Vliegen zo ver als een voetbalveld

Lang heeft het IOC zich halsstarrig verzet tegen deelname van vrouwen aan het schansspringen. Dinsdagavond imponeerden ze tijdens hun debuut op de Olympische Spelen.

SOTSJI - Kunnen vrouwen van de skischans verder springen dan mannen? Het zou niet relevant hoeven zijn. Maar dat is het geworden. Door de halsstarrige houding van het IOC.


Vier jaar geleden mochten skispringsters niet meedoen aan de Winterspelen. Het niveau was te laag, luidde het formele argument van het IOC. Toenmalig voorzitter Jacques Rogge zei dat het toelaten van vrouwen afbreuk zou doen aan de waarde van andere medailles. Mannen springen al van de schans sinds de eerste Winterspelen, in 1924.


De skispringsters reageerden furieus. Vijftien van de beste atletes probeerden in 2009 olympische deelname af te dwingen bij de Canadese rechter, maar die verklaarde zich onbevoegd om een oordeel te vellen over het olympische programma van Vancouver. Het IOC mag zelf beslissen wie meedoet aan de Winterspelen.


Na veel negatieve publiciteit veranderde het IOC in 2011 van mening. Schansspringen voor vrouwen kreeg per 2014 de olympische status. En dus zweefden de vrouwen dinsdagavond voor het eerst naar beneden, in hetzelfde avondlicht, van dezelfde 100 meter lange schans die de mannen zondag gebruikten.


En wat bleek? Ze zweefden niet alleen zonder ongelukken door de koele lucht. De beste vrouwen vlogen over de lengte van een voetbalveld. Ze landden na ruim 100 meter, een afstand die voor veel mannen te ver bleek.


De eerste olympische titel ging naar Duitse Carina Vogt, met sprongen van 103 en 97,5 meter. Ze had volgens de jury een mooiere stijl dan de Oostenrijkse Daniela Iraschko-Stolz, die grotere afstanden aflegde: 104.5 en 98.5 meter. Alleen de winnaar bij de mannen, de Pool Kamil Stoch, vloog zondag verder. Hij kwam tot 105.5 meter.


'Het niveau van de vrouwen is nooit te laag geweest', legde Deedee Corradini dinsdag uit. Zij was tussen 1992 en 2000 als burgemeester van Salt Lake City nauw betrokken was bij de voorbereiding op de Winterspelen van 2002. Bij dat toernooi stonden rodelen, skeleton en bobsleeën voor vrouwen voor het eerst op het programma. Met de vrijwilligersorganisatie Ski Jumping USA wilde ze hetzelfde bereiken met schansspringen voor vrouwen.


Volgens Corradini waren de argumenten waarmee het IOC schansspringen aanvankelijk weerde flauwekul. 'We hebben de feiten aan de Canadese rechtbank gepresenteerd. Er deden meer vrouwen en landen mee aan schansspringen dan aan bobsleeën, skeleton en rodelen, toen die sporten de olympisch status verkregen. De rechter zei tegen het IOC: jullie discrimineren tegen vrouwen.'


Veel jonge atletes, de helft van de dertig deelneemsters was onder de 20 jaar, hebben een gevecht moeten voeren om de sport te kunnen uitoefenen. Het Italiaanse IOC-lid Gian-Franco Gasper, tevens voorzitter van de internationale skifederatie FIS, zei eens dat schansspringen voor vrouwen 'vanuit een medisch oogpunt' niet verstandig was.


De Amerikaanse skispringster Lindsey Van, een van de woordvoerders tijdens de Canadese rechtszaak, heeft het nog gortiger meegemaakt. Ze kreeg te dat 'haar baarmoeder eruit zou vallen' als ze de sport bleef beoefenen. Zij eindigde gisteravond als vijftiende.


De skispringsters zijn trots op hun hoge niveau. Al merken ze wel dat hun verre sprongen misverstanden oproepen bij argeloze toeschouwers. Dat ze net zo ver vliegen als mannen betekent hooguit dat ze even moedig zijn als de mannen, niet dat ze even goed zijn.


Hun vertrekpunt op de schans ligt een meter of vijf meter hoger dan bij de mannen, waardoor ze een hogere snelheid ontwikkelen tijdens de afdaling (91 versus 88 kilometer per uur). Die is nodig om aan het einde van de sprong in de buurt van het kritische punt op de baan te landen. Als ze lager op de schans zouden vertrekken, en dus minder ver zouden springen, zou dat gevaar opleveren.


Het is onduidelijk waarom het IOC zich aanvankelijk verzette tegen de introductie van skispringen, omdat mogelijk gevaarlijke sporten als ijshockey, snowboardcross en bobsleeën wel werden toegevoegd. Mogelijk speelde het geringe aantal vrouwelijke IOC-leden een rol: minder dan 20 procent.


Sommige skispringsters geloven in een andere verklaring. Het feit dat vrouwen van een grotere hoogte van de schans afkomen, sneller dalen en net zo ver springen, doet afbreuk aan de prestatie van de mannen. Buitenstaanders kennen de technische details van de sport immers niet.


Gezien de afstanden die ze afleggen, vinden sommige skispringsters de tijd rijp voor de volgende stap. Ze willen, net als de mannen, ook af van de hoge schans. Waar ze niet op uit zijn is een gemengde competitie. Ze hebben geen strijd voor gelijke behandeling gevoerd om die meteen op te geven, aldus Deedee Corradini van Ski Jumping USA. 'Vroeger sprongen ze met de mannen. Toen werden ze uit elkaar gehaald. Nu willen ze hun eigen ding doen. Ze hebben geen behoefte om steeds vergeleken te worden met mannen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden