Vuurwerkverbod stap dichterbij

Raad van State maakt het gemeenten makkelijker vuurwerkvrije zones in te stellen

De hoogste bestuursrechter van Nederland heeft de gemeenten maandag meer speelruimte gegeven om op te treden tegen de vuurwerkoverlast. Ze hoeven in hun streven naar vuurwerkvrije winkel- en uitgaanscentra tijdens de jaarwisseling, geen rekening te houden met omzetverlies van vuurwerpverkopers.

Beeld William Hoogteyling

Door de uitspraak van de Raad van State zullen meer gemeenten delen van hun winkel- en uitgaanscentrum vuurwerkvrij maken, is de verwachting van deskundigen en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Vuurwerkverkoper Witbaard uit Hilversum had bezwaar gemaakt tegen de vuurwerkvrije zone in het centrum. Hij zou omzet mislopen doordat buurtbewoners minder of geen vuurwerk meer kopen.

Analyse vuurwerkverbod

De fanatiekste tegenstanders willen een algemeen vuurwerkverbod. Wat is de stand van zaken? Lees hier een uitgebreide analyse.

Volgens de Raad van State 'wegen de belangen om gevaar, schade en overlast te voorkomen zwaarder dan het relatief geringe financiële belang van de vuurwerkhandelaren'. Ook is het 'aannemelijk dat het afsteken van vuurwerk in een dergelijk gebied (met vijftig horecazaken, red.) gevaren met zich kan meebrengen'.

Heeft het vuurwerk daarmee in Nederland zijn langste tijd gehad? Steeds meer organisaties spreken zich uit voor een verbod op consumentenvuurwerk. Er zijn bovendien sinds vorig jaar nóg strengere regels: vuurwerk kopen mag alleen nog op 29, 30 en 31 december; afsteken is beperkt tussen 18 uur op Oudjaarsdag en 2 uur op 1 januari. Voorheen mocht het nog vanaf 10 uur 's ochtends worden afgeschoten.

Zo'n zestig gemeenten stellen dit jaar één of meer vuurwerkvrije zones in, een verdubbeling ten opzichte van vorig jaar. De meeste zones zijn bij kwetsbare plekken zoals kinderboerderijen en verzorgingstehuizen. Alleen in Hilversum en Alkmaar is een groot deel van het centrum vuurwerkvrij verklaard. In Alkmaar verwoestte een grote brand vorig jaar vier historische panden tijdens Oud en Nieuw.

Doorbraak

Volgens hoogleraar staats- en bestuursrecht Jon Schilder is de uitspraak van de Raad van State een belangrijke steun in de rug van gemeenten die iets willen doen aan de onveiligheid en overlast tijdens de jaarwisseling. 'De rechter bevestigt nu het recht van gemeenten de veiligheid te bewaken, ook tijdens de jaarwisseling. Veel gemeenten wilden een vuurwerkvrije zone, maar twijfelden nadat het verbod in Hilversum vorig jaar door de rechter werd verworpen.' Schilder denkt dat door deze uitspraak meer gemeenten het voorbeeld van Hilversum zullen volgen.

Vorig jaar zette een lagere rechter nog een streep door de vuurwerkvrije zone in Hilversum. Het college van b en w zou niet bevoegd zijn een vuurwerkverbod af te kondigen. In hoger beroep werd dat vonnis echter vernietigd. De Raad van State volgt nu dezelfde lijn.

De Hilversumse burgemeester Pieter Broertjes noemt de uitspraak 'een doorbraak'. 'De vuurwerkvrije zone is geen speeltje van mij, maar een maatschappelijk gedragen beslissing. De meerderheid van de Nederlanders zegt: bouw het zelf afsteken maar af en geef ons maar een vuurwerkshow. Dat is precies wat we in Hilversum doen en bij ons is het veiliger geworden.'

Of de vuurwerkvrije zones een opmaat zijn naar een totaal vuurwerkverbod voor consumenten, valt te bezien. 70 procent van de gemeenten is daar niet op uit, concludeerde de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) vorig jaar op basis van een interne enquête onder haar leden. 'We zien het aantal gemeenten met vuurwerkvrije zones stijgen, maar het is iets dat lokaal moet worden geregeld. Je moet het immers ook kunnen handhaven', aldus een woordvoerder.

Vuurwerkvrijezones

BPN, de brancheorganisatie van vuurwerkverkopers, zegt voorstander te zijn van vuurwerkvrije zones, maar vindt de Hilversumse zone veel te groot. 'Het is logisch dat je geen vuurwerk afsteekt in een smal uitgaansstraatje of bij een dierenasiel. Maar een heel centrum gaat te ver', zegt woordvoerder Leo Groeneveld.

'Burgemeester Broertjes misbruikt de maatregel vanwege zijn algemene antipathie tegen vuurwerk. Toen vorig jaar het vuurwerk werd verboden rond een bejaardenhuis, klaagden de bewoners omdat ze vanuit hun raam ook graag naar vuurwerk willen kijken.'

Uit onderzoek van I&O Research onder 2.500 volwassenen blijkt dat het nee-kamp tegen vuurwerk langzaam groeit. In een recente peiling steunt 54 procent van de ondervraagden een verbod indien gemeenten als alternatief vuurwerkshows organiseren. Vorig jaar was dat 50 procent.

Nieuw! Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.