VN-hof bevoegd tot oordeel in Lockerbie-zaak

Het Internationale Gerechtshof heeft vrijdagochtend bekendgemaakt dat het over de bevoegdheid beschikt te oordelen over de Lockerbie-zaak, die Libië tegen de Verenigde Staten en Groot-Brittannië heeft aangespannen....

AFP; ANP; REUTERS

ANP, AFP, Reuters

DEN HAAG

Dertien van de zestien rechters wezen de Britse en Amerikaanse bezwaren tegen de jurisdictie van het Hof van de hand. Daarnaast verklaarde het Hof Libië ontvankelijk in de zaak.

Met de uitspraak krijgt het Noord-Afrikaanse land de mogelijkheid om voor het hof zijn bezwaren uiteen te zetten tegen de geëiste uitlevering van twee verdachten van de bomaanslag op een Amerikaanse PanAm-lijntoestel boven het Schotse Lockerbie. Bij die aanslag op 21 december 1988 kwamen alle 259 inzittenden van het toestel en elf mensen op de grond om het leven.

De Britse minister van Buitenlandse Zaken, Robin Cook, noemde de uitspraak in een reactie 'een overwinning noch een nederlaag'. Volgens hem wil het Hof 'deze complexe zaken nader bestuderen in een volwaardige zitting'.

Londen zowel als Washington eist sinds november 1991 dat het land de twee verdachten uitlevert. Libië heeft zich daar tot op heden tegen verzet en vindt dat de twee landen, gesteund door VN-sancties, onwettig handelen.

Tripoli wil de twee mannen, die de Libische nationaliteit hebben, zelf berechten en beroept zich op de bepalingen van de Conventie van Montreal uit 1971. Daarin wordt gesteld dat 'de staat waar de van het misdrijf verdachte personen zich bevinden, de keus heeft tussen uitleveren en zelf berechten'.

De Amerikanen en Britten bestrijden die opstelling. In 1992 wisten ze de Veiligheidsraad van de VN te bewegen een luchtvaartembargo tegen Libië in te stellen. Men hoopte daarmee de uitlevering van de twee verdachten aan de VS of Groot-Brittannië af te dwingen.

De Libische leiders vonden dat een schending van de Conventie van Montreal en besloten een geding aan te spannen bij het Internationale Gerechtshof. Ze proberen op die manier een einde te maken aan de druk die de twee landen uitoefenen op Libië en hopen dat het Hof zich uitspreekt over de door de VN opgelegde sancties. De VS en Groot-Brittannië vinden dat het hof niet de bevoegdheid heeft te oordelen over resoluties van de Veiligheidsraad.

Washington en Londen argumenteren dat de VN-resolutie, waarin het luchtvaartembargo is opgenomen, boven de Montreal-bepalingen staat. De resolutie is volgens hen aangenomen krachtens hoofdstuk VII van het VN-handvest, waarin maatregelen tegen bedreigingen van de vrede en veiligheid in de wereld zijn opgenomen. VN-lidstaten mogen desnoods verdragen schenden om zulke resoluties uit te voeren.

Een van de Amerikaanse nabestaandenorganisaties van slachtoffers van Lockerbie reageerde geschokt. 'Het zal alleen maar moeilijker worden op de een of andere manier recht te doen', aldus woordvoerster Susan Cohen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden