Bellen met verslaggever rob vreeken

‘Voor de liberale middenklasse in Tunesië is het kiezen tussen de pest en de cholera’

Tunesië heeft bij de eerste ronde van de presidentsverkiezingen voor twee totale buitenstaanders gekozen: een mediatycoon die in de gevangenis zit en een academicus die niets van homo’s moet hebben. De tweede ronde volgt over enkele weken. Volgens verslaggever Rob Vreeken valt er niets te voorspellen.

Aanhangers van kandidaat Nabil Karouï juichen bij zijn hoofdkwartier als de uitslagen van de eerste ronde van de presidentsverkiezingen zondag binnenkomen. Beeld EPA

Rob, goedemiddag, jij bent op dit moment in de hoofdstad van Tunesië. Was je zelf ook verrast over de uitslag?

‘Totaal! Werkelijk niemand zag dit aankomen. Sinds juli was het al verboden om peilingen te publiceren, maar destijds lag de zakenman Nabil Karoui op kop. Dat hij het goed zou doen, werd dus wel verwacht. Maar Kaïs Saïed is een complete verrassing. Deze academicus was lid van de commissie die de nieuwe grondwet van 2014 voorbereidde, en mensen kenden hem als een expert die daar op tv over kwam vertellen, op saaie, monotone wijze. Maar wie de man zelf is, wat zijn ambities zijn, en waar hij politiek staat, is niet bekend. Geen mens had kunnen raden dat hij het zo goed zou doen.’

De opkomst was met 45 procent vrij laag. Hoe verklaar je dat?

‘Mensen zijn teleurgesteld in de politiek. Dat is niet helemaal terecht, want na de zogenoemde Arabische Lente, die in Tunesië is begonnen, zorgden politici voor een soepele democratische overgang. Het land heeft een prachtige grondwet en een burgeroorlog bleef uit. Maar het heeft bij de gewone mensen geen brood op de plank opgeleverd, en dat maakt hen moedeloos. De werkloosheid is hoog en het leven is duur. Waarom zou ik stemmen, vragen velen zich bitter af, voor mij verandert er toch niets. Bovendien waren er zoveel kandidaten, 26 maar liefst. Ik heb van mensen gehoord dat ze toch niet weten voor wie ze dan moeten kiezen.’

Mediatycoon Nabil Karouï, die momenteel in hechtenis zit op verdenking van belastingfraude, zou de boel als president misschien op Trump-achtige wijze kunnen opschudden. Beeld EPA

Gaat dat met de tweede ronde anders zijn? Dan zijn er tenslotte maar twee kandidaten.

‘De liberale middenklasse hier in Tunis heeft met beide kandidaten helemaal niets. Voor hen is het kiezen tussen de pest en de cholera, en het kan betekenen dat zij daarom niet naar de stembus gaan. Maar je weet het niet. Misschien hebben burgers het gevoel dat ze juist hun stem moeten laten horen.’

Is er iets zinnigs te zeggen over de uitkomst straks?

‘Niets. Niet over de tweede ronde van de presidentsverkiezingen midden oktober (er moet nog een datum geprikt worden), en ook niet over de parlementsverkiezingen die op 6 oktober worden gehouden. Het enige dat we weten is dat het politieke landschap van Tunesië er straks anders uit zal zien, maar verder zijn er alleen maar vragen. Wie van de twee president gaat worden, maar ook welke partijen met elkaar gaan samenwerken, en wat ze dan aan gaan pakken.’

Over presidentskandidaat Kaïs Saïed is vrijwel niets bekend. Mensen kennen de academicus als een expert die op tv soms iets over de grondwet kwam duiden. Beeld AFP

Wat voor een soort president zouden deze twee kandidaten zijn?

‘Karouï is misschien een man die op Trump-achtige wijze iets voor elkaar zou kunnen krijgen. Wellicht kan hij de boel opschudden en investeringen aantrekken. Naar wat we eventueel van Saïed moeten verwachten, kunnen we alleen maar raden.’

Meer over de presidentsverkiezingen in Tunesië 

Tunesië rekent af met politieke klasse: strijd gaat tussen mediatycoon in hechtenis en conservatieve hoogleraar

Met een op het oog onbesuisde, maar kennelijk toch weloverwogen beweging heeft de Tunesische kiezer een hele generatie post-revolutionaire politici richting uitgang gestuurd. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden