Vuurgevecht zet bestand op het spel

Het staakt-het-vuren tussen Israëli's en Palestijnen is gisteren ernstig in gevaar gekomen door een vuurgevecht in de buurt van Nablus op de Westelijke Jordaanoever....

Israël spreekt van een grove schending van de afspraken die gemaakt zijn op de crisistop in Sharm el-Sheikh, eerder deze week. De Palestijnen geven de Israëli's de schuld van het incident. Later vandaag loopt de deadline af voor het herstelllen van de rust in de Palestijnse gebieden.

Voorafgaand aan het vuurgevecht bij Nablus leken beide kanten zich in te zetten voor het naleven van het bestand. Het incident begon met een bezoek van een groep van zo'n veertig joodse kolonisten aan een heuvel buiten Nablus. Ze wilden vandaar de situatie bekijken rond het graf van Jozef, een joodse enclave en heilige plaats in het centrum van de stad die door Palestijnen is beschadigd nadat het leger zich er twee weken geleden had teruggetrokken.

Volgens de Israëli's openden Palestijnen vanuit het nabijgelegen vluchtelingenkamp Askar het vuur op de kolonisten. De Palestijnen zeggen echter dat de kolonisten begonnen met schieten.

Het vuurgevecht heeft een uur of acht aangehouden. Eén Palestijn en één kolonist kwamen om het leven. Israël zette helikopters in om de kolonisten, onder wie zich ook vrouwen en kinderen bevonden, te evacueren. Toen die onder vuur kwamen, beschoten gevechtshelikopters de Palestijnen met mitrailleurs. Het leger benadrukt dat er ditmaal geen raketten zijn ingezet.

Bij de strijd waren zowel Israëlische soldaten als Palestijnse agenten betrokken. Volgens de stafchef van het Israëlische leger, Shaul Mofaz, hadden de kolonisten de heilige plaats helemaal niet moeten bezoeken.

De waarnemende Israëlische minister van Buitenlandse Zaken, Shlomo Ben Ami, zegt te twijfelen aan de bereidheid of het vermogen van de Palestijnse Autoriteit om de rust te herstellen. Behalve bij Nablus kwam het ook elders op de Westelijke Jordaanoever en in de Gazastrook tot sporadische botsingen. De Israëlische tanks die staan opgesteld bij Gilo, een joodse buitenwijk van Jeruzalem, werden beschoten vanuit de Palestijnse stad Beit Jala.

Volgens de Palestijnen houdt Israël zich niet aan de afspraken die dinsdag in Sharm el-Sheikh zijn gemaakt. De Palestijnse minister van Planning, Nabil Shaath, zei dat de Israëli's niet van plan zijn hun beleg van de Palestijnse gebieden op te heffen. Israël heeft weliswaar de afgrendeling van de Palestijnse steden voor onderling verkeer grotendeels opgeheven, maar de Palestijnse bevolking kan nog steeds niet naar Israël reizen. Wel is gisteren de overgang tussen Gaza en Israël heropend voor het vrachtverkeer.

De sfeer op de Westelijke Jordaanoever en in de Gazastrook is uiterst gespannen in afwachting van de deadline voor het staakt-het-vuren om vier uur vanmiddag. Gisteren kwamen twee Palestijnse agenten om het leven bij een gas-explosie op hun basis in Bethlehem. De Palestijnse bevolking nam in eerste instantie aan dat de ontploffing was veroorzaakt door Israël en liet zich maar moeilijk overtuigen van het tegendeel door een verklaring van de politie.

In de Egyptische hoofdstad Caïro zijn de Arabische ministers van Buitenlandse Zaken bijeen om de top van regeringsleiders dit weekeinde voor te bereiden. Syrië, Libanon en de Palestijnen willen dat de top een boycot instelt tegen Israël en dat alle contacten tussen Arabische landen en de joodse staat worden bevroren.

Jemen en Libië hebben opgeroepen tot militaire actie, maar gastland Egypte, dat een vredesverdrag heeft met Israël, heeft al laten weten dat daar geen sprake van kan zijn.

Behalve Egypte heeft ook Jordanië een vredesverdrag gesloten met de joodse staat. Vooral de Jordaniërs zullen op de top onder grote druk komen te staan om hun contacten met Israël te bevriezen.

Libië boycot de top, omdat die toch nergens toe zou leiden. Irak is voor het eerst sinds de Golfoorlog wel van de partij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden