Voor Fransen zijn de VS de nieuwe Romeinen

'Als je de Fransen wilt begrijpen, moet je de albums van Asterix lezen', zei een Franse diplomaat tegen me. 'De Galliërs vechten elkaar de tent uit. Totdat de Romeinen komen. Dan keren ze zich samen tegen de indringer.'


Een fijn advies. Vergeet Michel Foucault, Jacques Derrida en al die ingewikkelde Franse denkers. Met Astérix chez les Pictes zou ik al een heel eind komen. De Franse samenleving blijkt inderdaad iets van een Gallisch dorpje te hebben, met twee grote politieke families die elkaar hartgrondig verafschuwen.


Ze hebben ook een gemeenschappelijke vijand, het Angelsaksische 'ultraliberalisme'. Vooral de Amerikanen zijn de nieuwe Romeinen. Dat bleek gisteren weer, toen het Amerikaanse Newsweek (vroeger een blad, nu alleen een site) een verhaal bracht over 'De Val van Frankrijk'. Frankrijk werd geportretteerd als een aartsconservatief land, waar alle ondernemende types schielijk vertrekken vanwege het socialisme, de excessieve belastingen en de verstikkend pessimistische sfeer.


De links-liberale krant Le Monde en het rechtse dagblad Le Figaro zijn het normaliter nooit eens, maar braken nu eendrachtig de staf over het verhaal van de Amerikaanse Janine di Giovanni, toch een gelauwerd oorlogsjournalist.


Het zoveelste voorbeeld van Frankrijk-bashing, schreven ze, een verhaal vol clichés en feitelijke onjuistheden. Het artikel werd ontleed met een ernst die een betere zaak waardig is. Zo was Le Monde niet te beroerd om mevrouw Di Giovanni uit te leggen dat een liter melk in Parijs geen 5,88 euro, maar 1,42 euro per liter kost. Althans, dat was de duurste - biologische - melk die de journalist in de gauwigheid kon vinden.


Op internet werd Di Giovanni vooral weggehoond omdat ze schreef dat de Franse taal geen woord voor entrepreneur kent, terwijl dat juist een Frans woord is dat in het Engels is overgenomen.


Na een half jaar ben ik kennelijk al zo ingeburgerd dat ik met de Franse media kan meevoelen. Natuurlijk valt er heel veel aan te merken op Frankrijk, vooral op de inefficiënte, dure en cliëntelistische staat. Maar doen die Amerikanen en Britten het zo veel beter? Hebben zij ons niet wijs gemaakt dat hebzucht goed was en dat het helemaal geen probleem was om zo veel mogelijk schulden te maken?


En in het immer bewierookte Duitsland zijn de pensioenen zo laag dat je bejaarden flessen ziet verzamelen in het park. Ik interviewde ooit Günter Wallraff, die undercover broodjes voor de Lidl had gebakken. Hij werd niet alleen uitgebuit en bespioneerd, maar zat ook onder de brandwonden vanwege de ondeugdelijke ovens.


Duitsland kiest voor economische efficiëntie met hoge sociale kosten, Frankrijk voor sociale bescherming met een hoge werkloosheid. Het is een wreed dilemma, waar ik moeilijk uitkom. Maar mijn spontane sympathie ligt eerder bij de Fransen. President Hollande opereert onhandig, maar hij probeert orde op zaken te stellen zonder meteen de verzorgingsstaat overboord te zetten. Daarmee haalt hij zich de hoon van de Angelsaksische media op de hals. Die willen nu eenmaal dat de hele wereld hun liberale model overneemt. Alleen daarom is het mooi om te zien dat er vooralsnog één Gallisch landje dwarsligt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.