nieuwsgedragscode kamerleden

Voorstel VVD en SGP: klagen over gedrag Kamerleden moet voorbehouden zijn Kamerleden

Nee, Tweede Kamerlid Tobias van Gent (VVD) wil niet uitleggen waarom hij vindt dat het schorsen van Kamerleden bij het overtreden van de nieuwe parlementaire Gedragscode een te zware straf is. Hij wil ook niet toelichten waarom alleen Kamerleden, en dus niet iedere burger, wat hem betreft een klacht moeten kunnen indienen over Kamerleden die de Gedragscode overtreden. Wel dient hij een voorstel in om de Gedragscode te wijzigen.

Tweede Kamerlid Roelof Bisschop (SGP ) in de Tweede Kamer. Beeld ANP - Jerry Lampen

Zijn argumenten bewaart Van Gent voor het Kamerdebat, dat donderdag wordt gehouden. ‘Dit is voor mij geen politieke kwestie, het betreft afspraken over hoe wij als Kamerleden met elkaar omgaan. Dat debat wil ik niet via de media voeren.’ Geen onderwerp zo gevoelig als wanneer de Kamer het eigen functioneren behandelt.

Roelof Bisschop (SGP), mede-indiener van de amendementen, is minder benauwd. Zijn bezwaar is principieel: het is niet goed als een niet-gekozen commissie gekozen volksvertegenwoordigers verbiedt hun taak uit te oefenen. Daarom is hij tegen de schorsingsmogelijkheid. Ook vindt hij dat alleen Kamerleden klachten over andere Kamerleden moeten kunnen indienen. ‘Dat is zuiverder, dat moeten mensen met een vergelijkbare positie doen.’ Hij vreest dat gewone kiezers de gedragscode vooral zullen inzetten om via een klacht politiek te bedrijven tegen Kamerleden met wie ze het niet eens zijn. Overigens vindt Bisschop de Gedragscode op zichzelf wel nuttig. ‘Voorkom je er één geval mee, dan heeft het al zin.’

In opspraak

Die Gedragscode is een nieuw element in de Haagse politiek. Er was altijd al een Reglement van Orde, daar staan de afspraken in over hoe de Kamer functioneert. De nieuwe Gedragscode stelt grenzen aan wat Kamerleden zoal mogen. Denk aan gevallen als aan Isabelle Diks (GroenLinks) en Dion Graus (PVV) die in opspraak kwamen door hun onkostenvergoeding, het niet als geschenk opgegeven appartement van Alexander Pechtold (D66), de niet betaalde reisjes van Thierry Baudet (FvD), de stroopwafels van Henk Krol (toen nog 50Plus), het rijden onder invloed van Wybren van Haga (toen nog VVD). De code komt er ook omdat Greco, een orgaan van de Raad van Europa, aandringt op zorgvuldiger integriteitsregels.

Ook het lekken van vertrouwelijke informatie en misdragingen tijdens debatten kunnen volgens de Gedragscode bestraft worden. Eerst met een aanwijzing (het corrigeren van de overtreding), dan met een berisping (een openbare brief van het presidium) en uiteindelijk met een schorsing; dan mag een Kamerlid maximaal een maand niet meedoen aan vergaderingen. Voor onbehoorlijk gedrag tijdens een debat kan een onmiddellijke schorsing van een dag worden opgelegd. Ook over de omgang met lobbyisten, al dan niet betaalde nevenfuncties en geschenken in de familiale sfeer kunnen klachten worden ingediend.

Driekoppig college

Een driekoppig college, onder voorzitterschap van voormalig griffier Jacqueline Biesheuvel-Vermeijden, gaat de klachten beoordelen en adviseert Kamerleden met vragen over integriteit. Het laatste oordeel over de straf voor een Kamerlid is aan de Kamer zelf.  ‘De Gedragscode met toelichting is bedoeld als een levend document’, zegt Kamervoorzitter Arib.

De Gedragscode is deels een bundeling van al bestaande regelgeving. Ook is er al een register waarin Kamerleden geacht worden geschenken te melden. Een snelle scan leert dat de geschenkenstroom sinds het uitbreken van de pandemie nagenoeg is opgedroogd. Alleen Joba van den Berg (CDA) krijgt nog volop cadeautjes, zoals een mok, twee zeepjes, een kaars, bloemen, zuurstokken en knuffels. De fractieleiders Azarkan (Denk) en Baudet (FvD) hebben volgens eigen opgave nog nooit iets gekregen.

Of VVD en SGP een meerderheid voor hun wijzigingsplannen hebben, moet donderdag nog blijken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden