VVD de grootste na spannende strijd met PvdA

VVD en PvdA grijpen samen overtuigend de macht terug in het centrum van de politiek. Na uren van spanning bleek rond half drie vannacht dat de VVD weer de grootste partij van Nederland is geworden. In een nek-aan-nek-race pakte de VVD 41 zetels en de PvdA 39.

Jeroen Visser
Premier en VVD-lijsttrekker Mark Rutte gisteravond. Beeld anp
Premier en VVD-lijsttrekker Mark Rutte gisteravond.Beeld anp

De in de afgelopen weken ontstane tweestrijd tussen de liberalen en de sociaaldemocraten zorgde ervoor dat veel kiezers gisteren strategisch gingen stemmen. Daardoor bleef op de flanken de langverwachte groei van de SP uit en levert de PVV maar liefst negen zetels in. Het is voor het eerst dat Wilders een verkiezingsnederlaag moet incasseren.

De stemmentrekkers Mark Rutte en Diederik Samsom zijn nu voor elke realistische coalitie op elkaar aangewezen. Samen hebben VVD en PvdA al ruim genoeg zetels voor een meerderheid in de Tweede Kamer. In zijn dankwoord nam PvdA-leider Samsom al een voorschot op de onderhandelingen. 'Het roer moet om', zei Samsom tegen zijn aanhangers.

Rutte bejubelde het feit dat de VVD nog nooit zo groot is geweest. Volgens de VVD-leider is de overwinning 'een grote steun om door te gaan met het beleid om dit prachtige land sterker uit de crisis te brengen'.

Beide politieke leiders benadrukten dat Nederland snel een stabiel kabinet nodig heeft. Rutte mag nu het voortouw nemen in de coalitiebesprekingen en zal naar verwachting al morgen het initiatief nemen voor verkennende gesprekken.

De mogelijkheden voor coalities lijken beperkt. De oude gedoogcoalitie van VVD, CDA en PVV heeft nog maar 69 zetels over. Het CDA, de enige middenpartij die niet won, verloor veel zetels en komt uit op 13 (-8). Het voormalige machtsbastion, hofleverancier van premiers en staatslieden, kalft in hoog tempo af tot een marginale partij.

Maar ook een links blok krijgt geen meerderheid. De SP blijft gelijk (15), maar GroenLinks kreeg zware klappen en verloor zeven zetels. De partij houdt er slechts 3 over. Een combinatie van PvdA, SP en GroenLinks kan op slechts 57 zetels rekenen. Ook de Kunduzcoalitie die in april de begroting voor 2013 redde, kan slechts op 73 zetels rekenen. D66 bleef steken op 12, een groei van twee zetels ten opzicht van het huidige aantal.

Een grote verassing bleek de opmars van 50Plus. De partij komt vanuit het niets met twee zetels de Tweede Kamer in.

Mark Rutte tijdens het VVD-verkiezingsfeest. Beeld ap
Mark Rutte tijdens het VVD-verkiezingsfeest.Beeld ap
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden