Voor het eerst vrouw veroordeeld voor genocide Rwanda

Het Rwanda-Tribunaal in het Tanzaniaanse Arusha heeft vandaag voor het eerst een vrouw, ex-minister Pauline Nyiramasuhuko, veroordeeld wegens genocide. De voormalige Rwandese minister voor Familie en Emancipatie kreeg levenslange gevangenisstraf wegens haar rol in massamoorden die in 1994 werden gepleegd in de Rwandese stad Butare.

Franse troepen rijden door een vluchtelingenkamp net buiten Butare, in 1994. © ANP

Ze kreeg de straf ook wegens het aanzetten tot verkrachtingen in Butare in het zuiden van het land. Tijdens de massamoorden, waarbij extremistische Hutu's de Tutsi-minderheid poogden uit te roeien, heeft Nyiramasuhuko een leidende functie gespeeld bij de misleiding van en moord op Tutsi's. Ze moedigde daarbij de moordenaars aan vrouwen te verkrachten alvorens ze te doden.

Interahamwe
De moordenaars waren veelal met machetes bewapende bendes die zich Interahamwe (Samenwerkers) noemden. Zij vermoordden in 100 dagen tijd naar schatting 800.000 mensen, jong en oud. De rechters oordeelden dat de toenmalige minister in Butare het bevel voerde over de plaatselijke Interahamwe. Haar zoon Arsene Shalom Ntahobali, leidde er destijds bendes.

Zoon
Nyiramasuhuko was is enige vrouw die door het Rwanda-Tribunaal is berecht. Ze werd in juli 1997 in Kenia gearresteerd. Het proces, waarbij ook vijf anderen werden aangeklaagd, liep sinds 2001. De zoon kreeg vandaag ook levenslang wegens volkerenmoord, verkrachtingen en het aanzetten tot verkrachting. De vier overige beklaagden, allen voormalige bestuurders in Butare, kregen straffen variërend van 25 jaar tot levenslang.

Nonnen
Bij de berechting elders van mensen die zich schuldig zouden hebben gemaakt aan de massamoorden zijn wel andere vrouwen schuldig bevonden zoals in Rwanda zelf en 10 jaar geleden in België waar twee nonnen lange gevangenisstraffen kregen wegens hun rol.

Macht
Het bloedvergieten begon onmiddellijk na de raadselachtige moord in april 1994 op Hutu-president Juvénal Habyarimana. Tijdens de bloedige chaos lieten vrijwel alle grote mogendheden en internationale organisaties na iets tegen de slachtingen te ondernemen. Uiteindelijk wist een Tutsi-guerrillabeweging onder leiding van Paul Kagame de macht te grijpen. Hij is nog steeds aan de macht in het kleine Midden-Afrikaanse land.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden