Voetbaltransfers steeds vaker miljoenendeal van vele partijen

Barça-voorzitter Rosell is opgestapt wegens de financiële verwikkelingen rond de transfer van Neymar. Toch horen die bij het moderne voetbal.

Wat is er aan de hand bij FC Barcelona?

De transfer van de Braziliaan Neymar naar Barcelona tast het imago van de club aan. Voorzitter Rosell stapte donderdag op vanwege de affaire. De club moet van de rechter uitleggen waarom Neymar geen 57 miljoen euro heeft gekost, maar 95 miljoen.


Tot dat bedrag kwam maandag de krant El Mundo. Het Madrileense dagblad zegt te weten welke betalingen Barcelona tussen 2011 en 2013 deed om de aanvaller in te lijven.


Waarom kost Neymar ineens 38 miljoen meer?

Bij zijn transfer van Santos naar Barcelona waren meer partijen betrokken dan de clubs alleen. Neymar en zijn vader verdienden alleen al 40 miljoen aan de overgang. Daarnaast streek Neymar senior nog eens 8,5 miljoen op aan commissie. Barcelona betaalde hem volgens El Mundo, om 'jong talent te scouten bij Santos' en 'kinderen in de sloppenwijken van São Paulo te helpen'. Barcelona heeft nooit enige ruchtbaarheid aan dit goede doel gegeven.


De Catalaanse club had daarnaast 7,9 miljoen over voor het vastleggen van de rechten van drie andere spelers van Santos, was 10 miljoen euro aan tekengeld kwijt en betaalde 2,6 miljoen aan de andere zaakwaarnemers van Neymar. Ook legde de club 9 miljoen neer voor het spelen van twee oefenduels met Santos, terwijl sterrenensemble Barcelona doorgaans miljoenen verdíent aan zulke wedstrijden. Van de 95 miljoen kwamen slechts 17 bij Santos terecht.


Gebeurt dit vaker bij transfers?

De transfer in de klassieke zin des woords - waarbij alleen twee clubs betrokken zijn - sterft uit. Steeds vaker nemen investeringsmaatschappijen en andere conglomeraten een belang in voetballers. AZ-directeur Toon Gerbrands zegt uit principe nooit met andere partijen dan clubs te onderhandelen over transfers. Maar, erkent hij: 'Een speler als Neymar is voor ons dan ook veel te hoog gegrepen.'


Neymar, die al miljonair werd bij Santos, weet niet beter dan dat hij is 'opgeknipt'. Het op- en verkopen van de rechten van voetballers is de laatste jaren schering en inslag. In Zuid-Amerika vallen spelers vaak al op jonge leeftijd in handen van investeringsmaatschappijen.


Zij spiegelen de voetballertjes een glorieuze toekomst voor, met hoge salarissen en een loopbaan bij Barcelona of Real Madrid. Een Braziliaan die opgroeit in een sloppenwijk, kan zo'n aanbod moeilijk weigeren.


In Spanje, Italië en Portugal zijn constructies als die rond Neymar doodgewoon. Clubs nemen betalingen aan investeerders op in de jaarboeken. Radamel Falcao, spits van het Colombiaanse elftal, verhuisde in 2011 voor 40 miljoen euro van Porto naar Atlético Madrid. De Portugese club hield van dat bedrag de helft over. Het restant ging naar figuren die in de speler hadden geïnvesteerd.


Ook twee Nederlanders werden rijker van de transfer. Natland Financieringsmaatschappij, gevestigd in Purmerend, kreeg 1,8 miljoen bijgeschreven. Eigenaar Frans de Boef profiteerde volgens VI ook via zijn andere bedrijf, Orel. Wel moest hij de 2 miljoen vergoeding delen met GestiFute, het bedrijf van de Portugese zaakwaarnemer Jorge Mendes. Hij is de man achter Mourinho en Ronaldo.


Zijn ook Nederlandse voetballers ondergebracht bij investeringsmaatschappijen?

Zeker. Ola John is een bekend voorbeeld. Benfica nam hem in 2012 over van FC Twente en verkocht de helft van Johns rechten aan investeringsmaatschappij Doyen Sports. De vraag is nu wie onlangs besloot dat hij aan het Duitse HSV zou worden verhuurd. Van de Europese voetbalfederatie UEFA mogen alleen de club en de speler dit doen, maar te controleren valt zoiets niet. Doyen heeft onlangs voor 5 miljoen euro een aandeel genomen in vier spelers van FC Twente. Daarmee heeft de eerste buitenlandse investeringsmaatschappij voet op Nederlandse bodem gezet.


Kunnen constructies zoals die rond Neymar worden verboden?

Daarvoor is het vermoedelijk te laat. Veel spelers zijn zo duur geworden dat clubs alleen ze niet meer kunnen betalen. Ze roepen daarom de hulp in van investeerders. Zoiets hoeft niet erg te zijn, al dragen dergelijke constructies niet bij aan de transparantie in het voetbal.


Gerbrands heeft er begrip voor dat mensen vreemd aankijken tegen een deal als die rond Neymar. Bij AZ zijn alle spelers eigendom van de club, zegt hij. Hij keurt de deal die Barcelona heeft gemaakt af, omdat de transparantie ver te zoeken is. 'Bovendien had Barcelona ook nee kunnen zeggen.' Real deed dat wel en zag deze week de voorzitter van de grote rivaal opstappen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.