Volkert van der G. mag van Teeven gevangenis niet uit

Volkert van der G., de moordenaar van politicus Pim Fortuyn, mag niet op proefverlof. Dat heeft staatssecretaris Fred Teeven van Veiligheid en Justitie vrijdagmiddag bekendgemaakt. Volgens Teeven is niet alleen het risico op maatschappelijke onrust groot, maar komt ook de veiligheid van Van der G. en zijn familie in het geding als hij zich tijdelijk buiten de gevangenis in Zwolle begeeft.

AMSTERDAM - Om Van der G. tegemoet te komen wil de staatssecretaris een reïntegratieplan opstellen dat binnen de gevangenismuren wordt uitgevoerd. Het programma bestaat uit een aantal overnachtingen in een woning op het gevangenisterrein, meer bezoek, meer vrijheden en meer ruimte om zijn terugkeer voor te bereiden. Met dat laatste doelt Teeven op het regelen van bijvoorbeeld bankzaken en contact met overheidsinstellingen.


De beslissing van Teeven is omstreden. Vorige week oordeelde de Raad voor Strafrechttoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) dat Van der G. recht heeft op proefverlof. Bovendien zou het een goede manier zijn om de samenleving te laten wennen aan zijn terugkeer. In mei 2014 komt Van der G. zo goed als zeker vrij, omdat hij dan tweederde van zijn straf heeft uitgezeten.


Dat Van der G. zijn verlof eventueel op een geheime locatie wilde doorbrengen, was voor Teeven niet van belang. 'Hij kan zich in Nederland niet in het openbaar vertonen zonder te worden herkend.' De strenge veiligheidsmaatregelen die tijdens het verlof zouden gelden, maken het wennen aan de samenleving voor Van der G. sowieso onmogelijk, concludeert Teeven. 'Als hij later echt vrijkomt, kunnen er structurele veiligheidsmaatregelen worden getroffen.'


Het lag in de lijn der verwachting dat Teeven negatief zou oordelen over de verlofaanvraag. De staatssecretaris zei in een eerder politiek leven tegen een proefverlof voor Van der G. te zijn. Ook premier Mark Rutte liet zich in 2012 in fel uit over een mogelijk verlof. Indien een bewindspersoon tijdens zijn premierschap toch op een proefverlof zou aansturen, zou dat het einde van diens loopbaan betekenen, zei Rutte toen.


'Gevaarlijke statements'

Dat politieke statements uit het verleden van invloed zijn op dit besluit staat vast, zegt hoogleraar sanctierecht Henny Sackers. 'Nu zie je hoe gevaarlijk uitspraken over dit soort zaken in verkiezingstijd zijn.' Volgens Sackers had Van der G. gewoon verlof moeten krijgen. 'Wraakgevoelens en emoties horen niet in deze discussie thuis. Dit lijkt op napleiten na een onherroepelijk vonnis uit 2002.'


Het afwijzen van de verlofaanvraag is geen botte afwijzing, vindt hoogleraar strafrecht Anton van Kalmthout. 'De alternatieven die Teeven heeft geboden zijn enigszins acceptabel.' Dat de mogelijke maatschappelijke onrust als belangrijkste argument wordt aangevoerd, is volgens Van Kalmthout niet goed. 'Dat is zwichten voor druk uit de samenleving.'


De beslissing van Teeven betekent niet het einde voor de verlofambities van Van der G. Hij kan binnen 7 dagen tegen het besluit in beroep gaan bij de RSJ. Indien de raad dan vindt dat Teeven voor het weigeren van verlof geen nieuwe gronden heeft aangevoerd, wordt Van der G. wederom in het gelijk gesteld. Het beroepsproces duurt maximaal twee maanden. De RSJ heeft de mogelijkheid zijn uitspraak bindend te verklaren. In dat geval heeft Teeven geen invloed meer op het proefverlof van Van der G.


Fred Teeven Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden