Vriendenboek voor bibliothecaris

Zowel hoofdbibliothecaris Norbert van den Berg als hoofdconservator en onder-bibliothecaris Ton Croiset van Uchelen stapten onlangs uit de leiding van de Amsterdamse universiteitsbibliotheek....

De budgetten voor de aankoop van boeken zijn uiterst beperkt; nieuw personeel mag niet worden geworven; de papierverzuring blijft zorgen baren, want de beschikbare fondsen voor conservering moeten worden gedeeld met andere bibliotheken, en het langs digitale weg openbaar maken van informatie leidt tot uitputtend juridisch geharrewar over auteursrechten. En dan zijn er nog de plannen voor de bouw van een nieuwe 'megabibliotheek' (kosten 120 miljoen gulden) op het Binnengasthuisterrein, waarover in bibliotheekkringen uiteenlopend wordt gedacht.

Van den Berg prefereerde een andere functie in de universitaire wereld. Croiset van Uchelen ging met pensioen na 35 jaar werkzaam te zijn geweest bij de UB; sinds 1990 had hij als hoofdconservator de leiding over de Algemene Bibliotheek. Tevens werd onder zijn langdurige bewind de afdeling Zeldzame en Kostbare Werken opgezet en uitgebouwd. Op zijn initiatief werd de onderzoekszaal van de bibliotheek vernieuwd, waardoor handschriften en bibliofiele edities aanzienlijk gemakkelijker dan voorheen te raadplegen zijn - op de dag van zijn vertrek werd de zaal officieel geopend.

Bij zijn afscheid ontving hij eveneens een 'vriendenboekje', samengesteld door twaalf van zijn collega's onder de titel Scripta Manent - Drukletters over schoonschrift (Amsterdam Universiteitsbibliotheek; ¿ 47,50). Alle bijdragen aan deze, door Piet Gerards vormgegeven, bundel sluiten aan bij het specialisme van Croiset van Uchelen: de geschiedenis van het schrift en de kalligrafie.

Zo doet Joke Mammen verslag van de recente ontdekking van een gekalligrafeerde 'monsterkaart' in het Gemeentearchief van Utrecht, in de zeventiende eeuw vermoedelijk vervaardigd door een Duitse schrijf- en schoolmeester die met deze kaart reclame maakte voor particulier onderricht. Het handschrift werd aangetroffen in de band van gebundelde notariële protocollen.

Adri K. Offenberg gaat in op de vele varianten van Hebreeuws schrift en publiceert een eerste (voorlopige) lijst van ongeveer zestig joodse kalligrafen, actief in Amsterdam tussen 1650 en 1850. De in 1996 door een schenking verworven paskaart van Europa door Adriaen Gerritsen, een kostbaar unicum uit 1587, wordt tegen het licht gehouden door Jan Werner en uit de bijdrage van Mathieu Lommen blijkt dat de grafische nalatenschap van de vorig jaar overleden boekverzorger en kalligraaf Helmut Salden onderdak zal vinden in de universiteitsbibliotheek. Met Scripta Manent wordt op stijlvolle wijze hulde betoond aan een bibliothecaris die voor de universiteitsbibliotheek een collectie kalligrafie bijeenbracht die heel Europa en zes eeuwen bestrijkt.

Hub. Hubben

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden