'Voor nieuwe, afwijkende XTC is geen markt'

De drugsmarkt wordt geregeld opgeschrikt door berichten over nieuwe, veel gevaarlijker varianten van XTC. Afgelopen week onthulde de politie in Zwolle dat pillen met een heroïne-achtige stof waren gevonden die uiterlijk konden doorgaan voor XTC....

Van onze verslaggever

Marc van den Eerenbeemt

AMSTERDAM

De markt voor XTC is eerder conservatief te noemen, zegt A. de Loor van het Adviesburo Drugs. 'Als een nieuwe drug sterk afwijkt van de hoofdtrend, is daar geen markt voor. Het idee dat producenten de overheid te snel af proberen te zijn met allerlei nieuwe varianten van drugs om de Opiumwet te omzeilen, klopt van geen kanten.'

De hulp van De Loor werd ingeroepen bij een onderzoek naar de 'olifantenpillen', zo genoemd omdat een variant van het middel ook wordt gebruikt voor de narcose van olifanten. Het middel, dat in hoge doses dodelijk kan zijn, werd gevonden tijdens een onderzoek naar een Chinese drugsbende van politie en justitie in Zwolle. Besloten werd de rapportages van drugstesters op house-feesten af te wachten om uit te vinden of de pillen op de markt waren gekomen.

Pas toen dat niet het geval bleek te zijn, en de laatste hoofdverdachte voor de rechter was gebracht, maakten politie en justitie bekend dat feestend en XTC-slikkend Nederland aan ernstige problemen was ontsnapt. 'Een incident', schat De Loor de situatie in. 'Al wekt het de indruk dat er sprake is van een volkomen losgeslagen markt, die wordt overspoeld met steeds extremere drugs.'

Eerder is volgens De Loor sprake van problemen op een ongecontroleerde 'gecriminaliseerde' markt. Onlangs doken op feesten in Rotterdam flesjes met 'vloeibare XTC' op. In werkelijkheid bleek het om een middel te gaan dat op sportscholen werd gebruikt als spierversterker en vetafbreker, dat eerder suf dan opgetogen maakt. De Loor: 'Zo'n middel is dan ook zo weer verdwenen.'

Drugsonderzoeker T. Nabben is ook van mening dat nieuwe varianten op XTC vaak snel verdwijnen, al is het meer speedy MDEA gebleven. 'Maar in het voorjaar van 1994 werd bijvoorbeeld het middel MDOA gepresenteerd op een insiders-feest. Dat is een eendagsvlieg geweest.'

Na een paar jaar slikken zijn mensen vaak uitgekeken op XTC, zegt Nabben. 'Ze gaan dan meer alcohol gebruiken, waarmee nu al vaak gecombineerd wordt, of bijvoorbeeld cocaïne, als ze meer gaan verdienen. Soms gaat het de hallucinerende kant op. Paddestoelen bijvoorbeeld, die zijn niet zo zwaar als LSD. Die worden vaak thuis of in de natuur gebruikt.'

De schrijver Hans Plomp schetste al eerder de contouren van een nieuwe generatie die een levendige belangstelling ontplooit voor verschillende soorten drugs. Hij noemt ze 'psychonauten', ruimtevaarders in de eigen geest.

Nabben komt dat beeld bekend voor. Hij ziet een hele stroom nieuwe publikaties op het gebied van drugs. 'Van boeken uit de sixties en seventies over drugs komen herdrukken uit. Zelfs voor een tijdschrift van het Psycho-Actieve Netwerk PAN blijkt een markt te bestaan'.

Veel experimenten die nu als nieuw worden aangeprezen, zoals het spiritueel gebruik van lachgas, zijn al ouder. De Amerikaanse dichter Alain Ginsberg, een voorman van de beat generation, hing ook al aan de gasfles.

'High op lachgas/ Ik ben hier eerder geweest/ De vreemde trilling/ Van hetzelfde oude universum.' Zo wordt Ginsberg geciteerd in het boek Uit je bol van Hans Plomp en Gerben Hellinga. Het inademen van lachgas geeft een korte, hevige, kosmische ervaring, oordelen de auteurs, 'waarin het mysterie van leven en dood even op een bijzonder prettige manier duidelijk wordt'. Ook de in beslag genomen olifantenpil draagt die mogelijkheid in zich, oordeelden justitie en politie in Zwolle.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden