nieuws Multatuli leerstoel

VU krijgt hoogleraar Nederlandse Letterkunde, net nu opleiding Neerlandistiek is afgeschaft

De Vrije Universiteit van Amsterdam (VU) heeft vanaf dit weekend weer een hoogleraar moderne Nederlandse Letterkunde, nadat de opleiding Neerlandistiek eerder dit jaar werd opgeheven. 

Jacqueline Bel Beeld VU

De nieuwe positie, de zogeheten Multatuli-leerstoel, zal bekleed worden door dr. Jacqueline Bel, universitair hoofddocent moderne Nederlandse letterkunde. De leerstoel is in het leven geroepen door het College van Bestuur van de VU na een pleidooi van journalist en neerlandicus Elsbeth Etty in de Volkskrant van 28 februari 2019. 

De opleiding Neerlandistiek van de VU worstelde al jaren met dalende studentenaantallen. Begin dit jaar waren er nog maar zes eerstejaars studenten. Te weinig, achtte het bestuur van de universiteit, en de bacheloropleiding werd opgeheven. Op landelijk niveau speelt hetzelfde probleem. In tien jaar tien viel het aantal studenten terug van zeshonderd naar krap tweehonderd. Neerlandici maken zich daarom zorgen over het voortbestaan van hun vakgebied. 

‘Een Nederlandse universiteit zonder het vak Nederlands is geen universiteit’, schrijft Elsbeth Etty. De benoeming is volgens haar bedoeld om ‘de moderne Nederlandse letteren de plaats te geven die het vak aan een klassieke universiteit verdient’. De Multatuli-leerstoel is bedoeld om het vak Nederlands aan de VU te behouden nu er geen bacheloropleiding Nederlands meer is. Daarvoor zal Jacqueline Bel onder meer colleges moderne Nederlandse literatuur geven aan de masterstudenten en in de nieuwe Schrijfacademie, een minor die openstaat voor studenten uit andere opleidingen aan de VU. 

Multatuli nog altijd relevant

De leerstoel heeft niet toevallig de naam van Multatuli gekregen. Etty, zelf voorzitter van het Multatuli Genootschap, schrijft dat de betekenis van de vaderlandse schrijver Eduard Douwes Dekker onomstreden is. Zijn werk is volgens haar nog altijd relevant vanwege de manier waarop hij onder het pseudoniem Multatuli misstanden in de Nederlandse koloniën aankaartte. Op 2 maart 2020, precies tweehonderd jaar na de geboorte van Dekker, zal Jacqueline Bel haar inaugurale rede houden.  

Jacqueline Bel is al achttien jaar werkzaam als docent aan de VU. Zij publiceerde vorig jaar samen met Rick Honings van Universiteit Leiden en Jaap Grave van de Freie Universität Berlin het boek Multatuli nu – Nieuwe perspectieven op Eduard Douwes Dekker. In 2015 schreef zij het veelgeprezen Bloed en rozen, een Nederlandse literatuurgeschiedenis van de jaren 1900 tot 1945. 

‘VU, revancheer je met een Multatuli-leerstoel’
Het alarmerende bericht dat aan de VU de studie Nederlands wordt opgeheven is de perfecte aanleiding voor deze Amsterdamse universiteit om zich te revancheren met een Multa­tuli-leerstoel voor een neerlandicus. Ik geloof namelijk niet dat de belangstelling voor literatuurstudies tanende is, wel dat het onderwijs daarin niet uitdagend genoeg is. En wie schreef uitdagender dan Multatuli? Lees hier het pleidooi van Elsbeth Etty.

Studie Nederlands loopt leeg. Tijd voor een reddingsplan
Het aantal studenten Nederlands loopt zo snel terug dat de VU in Amsterdam al is gestopt met de studie. Prominente neerlandici presenteerden onlangs een reddingsplan. ‘Of het nut heeft om de werken van Vondel te bestuderen?’ Lees hier over het plan. 

Als iedereen present is, hebben de tweedejaars Nederlands met zijn zessen college
In 2018 ging de Volkskrant  op bezoek bij de opleiding Neerlandistiek van de VU, voordat die werd opgeheven. Universiteiten, docenten en studenten maken zich zorgen zich zorgen, want er is steeds minder animo voor het vak. Al is er ook een lichtpuntje: ‘Als ik later een baan zoek, heb ik alleen concurrentie van deze vier.’ Lees hier onze reportage.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden