VN in Kosovo zien bewijs zuiveringen

De VN-delegatie die drie dagen heeft rondgereisd in Kosovo, is geschrokken van de humanitaire situatie in de Servische provincie. De VN hebben er bewijzen verzameld die bevestigen dat de Kosovaarse vluchtelingen het slachtoffer zijn van etnische zuiveringen....

AFPReuters en AP

De delegatie zag in Kosovo vele spooksteden en uitgebrande woningen. De Mello zei uitgebreid rondgereisd te hebben in Kosovo, maar meldde ook dat de Serviërs hem belet hadden sommige gebieden te bezoeken. Hij weigerde verdere details te geven, omdat hij eerst verslag wil uitbrengen aan VN-secretaris-generaal Annan.

In Kosovo zelf zwerven volgens De Mello nog 'mogelijk honderdduizenden' vluchtelingen rond die dringend behoefte hebben aan humanitaire hulp. Vele duizenden van hen bereikten het afgelopen weekeinde de grenzen van de buurlanden Macedonië en Albanië. Volgens hulpverleners zijn de vluchtelingen uitgehongerd en vertellen ze vreselijke verhalen.

Vooral Macedonië kan het aantal vluchtelingen nauwelijks meer aan. Toen zaterdag 15 duizend vluchtelingen de grens bij Blace gepasseerd waren, sloten de Macedonische autoriteiten de grens. Zondagavond probeerden zij een deel van de vluchtelingen in bussen naar Albanië over te brengen, tegen de afspraak in die de VN met de Macedonische regering hebben gesloten.

VN-hulpverleners blokkeerden met hun auto een van drie bussen met elk tweehonderd vluchtelingen. Vierduizend andere vluchtelingen zaten toen nog steeds in de stromende regen in het niemandsland. Na urenlang onderhandelen wist de VN-vluchtelingenorganisatie Unhcr de Macedonische autoriteiten ertoe te bewegen de grens weer te openen. Maandag kwamen bijna negenduizend vluchtelingen Macedonië binnen.

In Albanië kwamen zaterdag en zondag bij de grensplaats Kukes ruim duizend Kosovaarse mannen aan die door de Serviërs waren vrijgelaten uit de Smrekovnice-gevangenis in de buurt van de Noord-Kosovaarse stad Mitrovica. Hun handen waren geboeid toen zij lopend de grens overkwamen. 'De Serviërs hebben ons behandeld als beesten. Ze hebben ons geslagen. Bij sommige mannen zijn de oren afgesneden', vertelde de 30-jarige Hyseni.

'Ik heb geluk gehad', zei de

24-jarige, zeer verzwakte Fitim Syla. 'Ik ben met handen en vuisten geslagen, tussen de zeventig en honderd keer. Maar anderen zijn gedwongen tegen elkaar te vechten. Zij kregen bezemstelen en moesten daarmee slaan.'

De uitgehongerde, getraumatiseerde mannen - tussen de 15 en 60 jaar oud - waren vrijwel allen door Joegoslavische militairen opgepakt uit de konvooien met vluchtelingen die de afgelopen weken op weg waren naar de Albanese grens. Ze waren gearresteerd op verdenking van lidmaatschap van het Kosovo Bevrijdingsleger, UCK. Familieleden en hulporganisaties vreesden voor hun leven.

Uit veel verklaringen blijkt dat de mannen zijn gebruikt als menselijk schild. Een van hen vertelde dat hij met een groep van vijftig aan elkaar geketende mannen voor een militaire colonne moest uitlopen. Een andere man vertelde dat hij met vijftig gijzelaars onder bedreiging van vuurwapens gedwongen werd huizen in het dorp Skenderaj plat te branden.

Het is onmogelijk de verhalen van de vluchtelingen te verifiëren, maar de getuigenissen van de groep die zondag Albanië bereikte zijn vrijwel identitiek aan die van de groep die een dag eerder de grens passeerde. 'Het is hen overduidelijk aan te zien dat wat ze hebben meegemaakt levenslange littekens zal achterlaten', zei Unhcr-medewerker Rupert Colville. 'Geen van hen wist waar ze heen zouden gaan. Ze hebben de hele dag gedacht dat ze zouden worden vermoord.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden