Vier vragen werk

Waarom krijgen alle 45-plussers ineens gratis loopbaanadvies?

Een subsidieregeling voor gratis loopbaanadvies voor 45-plussers loopt storm, meldt radiozender BNR. Waarom heeft de 45-plusser – met de helft van zijn carrière nog voor zich - geld van het Rijk nodig om zich te laten coachen? En hoe kan het dat de regeling zo’n succes is? Vijf vragen.

Het gesubsidieerde loopbaanadvies voor 45-plusser was aanvankelijk alleen bedoeld voor specifieke beroepsgroepen, zoals schoonmakers. Maar de regeling werd nauwelijks gebruikt. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Om welke subsidie gaat het?

Sinds december 2017 probeert het ministerie van Sociale Zaken om specifieke groepen 45-plussers te laten nadenken over de, pak ’m beet, resterende twee decennia van hun loopbaan. Het potje geld dat minister Wouter Koolmees beschikbaar stelde, maakt deel uit van een groter actieplan gericht op 50-plussers die enerzijds de AOW-leeftijd zien opschuiven en anderzijds hun kansen op de arbeidsmarkt zien slinken.

De ‘tijdelijke subsidieregeling ontwikkeladvies 45-plussers’ was een potje van 15 miljoen euro voor negen beroepsgroepen, onder andere secretaresses, cateringpersoneel, schoonmakers, ambulancemedewerkers; mensen die in een snel veranderende arbeidsmarkt een zetje kunnen gebruiken. Per afgelopen december stelde Koolmees de regeling open voor alle 45-plussers. Iedereen die ouder is dan 45 en minimaal 12 uur per week werkt, kan gratis terecht bij een loopbaanadviseur voor drie tot vier gesprekken van een uur. De loopbaancoach levert het bonnetje in bij het ministerie en krijgt 600 euro terug.

Wegens succes uitgebreid dus?

Niet bepaald. Het geld bleef afgelopen jaar goeddeels op de plank liggen. De beroepsgroepen die de coaching het hardst nodig hebben, bleken daar nauwelijks voor te porren. In een jaar tijd kregen amper 1.800 leraren, verkoopmedewerkers, opsporingsambtenaren, managementassistenten en andere mensen uit de doelgroepen een ontwikkeladvies. De aanvankelijke ambitie was om binnen anderhalf jaar 25 duizend mensen bij te spijkeren over hun toekomstmogelijkheden.

Het ministerie gooide de boeg om: iedereen aan de loopbaancoaching. Vervolgens sloeg de regeling wel aan. In de eerste drie maanden van dit jaar hebben ruim vierduizend mensen een ontwikkeladvies gekregen, ruim twee keer zoveel als in het hele voorgaande jaar. In dit tempo ziet het ernaar uit dat Sociale Zaken dit jaar het budget wel op krijgt. De regeling loopt tot januari 2020.

Kennelijk is er grote behoefte onder 45-plussers aan loopbaanadvies?

Dat is op dit moment nog moeilijk te zeggen. De subsidieregeling wordt achteraf geëvalueerd, zegt een woordvoerder van het ministerie. Het is nog niet duidelijk bij welke mensen het geld precies terechtkomt. Om te voorkomen dat de eerder gekozen beroepsgroepen naast het net vissen is 2,5 miljoen alsnog apart gezet voor deze mensen.

Ook OVAL, branchevereniging voor loopbaanbedrijven, kan nog niet met cijfers de effecten van de subsidie onderbouwen. ‘We zien wel dat het een ´boost´ geeft aan werknemers om ontwikkelgesprekken te doen’, zegt directeur Petra van de Goorbergh. De laatste jaren wordt het normaler voor werknemers om loopbaanadvies te vragen, ook als ze nog niet op de wip zitten in hun functie. ‘Wij zeggen al jaren: het is goed om die gesprekken op een eerder moment in je loopbaan te voeren. Dat gedachtegoed landt steeds meer.’

Het nieuws dat het geldpotje voor alle 45-plussers toegankelijk werd, lijkt vooral als een lopend vuurtje door de loopbaanbedrijven te zijn gegaan. Dankzij de regeling doen zij makkelijker zaken met werkgevers. Van de Goorbergh: ‘Ik hoor van sommige leden dat ze al in gesprek waren met bedrijven en dat de regeling in de plaats komt van wat men al van plan was.’ Het geld is hoe dan ook goed besteed, zegt ze, en de vier gesprekken die het Rijk betaalt zijn geen alternatief voor de uitgebreidere trajecten die de loopbaanbedrijven ook bieden.

Ik ben leidinggevende, mag ik ook op cursus?

Jazeker. Sociale Zaken heeft 2 miljoen uit het potje gereserveerd om leidinggevenden te leren hoe zij loopbaangesprekken kunnen voeren met hun mensen. Hier geldt: 300 euro voor een individueel coachingsgesprek, 900 euro voor een groepsgesprek. Maar het ziet ernaar uit dat dit geld niet opkomt. In de afgelopen maanden is amper een ton hieraan uitgegeven. Jammer, vindt Van de Goorbergh van loopbaanbedrijvenvereniging OVAL. ‘Veel leidinggevenden kunnen op dit vlak nog leren’, zegt ze. Het is nog steeds moeilijk voor werknemers om met de baas over de eigen loopbaan te praten, weet ze. ‘Er is een veilige omgeving voor nodig.’

Hoeveel werkende 45-plussers zijn er eigenlijk?

Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek telt Nederland 8,6 miljoen werkenden. 3,8 miljoen van hen zijn ouder dan 45. Als Sociale Zaken voor hen allemaal ontwikkeladvies zou moeten bekostigen, zou een bedrag van 2,3 miljard euro nodig zijn. In het potje zit nog geld voor zo’n vijftienduizend carrièreadviezen, gratis te ontvangen bij het loopbaanbedrijf.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.