nieuws

Voormalig president Porosjenko is teruggekeerd naar Oekraïne, waar hem een rechtszaak wacht

Terwijl de spanning met Rusland oploopt, is de voormalige Oekraïense president Petro Porosjenko maandag teruggekeerd in Oekraïne, waar hij terecht moet staan wegens beschuldiging van landverraad. Duizenden aanhangers waren naar de luchthaven van Kiev gegaan waar ze hem als een held welkom heetten.

Bert Lanting
Voormalig Oekraïens president Petro Porosjenko, met naast hem zijn vrouw, spreekt zijn aanhang toe voor de ingang van het gerechtsgebouw in Kiev.  Beeld AP
Voormalig Oekraïens president Petro Porosjenko, met naast hem zijn vrouw, spreekt zijn aanhang toe voor de ingang van het gerechtsgebouw in Kiev.Beeld AP

De menigte zwaaide met borden waarop leuzen stonden als ‘Handen af van Porosjenko’ en ‘Stop de repressie’, toen Porosjenko naar buiten kwam. Vertegenwoordigers van het Oekraïense OM probeerden hem een dagvaarding te overhandigen, maar die weigerde Porosjenko in ontvangst te nemen. Na aankomst ging de voormalig president meteen door naar rechtszaal in Kiev waar de rechter moet besluiten of hij voorlopig op vrije voeten mag blijven.

Chocolade- en snoepwarenbedrijf

Porosjenko, die van 2014 tot 2019 president was, wordt ervan beschuldigd dat hij landverraad heeft gepleegd toen hij aan de macht was. Hij zou destijds via zijn chocolade- en snoepwarenbedrijf Roshen betrokken zijn geweest bij steenkolenleveranties vanuit de door pro-Russische separatisten bezette gebieden in het oosten van het land. Daarmee financierde hij volgens de Oekraïense justitie ‘terroristische groeperingen’. Als hij wordt veroordeeld, hangt hem vijftien jaar cel boven het hoofd.

Al zijn bezittingen zijn inmiddels bevroren in afwachting van het proces. Porosjenko vecht de beschuldigingen aan. Volgens hem gaat het om een poging van zijn opvolger Volodymyr Zelenski de aandacht af te leiden van diens ‘wanbeleid’. Porosjenko ziet er ook de hand in van Ihor Kolomojski, een Oekraïense oligarch die achter de doorbraak van Zelenski als politicus zat.

Miljarden verdwenen

Kolomojski heeft een appeltje te schillen met Porosjenko omdat de autoriteiten tijdens diens bewind zijn PrivatBank nationaliseerden. Dat was volgens de Oekraïense nationale bank nodig omdat bij een controle van de boeken was gebleken dat er miljarden waren verdwenen. Die zouden zijn opgegaan aan dubieuze leningen aan bedrijven uit Kolomojski's zakenimperium.

Ook anderen zien de aanklacht tegen Porosjenko als een voortzetting van de onderlinge oorlogen tussen de Oekraïense oligarchen (Porosjenko is er zelf een, met een fortuin van naar schatting anderhalf miljard euro).

Critici vergelijken Zelenski's optreden tegen Porosjenko met hoe de pro-Russische president Viktor Janoekovitsj oppositieleidster Julia Timosjenko aanpakte. Janoekovitsj (die zelf in 2014 naar Rusland moest vluchten) liet haar destijds vastzetten op beschuldiging van corruptie.

Verenigde Staten

De Verenigde Staten lieten blijken dat zij niet bepaald ingenomen zijn met de strafrechtelijke procedure tegen Porosjenko, juist nu Rusland een enorme troepenmacht heeft samengetrokken langs de grens met Oekraïne. ‘Wat ik de Oekraïense leiders graag zou willen zeggen is dat nationale eenheid nu van absoluut belang is’, zei onderminister van Buitenlandse Zaken Victoria Nuland afgelopen week.

Porosjenko zelf zei dat hij Zelenski als een ‘politieke tegenstander’ beschouwt, maar de Russische president Poetin als een ‘vijand’. De strijd tegen hem moet volgens Porosjenko voorrang hebben boven alles.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden