbeet heeft dat ermee te maken dat ze zich in blijven zetten voor de publieke zaak. ‘Zolang je dat doet is het geen probleem.’

Maar voormalig Kamervoorzitter Frans Weisglas vindt dat het niet uitmaakt waarvoor een Kamerzetel wordt ingeruild. ‘De Kamerleden zijn aan de kiezer verplicht de vier jaar af te maken. De Tweede Kamer is geen doorloophuis’, aldus Weisglas. ‘Het is voor de mensen in de steden leuk dat ze goede wethouders krijgen, maar de rest van de kiezers in het land wordt nu in de steek gelaten.’

Voortijdige Kamerverlaters

Ze worden gekozen voor vier jaar, maar opvallend veel Tweede Kamerleden maken die periode niet af. Kiezersbedrog, vinden critici. Lees hier waarom Kamerleden voortijdig opstapten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden