Waarom de files in november erger zijn dan anders

Door een combinatie van regen en de wintertijd is november al jaren de drukste filemaand. Van de tien drukste ochtend- en avondspitsen dit jaar waren er negen in november. En vier van de tien langste spitsfiles in de historie ontstonden in november 2016, zo blijkt uit de file-informatie van de ANWB.

Drukke avondspits op de A4 nabij Schiphol. Beeld anp

Het record van 15 januari 2013 (1.007 kilometer file in totaal) is nog niet gehaald, maar de spitsfiles van 1 november kwamen met 928 kilometer in de buurt. Toch was het in de jaren voor de financiële crisis veel drukker op de weg: 2006 en 2007 lieten pieken in maart en november zien die een decennium later bij lange na niet gehaald worden. De filezwaarte van 2016 komt tot nu toe in de buurt van het niveau in 2011.

'De herfstvakantie is net geweest, de kerstvakantie moet nog komen; alle forensen zitten op de weg', zegt persvoorlichter Frank Boer van de VerkeersInformatieDienst (VID). 'Het weer in november is slecht, met veel regen. We hebben ook te maken met de wintertijd: er staan veel lange files in het donker, en het aantal aanrijdingen gaat omhoog.'

In principe heeft het hele wegennet last van files, aldus Boer. 'Maar er zijn genoeg delen van het land waar de verkeersintensiteit niet zo hoog is, zoals de Achterhoek. Daar kunnen de wegen de drukte wel aan. De bekende knooppunten daarentegen lopen elke november vaster en vaster.' Met name het Terbregseplein in Rotterdam en de A4 tussen Amsterdam en Delft vormen een probleem. Boer: 'Dat laatste is opvallend, want bij Leiden hebben we onlangs een wegverbreding aangelegd. Toch stijgt de A4 met rasse schreden in de filelijstjes.'

Wegverbredingen

Ook berucht zijn de A20 tussen Hoek van Holland en Gouda, de A1 bij het knooppunt Eembrugge (vlakbij Amersfoort) en de A28 bij de Utrechtse wijk Rijnsweerd. 'Dat zijn al jaren de toppers', zegt Boer van de VID. Oplossingen zijn op dit moment niet snel voorhanden, verwacht hij. '2008 was een 'topjaar' voor files: dat was vlak voordat er een hoop wegverbredingen werden opgeleverd. In een mum van tijd, anderhalf tot twee jaar, waren de A2, de A50 en de A4 weer helemaal vol gelopen. We dachten met die verbredingen het ei van Columbus te hebben gevonden, maar automobilisten dachten meteen: hé, daar staat nog geen file!'

Wegen verbreden biedt dus geen structurele oplossing voor het toenemende aantal files. Het verspreiden van het verkeer over de dag zou effectiever kunnen blijken, denkt Boer. 'Al is ook het promoten van het openbaar vervoer geen doorslaand succes gebleken. Mensen blijven in hun auto stappen. Er is weinig animo voor treinreizen bij automobilisten. De mensen die willen treinreizen, doen dat al fanatiek.' Waarom slaat het OV niet aan bij autorijders? 'Ze zijn niet afhankelijk van iemand anders. Het geeft een gevoel van vrijheid: je stapt voor je deur in de auto en stapt voor je werk weer uit.'

Files: wat kunnen we er aan doen?

November staat ieder jaar weer garant voor drukte op de weg. De politiek slaagt er maar niet in om dat probleem aan te pakken. Maar wat kan zij eigenlijk doen om fileleed te verminderen en wat zijn de voor- en nadelen?

Top drie drukste avondspits

De avondspits van donderdag 17 november is in de top drie beland van drukste spitsen van het jaar. Rond etenstijd stond het op 478 kilometer van de snelwegen vast in de regen en de wind. Een 'typische druilspits', aldus de verkeersinformatiedienst (VID).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden