'Voetbal is doodziek in onderzochte landen'

Match-fixing is de grootste bedreiging in het huidige voetbal in Oost-Europa. Dat blijkt uit het Zwartboek Oost-Europa, een 176 pagina's beslaand document van de internationale spelersvakbond Fifpro. Kroatië, Rusland en Tsjechië springen eruit in het onderzoek.

VAN ONZE VERSLAGGEVER CHARLES BROMET

HOOFDDORP - Uit een enquête onder 3.357 voetballers uit twaalf landen - Bulgarije, Kroatië, Griekenland, Hongarije, Kazachstan, Montenegro, Oekraïne, Polen, Rusland, Servië, Slovenië en Tsjechië - blijkt dat bijna 12 procent van de profvoetballers actief is benaderd voor omkoping bij wedstrijden. Bijna een kwart zegt dat duels in hun competitie daadwerkelijk zijn beïnvloed door omkoping.

Het initiatief tot het zwartboek, dat vandaag in Brussel wordt aangeboden aan de Europese Commissie, het Europees Parlement en Europol, komt voort uit een diepgewortelde frustratie bij de spelersvakbond Fifpro dat de diverse bonden van de Oost-Europese landen niet ingrijpen. Alleen al het maken van standaardcontracten, waarin de salarissen van spelers horen te worden vastgelegd, stuitte op problemen.

In Oekraïne en Rusland werd de spelersvakbond weggehoond. Fifpro trachtte druk uit te oefenen om regels dwingend op te leggen, maar merkte dat ze in Oost-Europa niet zitten te wachten op internationale regelgeving.

'Voor Fifpro is het allang niet meer vijf voor twaalf', zegt Theo van Seggelen, secretaris-generaal van Fifpro. 'Als je problemen wilt oplossen, moet je een einde maken aan de onduidelijkheid over contracten. Maar de Oost-Europese bonden zien hun autonomie niet graag verdwijnen. Toen dachten we: als het niet van bovenaf lukt, doen we het van onderaf en benaderen we de spelers.'

Een op de drie spelers uit de competities in Griekenland en Montenegro zegt ook te maken hebben gehad met fysiek geweld. Maar ook in andere landen gebeurt het geregeld dat voetballers klappen krijgen.

Begin november 2011 betuigden Russische internationals hun steun aan Spartak Gognijev. De aanvoerder van het tweede elftal van FC Krasnodar werd na zijn rode kaart in een duel tegen Terek Grozny afgetuigd door politieagenten.

Officials van de club van de omstreden Tsjetsjeense president Ramzan Kadyrov keken toe. Terek Grozny kwam weg met een boete van 12 duizend euro. 'Het voetbal in de onderzochte landen is doodziek', zegt Van Seggelen. 'Op grote schaal worden regels ontdoken.'

Samenhang

In het onderzoek van Fifpro is niet alleen gekeken naar de antwoorden van de spelers, maar ook naar de samenhang tussen hun verhalen. Van Seggelen: 'Het is ons gegaan om representativiteit. We stelden ons de vraag: geeft dit het beeld weer?'

Dejan Stefanovic, de voorzitter van de Sloveense voetbalbond die als bestuurslid van Fifpro het onderzoek leidde, vindt dat spelers beter moeten worden beschermd. Doordat zij te laat of niet worden betaald, voelen zij zich op een gegeven moment haast wel genoodzaakt om mee te werken aan de omkoopplannen van derden. De voorbeelden daarvan zijn talrijk.

Tijdens een conferentie in het Griekse Thessaloniki, in juli 2011, werd voor het eerst uitgebreid gesproken over het aanpakken van het probleem match-fixing. Daarop is uitvoerig gediscussieerd over welke vragen dienden terug te keren in het onderzoek.

Voetballers beantwoordden vragen over de betaling van salarissen en bonussen. Over racisme, match-fixing, geweld en trainingsomstandigheden. Dit naar aanleiding van spelersklachten dat zij vaak bewust worden weggepest, zodat clubs zich van hen kunnen ontdoen. Ze moeten bijvoorbeeld trainen op onmogelijke tijden en onder erbarmelijke omstandigheden.

Fifpro had ook graag Turkije, waar zich vorig jaar een groot omkoopschandaal openbaarde, willen betrekken in het onderzoek. 'Maar het is onmogelijk voor ons om daar een spelersvakbond op te richten en die is er dan ook niet', zegt Van Seggelen, de secretaris-generaal van Fifpro. 'Dat op zich is al een treurige constatering.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden