Update

VS valt IS aan in Irak, en dropt water en voedsel voor vluchtelingen

De Verenigde Staten zijn begonnen met het uitvoeren van luchtaanvallen in Irak. De eerste aanval vond plaats in de Noord-Iraakse stad Erbil, waar Koerdische troepen in gevecht zijn met strijders van de soennitische terreurbeweging Islamitische Staat (IS, voorheen ISIS). Tegelijkertijd worden er luchtdroppingen gedaan om humanitaire hulp te geven.

Amerikaanse straaljager op vliegdekschip USS George H.W. Bush. Beeld belga

Vanmorgen werd een tweede luchtdropping uitgevoerd boven Noord-Irak. Rondom de stad Sinjar zijn in totaal 72 pakketten met voedsel en water geland om de Iraakse bevolking te ondersteunen. Het gaat om zeker 28.000 porties van het Amerikaanse militaire voedselrantsoen en ruim 5.700 liter water. De lading werd vervoerd met drie militaire vrachtvliegtuigen, onder begeleiding van twee F-18 gevechtsvliegtuigen.

Vooral de ongeveer 140.000 leden van de religieuze yezidi-minderheid uit de noordelijke regio's hebben de hulp hard nodig. Zij zijn op de vlucht geslagen voor de snel oprukkende radicale milities van de Islamitische Staat (IS), voorheen ISIS.

Gisteren werden twee series aanvallen op IS uitgevoerd in de buurt van Erbil. Het is de eerste interventie van de VS sinds de Amerikaanse troepen Irak eind 2011 hebben verlaten. De luchtaanvallen zijn volgens het Witte Huis bedoeld om zowel Amerikaanse troepen als de vluchtelingen in het gebied te beschermen. Wanneer de bombardementen stoppen hangt af van 'de veiligheidssituatie op de grond'.

'Als de levens van burgers op het spel staan, komen de Verenigde Staten in actie', zei Obama. De Amerikaanse president ontkende dat er nieuwe troepen naar Irak zullen worden gestuurd.

Het Irakese leger zou ook een vliegtuig vol munitie hebben geleverd aan Koerdische strijders in de stad Erbil, de hoofdstad van de Koerdische autonome regio. De lading wapens, bezorgd op bevel van de sjiitische president Nuri al-Maliki, moet de Koerden helpen bij de strijd tegen de extremisten van IS.

Westerse burgers
In Erbil wonen 1,5 miljoen mensen, onder wie veel westerse burgers die in de olie-industrie werken. De strijders van IS zijn de stad tot op 100 kilometer genaderd.

De chef-staf van president Massoud Barzani van de Koerdische Autonome Regio in Noord-Irak bevestigde vanavond dat IS-strijders ook de strategisch belangrijke dam van Mosul onder controle hebben gekregen. De soennitische extremisten zijn daardoor in staat steden onder water te laten lopen en de elektriciteits- en watervoorziening naar bepaalde gebieden stop te zetten.

Opmars IS
De Islamitische Staat heeft grote delen in Noord-Irak en in het noorden en oosten van Syrië in handen, waar ze een islamitisch kalifaat hebben uitgeroepen. De jihadisten baseren zich op de traditionele leefregels van de profeet Mohammed en houden vast aan de sharia. Uit plaatsen waar IS de macht heeft komen geregeld gruwelverhalen: vrouwen worden gestenigd, mannen gekruisigd en het afhakken van handen bij diefstal is een geoorloofde straf.

De opmars van de jihadisten kreeg het afgelopen weekeinde een belangrijke impuls, toen zij hun Koerdische tegenstanders een gevoelige nederlaag toebrachten in het noorden van Iraaks Koerdistan. Het Koerdische gebied werd tot voor kort gezien als een betrekkelijk veilige regio in het door vele aanslagen getroffen Irak.

Nieuwe regering in Bagdad
De Amerikaanse vice-president Joe Biden drong er bij de Iraakse president Fuad Masum op aan dat Bagdad snel een nieuwe regering moet vormen.

'De vice-president benadrukt de bedreiging die IS vormt voor alle Irakezen. De VS benadrukt dat ze betrokkenheid is en steun geeft aan alle burgers van Irak die zich tegen dit internationale gevaar moeten beschermen', aldus een verklaring vanuit Washington.

Irakese christenen die het geweld in Karakush zijn ontvlucht, schuilen in een kerk in Erbil. Beeld afp
De Amerikaanse president Barack Obama. Beeld epa
Koerdische Pesmerga-troepen in Noord-Irak. Beeld reuters
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.