Voskuil-manie in Nijmegen

Op zondag 31 januari 1999 zal de schrijver J.J. Voskuil zelf aanwezig zijn op 'de grote Voskuilmiddag' in de Nijmeegse stadsschouwburg....

Het is vermakelijk te zien hoe de wetenschappers zich beijveren Voskuil en zijn succesvolle romancyclus te annexeren: 'Een indrukwekkende getuigenis van een ambivalentie die de moderne mens kenmerkt' (Marcel Becker, docent wijsgerige ethiek); 'Het Bureau kan gekenschetst worden als een auto-etnografische roman' (Henk Driessen, cultureel antropoloog); 'De duizenden bladzijden Voskuil bezorgen de lezer een ervaring die niet ongelijk is aan de Ilias' (Anton van Hooff, hoofddocent oude geschiedenis). De hoofdprijs gaat naar Anneke Neijt, hoogleraar taalbeheersing, voor: 'Lange zinnen, van meer dan tien regels, zijn zeldzaam. Als ze er zijn, dan heeft dat een reden.'

Bovenal bewijst het boekje, dat niet meer wil zijn dan een aardigheidje en die pretentie waarmaakt, dat de vier delen van Het Bureau voor velen verslavende lectuur vormen. Altvioliste Susanne van Els betrapt Voskuil op een foutje (hij schrijft in deel 4 dat Sidney Bechet klarinet speelde, maar dat moet sopraansaxofoon zijn) en Paul van Tongeren (hoogleraar wijsgerige ethiek) maakt een foutje door te spreken van 'de dood van Maartens beide vaders in deel 3': die heeft deel 4 nog niet gelezen, waarin geestelijk vader Anton Beerta van plankton toch langzaam weer mens wordt.

Schitterend is de anekdote van Marinel Gerritsen, bij Voskuil omgedoopt in Engelien Jansen. Zij werkte vijftien jaar op het Meertens-Instituut. In 1983 showde ze daar haar baby. Han Voskuil 'bekijkt het kind aandachtig en zegt: Hij is wel kaal en hij kwijlt. Na deze complimenten verlaat hij snel de kamer.'

Zou Voskuil deze scène opnemen in een van de drie delen die nog verschijnen, met op 22 januari deel 5, En ook weemoedigheid? Misschien zal hij het de Nijmegenaren komen vertellen op die zondagmiddag, waar het ongetwijfeld drukker zal zijn dan bij het optreden van de volkskundige J.J. Voskuil op 27 november 1984. Toen bestond zijn gehoor uit tien mensen, het organiserend comité inbegrepen.

AP

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden