Voor de loterijmiljonair geen extreme uitspattingen

Stieven Ramdharie..

Van onze verslaggever

AMSTERDAM

Utrecht, bij de sigarenboer: 'Geeft u d'r maar eentje. Denkt u trouwens dat ik kans maak op die tien miljoen? Het zou wat zijn zeg. Geef ik mijn kinderen meteen wat. Zou u dat nou ook doen? Of bent u niet zo?'

Nederland lonkt op oud- en nieuwjaarsdag naar het miljonairschap, en aan wie kan kan men zich beter spiegelen dan aan Delftenaar J. de Bruin? Van eenvoudige komaf, maar sinds 1993 wel zeven miljoen gulden rijker, dankzij de Postcode-jackpot. De schoonmaakbranche heeft hij verruild voor hard werken in grand café Verderop in Delft. Als eigenaar.

Mevrouw De Bruin werkt allang niet meer bij Albert Heijn. Ze zijn met de kinderen inmiddels toe aan hun derde huis. Geen patserig groot ding. Daar houden ze niet van. De uithoeken van de wereld hebben ze ook gezien. En het mooie van alles, behalve dat ze zich dolgelukkig voelen, is dat die zeven miljoen allang geen zeven miljoen meer is. Familie De Bruin, de 'trots van Delft', heeft namelijk na vijf jaar méér op de bank.

'Dankzij goede beleggingen en een grand café dat als een trein loopt', zegt B. Post, begeleider van de miljonairs bij de Nationale Postcode Loterij. De Bruin: 'Deze maand doe ik weer mee, net als met de Staatsloterij. Maar ik ben al tevreden met een kleine prijs hoor. Schei uit zeg. Mijn droom is al uitgekomen.'

De berekeningen ten spijt over de werkelijke kans op succes, dromen miljoenen Nederlanders deze twee dagen over een prijzenpot van 113 miljoen gulden. Iets meer dan de helft van de zes miljoen huishoudens bekijkt vanavond, met een lot in de hand, of ze de hoofdprijs van tien miljoen of een van de tien prijzen van één miljoen hebben gewonnen.

Met een snelheid van 45 duizend loten per uur spuwden de machines woensdag de laatste van de drieënhalf miljoen loten uit. Wie zich bij verlies wil revancheren, kijkt op nieuwjaarsdag of Henny Huisman een straat blijmaakt met de 'kanjer' van 23,8 miljoen van de Postcodeloterij. Ook hier is de concurrentie enorm: zo'n 2,3 miljoen huishoudens bezitten vier miljoen loten.

Vorig jaar wonnen twaalf flatbewoners 16,4 miljoen. In 1996 moesten drie Limburgers 9,7 miljoen met elkaar delen. En dan is er nog eind januari de megajackpot van zeventien miljoen in de Staatsloterij, het hoogste bedrag dat ooit in Nederland aan één persoon zal worden uitgekeerd.

De soms hysterische jacht op het winnende lot (Amsterdam, bij het postkantoor: 'Verdorie, bent u al uitverkocht? Wat moet ik nou met oudjaar?') is pikant. Want de miljoenen dromers dingen mee naar een paar van de slechts vijftig 'miljonairsposten' die de drie grootste loterijen jaarlijks hebben te vergeven. De Staatsloterij, die in 1997 voor het eerst meer dan één miljard gulden omzette, maakte dit jaar 28 deelnemers miljonair, en de Lotto zestien.

De Postcodeloterij, die in 1992 als eerste een prijs van een miljoen gulden uitkeerde, maakte zes personen gelukkig. 'Alleen al het fantaseren over de besteding vindt men leuk', zegt Post. 'Het publiek wil dromen. De winnaars laten we ook uitgebreid op de tv zien. Het zijn mensen waarmee je je kan identificeren. Ze kunnen je buren zijn.'

Woordvoerder A. de Lange van de Staatsloterij: 'Grote prijzen trekken nou eenmaal de aandacht. We kunnen de negentig miljoen die op oudjaar in de pot is, ook als één prijs uitkeren, zoals in Amerika. In de toekomst kunnen we daartoe worden gedwongen door de concurrentie van buitenlandse loterijen. Maar voorlopig kiezen we voor het vergroten van de kansen. Dus meerdere grote prijzen per trekking.'

Wie wint, zo leert de praktijk van de afgelopen jaren, laat nuchterheid zegevieren. Een vermogen van veertien miljoen gulden uitgeven aan mislukte huwelijken, auto's en huizen met zwembaden, wat een Cubaanse vluchteling in 1992 in Florida presteerde, gebeurt niet in Nederland. De Wensen Topdrie van de cliënten van Post: een nieuwe auto, een huis en op vakantie gaan. Maar extremiteiten zijn uit den boze.

Post: 'Van de Dordtse winnaars zijn er nu vijf verhuisd. Naar gewone huizen. Want als je jarenlang in een flat hebt gewoond, is een eensgezinswoning heel wat. Iemand kocht een vakantiehuis in Spanje en een ander een tweedehands Honda die hij altijd had willen hebben. Verder is veel bij het oude gebleven. Alleen leven ze wat luxer.'

Het Limburgse stel dat in 1996 zeven miljoen gulden bij de Postcodeloterij won, is een van de weinige winnaars die niet voor zichzelf zijn begonnen. Hij werkt nog als vrachtwagenchauffeur, zij bij de apotheker. De loterij staat alle winnaars bij met een fiscaal adviseur.

Post: 'Wij zeggen: ga niet de hele dag thuis zitten. Want werk dat je leuk vindt, schept vreugde. Mijn mooiste voorbeeld is een Marokkaans echtpaar dat zeven miljoen won en voor een miljoen gulden een bakkerij bouwde in Marokko. De ouders wonen boven, de familie werkt in de bakkerij. Dat is toch heel mooi?'

Winnaar De Bruin: 'Ik werk nu nog harder dan vroeger en ik vind het heerlijk. Ik zal mijn grand café nooit opgeven.'

De elf miljonairs van vanavond hebben overigens meteen een luxeprobleem. Aan wie moet ik het vertellen? En aan wie niet? Bij de Staatsloterij kiezen ze voor geheimhouding. 'Wij bedrijven geen commercie over de ruggen van onze winnaars', zegt De Lange. Post adviseert totale openheid. 'De praktijk leert dat mensen het je gunnen. Wordt er gebedeld, ga er dan niet op in. Het geld krijg je zelden terug. Als het een dierbaar iemand is, help ze dan. Maar niet renteloos.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden