'VNO-NCW is een van de weinige vrienden van de tabaksindustrie'

Werkgeversorganisatie VNO-NCW lobbyt actief voor de tabaksindustrie op het ministerie van Volksgezondheid en in Brussel. Dat blijkt uit een interview van Vrij Nederland (VN) met algemeen directeur Niek Jan van Kesteren van de werkgeversvereniging. 'Wij zijn een van de weinige vrienden van de tabaksindustrie', zegt Van Kesteren vandaag in het weekblad.

VNO-NCW-directeur Niek Jan van Kesteren in de Tweede Kamer. Beeld ANP

De werkgeversorganisatie is met ruim 115 duizend aangesloten ondernemingen en brancheorganisaties een van de invloedrijkste spelers op het Binnenhof. Van Kesteren maakt geen geheim van de banden met de tabakproducenten. 'VNO-NCW lobbyt voor al haar leden om hun belangen in Brussel of Den Haag te dienen, dus ook voor de tabaksindustrie', zegt hij tegen VN.

Het weekblad kreeg met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur toegang tot correspondentie van het ministerie van Volksgezondheid met de tabaksindustrie en haar belangenbehartigers. Uit de brieven en mails blijkt dat de lobby van VNO-NCW succes heeft.

In 2010 informeerde Van Kesteren bij het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) over nieuwe Europese regelgeving tegen roken. Een ambtenaar reageerde: 'Wij hebben met die jongens (tabaksfabrikanten, red.) de afspraak gemaakt af en toe om tafel te gaan zitten om de internationale agenda transparant te maken, hun de kans te geven inbreng te leveren en helderheid te krijgen over onze inzet.'

Internationale afspraken
De contacten tussen het ministerie en de tabaksindustrie druisen in tegen internationale afspraken met de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) waar ook een Nederlandse handtekening onder staat. Het FCTC-verdrag schrijft voor dat de overheid commerciële partijen die een ander belang hebben dan de volksgezondheid, buiten de deur dient te houden.

Van Kesteren zet zich namens VNO-NCW in om de overheid te verleiden dat verdrag zo veel mogelijk te schenden. 'Het gaat (de overheid, red.) altijd om het verminderen van het gebruik van tabak. Wij proberen de overheid van overdrijving af te houden en er de scherpe kantjes van af te halen.' In zijn contacten met Haagse bewindslieden kaart hij mede het onderwerp tabak aan. 'Je hebt altijd punten waar je mee bezig bent en die neem je dan mee.'

Ook internationaal komt hij op voor tabak. Eens in de paar maanden ontvangt hij 'alle brancheorganisaties' op zijn kantoor om de strategie te bespreken, zoals hoe in Europa het beste resultaat kan worden bereikt. 'Als wij onze kompanen nou eens zoeken in andere landen. Polen en Tsjechië zijn bijvoorbeeld goede medestanders. Dan kunnen we in Brussel nog wat krachten ontwikkelen tegen het antirookbeleid.'

Tabak is slecht voor de gezondheid, onderkent Van Kesteren, maar tegelijkertijd goed voor de staatskas. Hij noemt het FCTC-verdrag 'hyper politiek correct'. 'Dan moet je er ook geen 2,5 miljard accijns uit trekken. Als je de tabaksaccijns als melkkoe gebruikt, moet je de industrie ook een kans geven.'

Afschrikwekkende foto's
Zowel in Nederland als in Brussel neemt het aantal regels tegen roken toe. De Tweede Kamer heeft de minimum leeftijd voor tabaksconsumptie verhoogd van 16 naar 18 jaar. In Europa bestaan plannen voor pakjes met afschrikwekkende foto's en een verbod op sigaretten met toegevoegde smaakjes (zoals menthol).

Woordvoerders van CDA, ChristenUnie, GroenLinks, D66, SP en PvdA reageren verbaasd en verontwaardigd tegenover VN. Kamerlid Myrthe Hilkens van coalitiepartij PvdA: 'De PvdA stelt de volksgezondheid centraal als het gaat om tabakskwesties. Ik prijs me gelukkig dat ik dat verhaal mag vertellen en niet dat van VNO.' Coalitiepartner VVD gaf geen commentaar. Een woordvoerder van het ministerie van VWS zegt in het tijdschrift: 'Bij VNO-NCW kan een mer à boire aan onderwerpen ter sprake komen, tabak kan er een van zijn.'

 
Als je de tabaksaccijns als melkkoe gebruikt, moet je de industrie ook een kans geven
Niek Jan van Kesteren, algemeen directeur VNO-NCW
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden