Vreemd gaan in Nederland: Eemshotel Delfzijl

Links, naar het noorden, verrijst langzaam, maar onvermijdelijk het silhouet van de Eemscentrale. Grootste van Europa, schoonste van de wereld....

Rechts, richting zuiden, ligt de trotse haven van Delfzijl. Gedomineerd door het drukke profiel van de petro-chemische industrie. Grootste haven en industriegemeente van noord-Nederland. Zeven eeuwen oud. 'Een beetje Jantje is er begonnen', zo werd altijd gezegd. De bedrijvigheid op de Eems en in de haven levert steeds weer een boeiend schouwspel op. Beweert althans de plaatselijke VVV.

Und drüben? Drüben liegt Deutschland. Door slechts een vaargeul gescheiden. Nergens anders kijken we de oosterburen over water recht in de ogen. Het industriegebied van Knock, het Duitse Kampen en aan de einder, das soll Emden sein.

Het fysieke einde van een land. Fred Thomas zou hier, dromend van de delta, ongetwijfeld 'de schorre schaterlach van de meeuw' hebben vernomen. Maar zelfs daardoor wordt op deze zonnige, heldere winterdag het sentiment van eindeloze ruimte en water en weerbarstige luchten niet onderbroken. Eb en vloed kerven als perpetuum mobile een complex gleuvenstelsel in het donkere slik.

Onder het balkon, een meter of acht lager, klotst het zilte zeewater tegen de tien palen waarop dit gebouw nu al drie decennia rust. Het is te koud voor 'dat verdient een bloemetje', maar in mijn fantasie rijst een oudere Duitse zwemmer uit het water: 'Bitte, ist das die Holländische Küste?'

Het gebouw als folly? De Brit die zich iets te enthousiast afvroeg of hij op een booreiland was beland, kreeg zo'n verontwaardigde riposte van de receptie dat hij afdroop. Waarschijnlijk bracht hij de nacht door bij de enige plaatselijke concurrent, Du Bastion, uiteraard tegenover het station. Veertig kamers.

Enige sympathie voor zijn staat van verwarring valt nauwelijks te onderdrukken. Wie heeft hier in vredesnaam een hotel neergezet? Op palen in zee? Natuurlijk, we do like to be beside the seaside, we do like to be beside the sea. Maar op deze plek?

De weduwe van boer Ritsema uit Holwierde woont sinds kort in Delfzijl. Zelfs ''t leek 'm wel leuk' vergt de nodige overredingskracht. Even neemt ze het woord 'avontuurlijk' in de mond, om het onmiddellijk weer in te slikken. Boer Ritsema, zoveel wordt wel duidelijk, had durf en wou wel eens wat anders dan anders.

Zo stichtte hij ook een broodfabriek in Delfzijl. 'Maar dat was geen gok. Je kon precies uitrekenen hoeveel zakken meel je nodig had voor hoeveel broden. Maar met een hotel weet je 't maar nooit', zegt de weduwe. Na drie jaar overwon Ritsema de scepsis van de autoriteiten. Vlak voor de officiële opening van het Eemshotel in 1965 kwam hij om bij een auto-ongeluk. Utopie en drama. Het is een verhaal waarop een stadje als Delfzijl nog jaren kan teren.

's Ochtends rollen de mistflarden over de zeedijk en kun je je indenken waarom George Simenon hier z'n eerste Maigret, Crime en Hollande, situeerde. Na een wandeling door het vestingstadje heb je er begrip voor dat hij het afschreef in Harlingen. Een verwoestende na-oorlogse wind heeft hier huisgehouden. Delfzijl heeft nog net een hart, de molen Adam, maar al lang geen ziel meer.

Het Eemshotel derhalve als toevluchtsoord. Als je hier toch moet zijn. 'Dat algemeen gevierde uitgaanscentrum van eh, Zelfdijl, Zeldijlf, Delfzijlf, Zijlfdel?', schreef drs P. in het gastenboek. Uitbater Paul Oldenburger, voormalig restaurateur in het Drentse Anlo, woont er met vrouw en drie kinderen permanent buitengaats.

Ruimere kamers - 'they are too small to change your mind', verzuchtte ooit een Amerikaanse gast - en een bovenmodale keuken met Vivaldi-menu - elk seizoen een andere kaart - zijn na bijna drie decennia kwakkelen de sleutel tot succes gebleken. De huiswijn, een Corsicaanse Cabernet Sauvignon Prestige uit 1993 - fruitig, zachte tannines, mooie zuurgraad - is een aparte vermelding waard.

''n Waoterege belevenis; wie heb'm genoot'n', zeggen we de Groninger in het gastenboek dan ook maar na.

Eemshotel, Delfzijl, 05960 - 126.36.

Wio Joustra

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden