VN: Nederland doet te weinig tegen racisme

Een comité van de Verenigde Naties (VN) dat rassendiscriminatie onderzoekt, maakt zich zorgen over de situatie in Nederland. In een rapport dat vrijdag werd gepubliceerd stelt het VN-comité dat de discriminatie van mensen van Afrikaanse komaf in Nederland toeneemt, rassendiscriminatie te weinig wordt gemeld en berecht en dat het bestaan van racisme in Nederland wordt gebagatelliseerd.

Een meisje laat zich schminken als Zwarte Piet. Volgens het VN-rapport moet Nederland het uiterlijk van Piet minder racistisch maken. Beeld anp

Het VN-comité (CERD) bestaat uit mensenrechtenexperts en beoordeelt om de vier jaar of landen zich houden aan de VN-verdragen die zij hebben ondertekend. Een Nederlandse delegatie beantwoordde vorige week in Zwitserland vragen over de situatie in Nederland.

'Het comité is bezorgd over de toename van discriminatie, inclusief etnisch profileren en stigmatiseren, waarmee mensen van Afrikaanse komaf te maken krijgen', aldus het rapport. Daarnaast zijn er zorgen over de 'structurele onzichtbaarheid van deze discriminatie'. Het beperkte aantal mensen van Afrikaanse komaf in overheidsdienst en het gebrek aan bewustzijn binnen de Nederlandse samenleving over slavernij en het koloniale verleden vindt het comité verontrustend.

Meer over Zwarte Piet

Quinsy Gario veranderde Nederland door discussie over Zwarte Piet aan te zwengelen: 'Ons imago staat op het spel'. Lees hier het interview met de frontman van Zwarte Piet is racisme. [+]

Schrijver Robert Vuijsje maakte een interviewreeks over de rol van afkomst in Nederland. Bekijk hier de complete serie.

Beperkt aantal klachten is 'zorgelijk';

Ook politie en justitie hebben volgens het VN-comité nog het nodige te verbeteren. Zo wordt het beperkte aantal klachten over racisme bij de politie zorgelijk genoemd. Dat geldt ook voor het geringe aantal klachten dat wordt onderzocht door het Openbaar Ministerie (OM) en voorgelegd aan de rechtbank.

Een reden voor het kleine aantal klachten zou zijn dat slachtoffers angst hebben voor sociale censuur en een gebrek aan vertrouwen in de autoriteiten. Bovendien is er niet genoeg bewustzijn van de beschikbare rechtsmiddelen. Het comité wil dan ook dat slachtoffers breder toegang kregen tot gratis rechtsbijstand.

Kinderen luisteren naar Sinterklaas in buurthuis De Bron in Groningen. Beeld anp

Zwarte Piet reflecteert 'negatieve stereotypen'

De mensenrechtenexperts van de VN bogen zich ook over de inmiddels omstreden figuur van Zwarte Piet. 'Zelfs een diepgewortelde culturele traditie rechtvaardigt geen discriminatoire praktijken en stereotypen. Het comité roept de overheid op om actief campagne te voeren tegen die kenmerken van Zwarte Piet die negatieve stereotypen reflecteren en die door veel mensen van Afrikaanse afkomst worden ervaren als een overblijfsel van de slavernij.'

De commissie adviseert Nederland te zoeken naar een redelijke balans: 'Bijvoorbeeld met een ander uiterlijk van Zwarte Piet, met respect voor de menselijke waardigheid en mensenrechten van alle inwoners van het land.'

Minister Lodewijk Asscher (Integratie) sluit zich aan bij de conclusies van het VN-rapport over Zwarte Piet. 'Ik vind het goed dat ze niet zeggen dat de overheid Zwarte Piet moet verbieden', aldus Asscher in een reactie. 'Ze geven aan dat de traditie er voor iedereen moet zijn, dat is precies wat ik ook zeg.' Premier Mark Rutte vindt niet dat er een rol voor de overheid is weggelegd bij het aanpassen van Zwarte Piet. 'Hoe het ventje zich ontwikkelt is aan de samenleving.'

Maar mensen uit die samenleving die de afgelopen jaren hun onvrede uitten over Zwarte Piet, werd onvoldoend ruimte geboden, vinden de mensenrechtenexperts van de VN. De vrijheid van meningsuiting van de demonstranten moet worden gewaarborgd en aanvallen op hun moeten worden onderzocht en berecht.

Een Zwarte Piet wordt bij de sinterklaascentrale in Soest gegrimeerd Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.