Voor Franse socialisten is Merkel nu de boosdoenster

Binnen de partij van president Hollande begint het koor van eurosceptici aan te zwellen. Want al die malheur kan onmogelijk uit Frankrijk zelf komen.

ARIEJAN KORTEWEG

Frankrijk moet de confrontatie aangaan met bondskanselier Merkel en haar rigide bezuinigingsbeleid. Dat is de oproep die het bestuur van de Franse Parti Socialiste (PS) doet aan president François Hollande. Waar komt deze bruuske wending vandaan, die de Frans-Duitse betrekkingen op het spel lijken te zetten?

Na elf maanden aan de teugels van het land moet het de Franse socialisten geleidelijk duidelijk zijn geworden: uiteindelijk maakt het op economisch gebied bitter weinig uit of François Hollande dan wel Nicolas Sarkozy de algehele leiding heeft. De massaontslagen volgen elkaar snel op, de werkloosheid blijft onverminderd stijgen, de economische groei is zonder microscoop nauwelijks meer waar te nemen en de koopkracht loopt terug.

Als dan ook nog de niet economisch gebonden projecten zoals het homohuwelijk de nationale spanning verder opvoeren, wordt het tijd voor actie.

Maar hoe? De manoeuvreerruimte op economisch gebied is zo goed als nihil; Frankrijk loopt aan de leiband van Europa. Het heeft zich ertoe verplicht het begrotingstekort terug te brengen. Dat het die verplichting dit jaar niet kan nakomen, vergroot de druk om het volgend jaar beter te doen, en dus nog meer te bezuinigen op overheidsuitgaven.

Waar die druk vandaan komt? Het kostte de socialisten weinig moeite de boosdoener aan te wijzen. Met hun tekst van twintig pagina's, bedoeld om het economisch beleid van de regering aan te scherpen, voegen de socialisten zich bij het almaar aanzwellende koor van eurosceptici in Italië, Spanje en Griekenland die in Duitsland - ondanks de vele miljarden die het land in hun economieën pompt - niet de redder zien, maar de oorzaak van hun malheur.

De Fransman heeft vaak de neiging de oorzaak van zijn eigen sores buiten zichzelf te zoeken. In een centraal geleid land als Frankrijk kom je dan al snel bij de overheid uit, die een beleid voert dat niet deugt. De Socialistische Partij hanteert dezelfde methode, maar dan op Europese schaal.

De socialisten doen dat door de schuldvraag naar het buitenland te exporteren; ze schuiven daarmee de verantwoordelijkheid van zich af en besparen zich in een moeite door een enorme berg introspectie. Als het de schuld van Angela Merkel is dat het zo slecht gaat met Frankrijk, hoeft immers niemand nog na te denken over de te hoge arbeidskosten, de zwakke concurrentiepositie en de warboel aan regelgeving die Frankrijk verstikken.

Socialistische diehards als partijcommissaris Kalfon zien in dit voorstel zelfs een ideale manier om eindelijk het tijdperk van 'Merkozy' te verlaten. Ze presenteren Duitsland daarmee de rekening voor zijn succesvolle politiek van de afgelopen tien jaar, zoals in eigen land succesvolle ondernemers een hoger belastingtarief krijgen.

Door de oproep van de socialisten wordt de machtsbasis van Hollande nog verder versmald. Gedoogpartner Front de Gauche had zich al van hem afgewend; met dit verzoek om 'confrontatie' lijkt de president ook de steun van de linkerflank van de PS te verspelen. Ter compensatie komen gematigde types uit het politieke midden nu in het geweer om de Frans- Duitse samenwerking te redden. 'Frankrijk verkeert in een compleet isolement', concludeerde Alain Juppé, voormalig minister van Buitenlandse Zaken, in Le Monde. 'Ik wil een strijd ontketenen tegen de anti-Europeanen.'

Parijs heeft zich op de meest onbeholpen manier in de eigen voet geschoten. Een paar weken geleden werd elke suggestie om een regering van nationale eenheid te formeren nog weggelachen. Juppé zei zaterdag geen nee tegen die gedachte, al voegde hij er aan toe dat eensgezindheid over de grote lijnen niet in zicht is.

undefined

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden