Vrij baan voor Oranjemars in Ulster

Van de Paradecommissie mogen de 28 omstreden marsen van de Oranje Orde op 13 juli in Noord-Ierland doorgaan zonder dat wijzigingen hoeven worden aangebracht in de routes....

Van onze correspondent

Bert Wagendorp

LONDEN

De meest controversiële mars wordt die door de nationalistische wijk rond Lower Ormeau Road in Belfast. De enige beperking die de Paradecommissie heeft opgelegd is dat de Orangemen tijdens de doortocht geen muziek mogen maken.

In de aanloop naar deze marsen heeft de Noord-Ierse premier Trimble maandag gewaarschuwd dat de huidige crisis rond Drumcree het vredesproces kan vernietigen. In Belfast en andere plaatsen braken zondagnacht onlusten uit. Ongeveer duizend Orangemen brachten de nacht door voor de blokkade in Drumcree.

David Trimble ontkende maandag berichten dat hij zou hebben gedreigd met aftreden, als de orangistische parade in Drumcree geen toestemming zou krijgen door de nationalistisch-gezinde Garvaghy Road te paraderen. 'Ik heb de regering alleen uitgelegd dat deze kwestie de hele zaak op de knieën kan brengen.'

Aanhangers van de harde lijn binnen Trimble's UUP opperden maandag dat parlementsleden van hun partij weg zouden moeten lopen uit de vorige week woensdag ingestelde Noord-Ierse Assemblee. 'Als wij het voorbeeld geven, zouden de DUP van Paisley en de UKUP van McCarthey moeten volgen. Dan zou de Assemblee niet langer kunnen werken, omdat een unionistische meerderheid zou ontbreken.'

Volgens de Britse minister voor Noord-Ierland Mo Mowlam zijn 'duistere krachten' aan het werk om de crisis in Drumcree voor hun doeleinden uit te buiten. 'Ik denk dat er sinistere krachten zijn die niet willen dat wij een oplossing vinden.' Mowlam herhaalde dat het verbod van de Paradecommissie om door de Garvaghy Road te marcheren zal worden gehandhaafd.

Bewoners van de belegerde straat zeiden maandag te vrezen dat de politie en het leger toch weer zullen toegeven aan de eisen van de Oranje Orde om de toenemende onlusten in de rest van Noord-Ierland het hoofd te kunnen bieden.

Op verschillende plaatsen in Belfast, maar ook in andere delen van Noord-Ierland, kwam het zondag- en maandagavond tot onlusten tussen protestantse jongeren en de politie. Er werden auto's in brand gestoken en de politie werd bestookt met benzinebommen. De rellen worden gezien als een poging van loyalisten om de druk op leger en politie zodanig op te voeren, dat het onmogelijk wordt de grote politiemacht in Drumcree te handhaven.

Leden van de Oranje Orde bleven bij hun voornemen net zo lang in Drumcree te blijven, tot hen toestemming wordt gegeven door Garvaghy Road te marcheren. De extremistische dominee en politicus Ian Paisley zei zondagnacht tijdens een bezoek aan Drumcree dat 'deze situatie zal voortduren tot de mannen door de straat mogen paraderen'. Onder gejuich verklaarde Paisley: 'Dit is een slag die gewonnen moet worden'.

Gevreesd wordt dat de onlusten in Noord-Ierland de komende dagen in intensiteit zullen toenemen, en dat steeds meer Orangemen zich richting Drumcree zullen begeven, in de aanloop naar de 'glorious 12th of July', de dag waarop alle orangisten herdenken dat de protestantse koning Willem III in 1690 in de Slag aan de Boyne de katholieke koning James versloeg. Omdat de twaalfde op zondag valt, zullen dit jaar de parades ter viering van dat feit plaatsvinden op 13 juli.

'Ik denk dat het onvermijdelijk is dat, als de kwestie Drumcree op die dag niet is opgelost, elke gezonde Orangemen zich naar Drumcree zal begeven', zei David Jones, woordvoerder van de Oranje Orde in Portadown. 'Want dit is een poging de Oranje Orde kapot te maken. ' De Oranje Orde heeft tussen de tachtig- en honderdduizend leden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden