Vier redenen

Waarom de panda’s in Ouwehands Dierenpark maar niet willen paren

De paringsdans van de reuzenpanda’s in Ouwehands Dierenpark Rhenen wil maar niet vlotten. Voor het tweede jaar op rij is het niet gelukt vrouwtje Wu Wen en mannetje Xing Ya te verleiden tot het maken van een jong. 

‘Vooral het mannetje had er nog weinig zin in’, aldus de directeur van Ouwehands Dierenpark. Beeld EPA

De dierentuin moet nu een heel jaar wachten op een nieuwe kans – het pandavrouwtje is slechts drie tot zeven dagen per jaar vruchtbaar. Waarom wil het maar niet lukken om een babypanda geboren te laten worden?

1. Niet in de stemming 

Om de omstandigheden voor het pandapaar zo gunstig mogelijk te maken, nam Ouwehands zijn toevlucht tot onorthodoxe maatregelen. Xing Ya kreeg in zijn verblijf paringsgeluiden te horen. De panda’s – die het grootste deel van het jaar solitair leven – ruilden tijdelijk van verblijf om aan elkaars geur te wennen en in de stemming te komen. Om het ideale paringsmoment vast te stellen, werd specialistische hulp van de Universiteit Gent ingeroepen.

Alle inspanningen ten spijt weigerden de panda’s op het moment suprême toenadering tot elkaar te zoeken. Aan de inspanningen van zijn werknemers heeft het volgens Robin de Lange, directeur van Ouwehands Dierenpark, niet gelegen. ‘Onze panda’s zijn nu 5,5 jaar. Dat is erg jong. Vooral het mannetje had er nog weinig zin in.’

2. Gevangenschap

De omstandigheden in gevangenschap zijn verre van ideaal, zegt Christiaan van der Hoeven, gedragsbioloog en pandadeskundige van het Wereld Natuur Fonds. ‘In een dierentuin moet je het proces forceren dat in het wild vanzelf gaat. Je moet alles optimaliseren voor dat ene korte moment.’ 

Het is moeilijk te zeggen welke maatregelen precies werken. ‘Dieren reageren bijvoorbeeld sterk op seizoen, daglicht en temperatuur’, zegt Kees van Oers, hoogleraar dierpersoonlijkheid aan de Universiteit Wageningen. ‘Maar het is niet duidelijk welke factor uiteindelijk het succes bepaalt.’ De paringsgeluiden waren volgens hem alvast een goede poging. ‘Daardoor voelt het mannetje concurrentie en gaat zijn testosteronniveau omhoog. Maar doorslaggevend is het niet.’

3. Te weinig keuze

Volgens Van der Hoeven, die in China panda’s in het wild zag paren, is het grootste probleem dat er voor de panda’s in gevangenschap weinig is te kiezen. ‘In China zag ik een vrouwtje hoog in een boom haar geur verspreiden. Zes mannetjes stonden onderaan met elkaar te vechten. Het vrouwtje kan dan haar keuze maken.’

In de dierentuin zijn het mannetje en vrouwtje tot elkaar veroordeeld. Het is daarom belangrijk van tevoren de beste match te vinden. Dierentuindirecteur De Lange blijft denken dat Wu Wen en Xi Yang voor elkaar gemaakt zijn. ‘Er is absoluut chemie tussen de twee’, zegt hij. ‘Het vrouwtje bood zich zelfs al aan.’

4. Nog geen pandaporno

De voortplanting van de panda’s is belangrijk, omdat de dieren met uitsterven worden bedreigd. Volgens de laatste meting zijn er nog 1.864 reuzenpanda’s in het wild. In dierentuinen over de hele wereld leven er nog eens ongeveer 100. De panda’s in Ouwehands Dierenpark maken deel uit van een internationaal uitwisselingsprogramma waarmee China het voortbestaan van zijn nationale dier probeert veilig te stellen.

In Rhenen hopen ze nog steeds op een pandababy. Volgend jaar proberen ze het opnieuw. ‘In sommige Aziatische dierentuinen laten ze zelfs pandaporno aan de dieren zien’, zegt dierentuindirecteur De Lange. Voorlopig ziet hij daar nog van af. 

Lees meer over de twee panda’s in Ouwehands Dierenpark

‘Koddig’, vinden de bezoekers de panda’s die vanaf mei 2017 zijn te bezichtigen in Rhenen. Vijftien jaar duurde het voor Ouwehand-eigenaar Marcel Boekhoorn de Chinezen zover kreeg hun mascottes uit te lenen,maar nu was het dan eindelijk zover. 

Een golf aan publiciteit overspoelde Rhenen toen de panda’s aankwamen. Toch profiteerde de lokale middenstand nauwelijks van de hype.‘Na drie weken verkocht ik al geen bamboeburgers meer.’

Het woord ‘fiasco’ wilde nét niet vallen in deze krant, maar voor de goede verstaander was het duidelijk: Ouwehands Dierenpark heeft met die twee obese zwart-witte Chinezen de miskoop van de eeuw gedaan, schreef Sylvia Witteman in mei 2018 in haar column. Zeven miljoen voor twee saaie beren die nog te beroerd zijn om broodjes te smeren. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden