VVD zet in op lagere lasten én normen en waarden

Lagere lasten voor werkenden en bedrijven, betere ouderenzorg, meer geld voor defensie en politie, zwaardere straffen en strengere eisen aan asiel. Het zijn kernpunten uit het verkiezingsprogramma van de VVD dat vrijdag door premier Mark Rutte werd gepresenteerd. Tegelijkertijd deed hij een eigen 'plan voor Nederland' uit de doeken.

Mark Rutte. Beeld anp

Na vier jaar soebatten met de PvdA over 'eerlijk delen' en een 'humaan' asielbeleid gooit de VVD het juk van zich af. Speerpunten als strafbaarstelling van illegaliteit en een fiscaal gunstig vestigingsklimaat voor bedrijven keren terug in het liberale visioen voor Nederland. Nieuw dit keer: de grote aandacht voor 'ónze' normen en waarden.

Premier en lijsttrekker Mark Rutte speelde in het voorjaar al een keer piano in de stationshal, dit keer was de bedrijvigheid van Den Haag Centraal de achtergrond voor de presentatie van de VVD-plannen voor de volgende vier jaar. 'Wij zijn het land van ontspannen omgaan met verschillen', begon voorzitter van de programmacommissie Jan Anthonie Bruijn zijn verhaal. Dat ontspannen omgaan met elkaar blijkt in VVD-optiek een gebod. Zoals Rutte het verwoordde: 'Als je onze vrijheden omarmt, hoor je erbij. Wil je niet meedoen, dan heb je de keuze om te vertrekken.'

Het uitdragen van 'normen en waarden', tien jaar geleden nog het stokpaardje van het CDA, behoort voor Rutte nu tot de prioriteiten van de politiek. Waren VVD'ers voorheen nog weleens wars van betutteling, in de aanloop naar 2017 dien je als overheid fatsoenlijke omgangsvormen te prediken. Die preek is vooral gericht op nieuwkomers en Nederlanders met een migrantenachtergrond. Rutte: 'Ons bekruipt het gevoel dat we sluipenderwijs concessies doen aan de komst van grote groepen mensen uit het buitenland.' Hij zal zich daartegen verzetten, beloofde hij.

De VVD stelt eisen aan inburgering. Wie er met de pet naar gooit, kan zijn verblijfsvergunning vergeten. Nieuwkomers moeten 'hun plek in Nederland bevechten'. Pas na tien jaar maak je kans op een paspoort. Buitenlandse financiering van moskeeën in Nederland moet stoppen. Religieuze instellingen die de democratie ondermijnen, moeten ('in het uiterste geval') hun deuren sluiten. En wie met camera in de hand de buurt terroriseert, kan de politie op zijn dak verwachten.

Het 'Plan-Azmani' voor de vluchtelingenproblematiek is opgewaardeerd tot speerpunt in het programma: opvang in de regio, geen asiel meer in Europa, Nederland neemt alleen nog een beperkt aantal vluchtelingen op via hervestiging. Uitgeprocedeerde asielzoekers moeten vertrekken. Bed-bad-brood-locaties moeten dicht. Illegaliteit wordt alsnog strafbaar en ook het helpen van illegalen wordt een misdrijf.

Lagere lasten werken en ondernemen

Op sociaaleconomisch terrein kiest de VVD als vanouds de kant van de ondernemer en de werkende Nederlander. Lagere loonbelasting, lagere vennootschapsbelasting, werkgevers met minder dan 25 mensen in dienst hoeven maximaal één jaar door te betalen bij ziekte. Wie uitzicht heeft op een baan, mag een opleiding volgen zonder sollicitatieplicht. De VVD maakt korte metten met de Wet werk en zekerheid van PvdA'er Asscher: er komt weer plek voor meerdere flexibele contracten. Pensioen wordt flexibeler met ieder zijn eigen potje en langer doorwerken voor wie dat wil.

In de zorg is het adagium: rust in de tent, geen nieuwe hervormingen. Het gaat de VVD nu om finetunen. Ouderen moeten naar eigen inzicht kunnen wonen en zorg ontvangen. De kwaliteit van de beste verzorgingstehuizen moet de norm worden voor alle instellingen, stelde Rutte. De VVD wil een breed, maar effectief basispakket. Dure effectieve medicijnen blijven verzekerd.

De VVD wil de beste vriend van de politie zijn en trekt meer geld uit voor wijkagenten. Agenten hoeven als het aan de VVD ligt nooit bang te zijn om in het beklaagdenbankje terecht te komen. Bruijn: 'Agenten worden niet aangemerkt als verdachte in een onderzoek naar gebruik van geweld.' Ook de speciale anti-terreur-eenheden krijgen meer geld en meer bevoegdheden. En defensie krijgt de financiële middelen om de basis op orde te brengen: 1 miljard euro trekt de VVD ervoor uit.

De economie van Rutte is er een van innovatie, dat mag ook duurzame ontwikkeling zijn. Economische groei en een antwoord op klimaatverandering gaan volgens de VVD hand in hand. Kennismigranten zijn wél welkom in Nederland, mits ze kunnen aantonen dat ze iets bijdragen.

Dat alles is volgens de VVD-leider mogelijk bij een begrotingsevenwicht: Nederland geeft evenveel uit als er binnenkomt. Al met al wil de VVD tien miljard euro investeren.

Het programma gaat gepaard met een 'plan' van lijsttrekker Rutte. Net als zijn PvdA-tegenhanger Samsom presenteerde Rutte een eigen manifest. Het VVD-program was de snelste route naar het verwezenlijken van zijn plan, zei hij. Hij leek meer inspiratie op te hebben gedaan van Samsom: Rutte sprak over zijn 'kompas' dat hem leidt de komende vierenhalf jaar. En hij leende uit het repertoire van de pvdA'er toen hij betoogde: 'Wij dat zijn alle mensen die onze waarden, onze rechten en onze vrijheden delen.' Ruttes eigen omschrijving voor dat 'wij': 'Ik sta voor die grote groep koppige optimisten, die stille meerderheid die wel vooruit wil.'

Mark Rutte. Beeld anp
Mark Rutte tijdens de presentatie van het VVD verkiezingsprogramma. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden