nieuws

VS houden zich aan evacuatiedeadline, zolang Taliban blijven meewerken

De bondgenoten van de VS zijn er tijdens een virtuele bijeenkomst van de G7 niet in geslaagd de Amerikaanse president Biden over te halen de evacuatie-operatie uit Kabul te verlengen tot na 31 augustus. Op advies van het Pentagon houdt Biden zich aan de met de Taliban afgesproken deadline. Voorwaarde is wel dat de Taliban aan de evacuatie blijven meewerken, zei een regeringswoordvoerder tegen persbureau Reuters.

Op een ingelaste G7-bijeenkomst sprak Biden met onder meer de Britse premier Johnson en de Duitse bondskanselier Merkel. Beeld Adam Schultz / The White House
Op een ingelaste G7-bijeenkomst sprak Biden met onder meer de Britse premier Johnson en de Duitse bondskanselier Merkel.Beeld Adam Schultz / The White House

Het Amerikaanse ministerie van Defensie vreest voor aanslagen op de Amerikaanse militairen op de luchthaven, als de Verenigde Staten hun troepen langer laten blijven. De Taliban hadden kort voor de G7-bijeenkomst laten weten dat zij niet akkoord zullen gaan met het verlengen van de evacuatie-missie, ook al is die op 31 augustus nog niet afgerond. Eerder hadden ze gewaarschuwd voor een ‘reactie’ als de VS zich niet aan de einddatum zouden houden, al lieten ze in het midden waarop de Amerikanen dan moesten rekenen.

De VS beginnen volgens Amerikaanse media al komend weekeinde met de terugtrekking van de zesduizend militairen die Biden naar Kabul heeft gestuurd om de evacuatie mogelijk te maken. Om problemen te voorkomen reisde CIA-directeur William Burns maandag naar Kabul voor overleg met Taliban-leider Abdul Ghani Baradar. De ontmoeting was opmerkelijk, temeer daar de CIA elf jaar geleden meehielp bij Baradars arrestatie in Pakistan. De Talibanleider werd acht jaar later op verzoek van de Amerikanen vrijgelaten, zodat ze met hem konden onderhandelen.

Voet bij stuk

Tijdens een videoconferentie van de leiders van de G7 drong de Europese Unie er dinsdag bij Biden op aan de Amerikaanse troepen langer te laten blijven, maar de Amerikaanse president hield volgens de Duitse bondskanselier Merkel voet bij stuk. Het overleg eindigde volgens haar zonder de afspraak de evacuatiemissie te verlengen.

‘We kunnen niet doorgaan met de evacuaties zonder de Verenigde Staten’, constateerde Merkel na afloop van de videoconferentie. Zij hoopt dat het vliegveld na het vertrek van de Amerikanen toch open kan blijven met hulp van Navo-bondgenoot Turkije. Met Taliban wordt nu overlegd over de mogelijkheid dat Turkse militairen het vliegveld blijven beschermen.

De G7 eist volgens de Britse premier Boris Johnson wel dat de Taliban garanderen dat ook na 31 augustus iedereen die dat wil het land mag verlaten. ‘Sommigen zeggen dat ze dat niet zullen accepteren, maar ik geloof dat ze er toch de noodzaak van zullen inzien, omdat de G7 aanzienlijke macht heeft, economisch, diplomatiek en politiek’, dreigde Johnson. Volgens hem zullen de landen van de G7 de Taliban-regering niet erkennen als zij zich niet aan deze eis houden.

Maar vanuit het Talibankamp klonken dinsdag heel andere geluiden. Zij willen dat er een eind komt aan de uittocht van Afghanen. Ze riepen de duizenden Afghanen die zich bij het vliegveld van Kabul hebben verzameld in de hoop op een vlucht naar het buitenland op naar huis terug te keren. Volgens Taliban-woordvoerder Zabihullah Mujahid mogen er geen Afghanen meer naar de luchthaven komen, en moeten ze niet meer proberen het land te verlaten.

‘Gekwalificeerde mensen’

Buitenlandse mogendheden moeten volgens Mujahid ook ophouden om Afghanen ‘aan te moedigen’ weg te vluchten uit hun land, nu de Taliban de macht hebben overgenomen. Mujahid eiste dat de VS en andere landen voortaan alleen nog maar hun eigen burgers evacueren en geen Afghanen meer aan boord nemen. Volgens hem heeft Afghanistan behoefte aan ‘gekwalificeerde mensen’.

Afghanen moeten terugkeren naar hun huis, werk en normale leven, nu er volgens de Taliban-woordvoerder ‘geen gevaar’ meer voor hen is. ‘Laten we met elkaar samenleven. Voor ons is de oorlog afgelopen’, zei Mujahid.

Wel moeten Afghaanse vrouwen voorlopig ‘voor hun eigen veiligheid’ thuis blijven. Maar volgens Mujahid zullen vrouwen niet permanent worden geweerd van hun werk. De nieuwe machthebbers zouden zinnen op ‘mogelijkheden’ hen te laten terugkeren naar hun banen.

Eerder hadden ze al beloofd dat vrouwen meer rechten zullen krijgen dan tussen 1996 en 2001, toen de Taliban ook aan de macht waren. Maar vooral uit de provincies komen berichten dat vrouwen weer gedwongen worden thuis te blijven en alleen onder begeleiding van een man de straat op mogen.

De Taliban maken zich volgens Michelle Bachelet, de VN-mensenrechtencommissaris, ook schuldig aan standrechtelijke executies van burgers en medewerkers van het voormalige regime. De Taliban hebben gezegd dat zij al die meldingen zullen onderzoeken. Maar er zijn ook berichten dat Talibanstrijders kantoren van de VN zijn binnengevallen en alles kort en klein hebben geslagen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden