Waar ligt de mooiste archiefschat?

Archieven zijn niet alleen maar saai en stoffig. Dat bewijst de verkiezing 'Stuk van het Jaar' die De Nederlandse Archieven dit jaar voor het eerst organiseren. Veertig archieven stuurden hun topstuk in. Drie kansmakers uit de top-tien.

Tekening van een doodgeboren siamese tweeling

Harm Jan Luth, Stadsarchief Vlaardingen

'Op 25 oktober 1877 beviel molenaarsvrouw Klazina van der Borden van een doodgeboren Siamese tweeling. Het is een bijzonder en ontroerend document, of zoals de Nieuwe Vlaardingse Courant schreef: 'Eene zeer zeldzame verlossing, welligt eenig in haar soort.' Ik vind het vooral bijzonder dat men toen de tegenwoordigheid van geest had om het vast te leggen. Voordat het echtpaar het lichaampje liet begraven, vroegen ze huis- en decoratieschilder Hugo Maarleveld (1833-1886) een tekening te maken ter herinnering. Ik ken geen ander geval in Nederland dat op die manier is gedocumenteerd.'


Briefje met bloed van Willem Frederik

Siem van der Woude, Tresoar (Fries Historisch en Letterkundig Museum)

'Dit is een briefje uit oktober 1664 van Willem Frederik, stadhouder van Friesland. De vlek die je ziet is zijn bloed. Een paar dagen eerder was een van zijn pistolen bij inspectie per ongeluk afgegaan. De kogel verbrijzelde zijn kaak. Hij bleef nog even leven, maar stierf niet veel later. Dit briefje is een van zijn laatste krabbels. Hij vraagt zijn secretaris Vegelin van Claerbergen, tevens zijn steun en toeverlaat, voor zijn vrouw en kinderen te zorgen. Dit document is een heel menselijke geschiedenis van een vader die zijn gezin moet achterlaten. Willem Frederik is daarnaast stamvader van ons koningshuis. Hij was een neef van Willem van Oranje en zijn nakomelingen zijn na het uitsterven van de eerste lijn op de troon beland. Op het briefje bevindt zich dus dna van een voorouder van Koning Willem-Alexander.'


Het Liga-meisje

Albert Hoekstra, Gemeentearchief Roosendaal

'Dit meisje stond jaren op de karakteristiek rode verpakking van de Liga-koeken. De prent is in de jaren dertig gemaakt door tekenaar Louis Weijts. Het merk Liga is sterk verbonden met Roosendaal omdat tot 1995 de fabrieken hier stonden. De silo was een van de bekendste gebouwen van de stad. Ook kon je de zoete geur van de koeken buiten ruiken. De lokale krant heeft het Liga-meisje opgespoord. Het bleek de nu 83-jarige Joke de Groot-van Broekhoven te zijn, geboren in Bergen op Zoom. Dat vinden de Roosendalers stiekem niet leuk, dat hun Liga-meisje een Bergse blijkt te zijn.'


Feyenoord-Celtic

Feyenoordsupporters zien hun club ook graag buiten de lijnen winnen, zoals met de archiefverkiezing Stuk van het Jaar. De supportersvereniging roept al haar leden op te gaan stemmen op het kaartje voor de Europacupfinale Feyenoord-Celtic uit 1970, de Rotterdamse afvaardiging voor de verkiezing. Omdat ook het Algemeen Dagblad campagne voert is dat stuk torenhoog favoriet.


Stemmen kan t/m 27/10 op onsdna.nl/stukvanhetjaar. De winnaar wordt op 1/11 bekendgemaakt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden