Vrouwen in Goor vijf keer zo veel kans op kanker

Vrouwen in Goor en omgeving hebben bijna vijf keer zo veel kans op longvlieskanker als andere vrouwen. Mannen lopen twee keer zo veel risico....

De bewoners en gemeenteambtenaren konden het materiaal gratis ophalen bij het Goorse bedrijf Eternit, dat jarenlang asbesthoudende bouwmaterialen produceerde.

De asbest heeft tussen 1989 en 2002 in de Twentse plaats tot minimaal dertig extra doden geleid. Zeker elf vrouwen stierven door blootstelling aan de asbestweggetjes en van vier is dat waarschijnlijk, zo blijkt uit een onderzoek van de Erasmus Universiteit, dat vrijdag werd gepresenteerd. Nog eens vijf vrouwen lieten het leven doordat ze de vervuilde werkkleding van hun echtgenoot wasten. Pas sinds 2000 bestaat een verbod op met asbest verharde wegen en erven.

Staatssecretaris Van Geel van Milieu is geschrokken van het onderzoek. Hij belooft extra geld om alle wegen en erven te saneren. ‘We moeten actief op zoek gaan naar mensen die asbest voor een paadje hebben gebruikt. De problemen zijn te groot om lijdzaam toe te zien.’ Ook in de gemeente Hof van Twente, waaronder Goor valt, is met ontsteltenis gereageerd. De milieuwethouder Martin Verbeek: ‘Het gaat om zo veel gevallen. Het is ons duidelijk: dit probleem moet worden opgelost.

Van Geel wil dat Eternit meebetaalt aan de saneringskosten, hoewel het onduidelijk is of het bedrijf daartoe juridisch is verplicht. Het meeste asbestafval is namelijk tussen 1950 en 1970 in het milieu beland. Mogelijk waren de gevaren van asbest toen nog niet bij de Eternit-directie bekend. Van Geel spreekt het bedrijf daarom aan op zijn ‘maatschappelijke verantwoordelijkheid’. Eternit ontkent echter elke aansprakelijkheid en wil niet meebetalen.

Asbest wordt wel de stille moordenaar genoemd. Na het inademen van de asbestvezels kan het tientallen jaren duren voordat mensen kanker krijgen. Vooral werknemers uit de asbestindustrie liepen risico op buikvlieskanker en stoflongen. Voor het eerst is nu wetenschappelijk onderbouwd dat ook asbest uit het milieu kanker kan veroorzaken. Tinka de Bruin, voorzitter van het comité Asbestslachtoffers is daarom blij met het rapport. ‘Dit vermoedden wij al langer.’

SP-lid Anke Tiemens uit Goor is al tien jaar bezig ‘die troep uit de wereld te krijgen’. ‘Ik heb zelf bij Eternit gewerkt, mijn man heeft bij Eternit gewerkt. Hij is gestorven aan buikvlieskanker. De dokter heeft nooit erkend dat er een verband is met een asbest, maar dat geloof ik niet. In de straat waar ik woonde, zijn zestien mensen aan asbestkanker overleden. Of ik bang ben om in Goor te wonen? Ik woon hier al sinds 1963. Er moet iemand hier blijven om de boel in de gaten te houden.’ Tiemens hoopt dat de slachtoffers door het rapport erkenning krijgen, zodat ze voor een schadevergoeding niet naar de rechter hoeven te stappen.

SP-Kamerlid Krista van Velzen vindt dat Van Geel Eternit veel harder moet aanpakken. Uit onderzoek van het wetenschappelijk bureau van de partij blijkt dat het Goorse bedrijf al sinds 1931 wist dat asbest kankerverwekkend is. ‘Dat is een goede basis voor een juridische procedure. Van Geel moet niet als een mak schaap afwachten. De tijd van polderen is nu wel voorbij.’ Van Velzen pleit voor een parlementaire enquête over de aanpak van de asbestproblematiek. De overheid zou jarenlang de economische belangen van de Twentse asbestindustrie zwaarder hebben laten wegen dan de volksgezondheid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden