Column

Vrijheid van denken wordt niet meer gebruikt

Voetnoot Arnon Grunberg

In 1838 schreef de Deense filosoof Kierkegaard in zijn dagboek: 'De mensen maken zelden gebruik van de vrijheden die ze hebben, de vrijheid van denken bijvoorbeeld; in plaats daarvan eisen ze als compensatie de vrijheid van meningsuiting.'

Beeld anp

Een kleine tweehonderd jaar later moeten we constateren dat er niets is veranderd. Hoe harder mensen schreeuwen dat ze gebruik maken van de vrijheid van meningsuiting, hoe zekerder je weet dat ze van de vrijheid van denken geen gebruik hebben gemaakt en dat ze daar vermoedelijk ook geen gebruik meer van zullen maken.

Ik ben een groot voorstander van laisser faire, laisser passer, maar dat betekent niet dat elke mening serieus moet worden genomen.

Ons idee over vooruitgang verdient enige nuancering. Zeker, de sanitaire en tandheelkundige voorzieningen zijn erop vooruit gegaan, maar de mensen?

Welnee. Voor zover de mensheid een patiënt is, kunnen we op zijn best zeggen dat hij stabiel is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.