Vlaamse journaliste schetst weinig bemoedigend beeld van Italië

Ine Roox: Italië - De schaduwkant van een zonovergoten land

****


De Bezige Bij; 348 pagina's; euro 22,50.


Italië - droom of nachtmerrie? Wie op een zonovergoten voorjaarsochtend over zacht slingerende wegen door het Toscaanse land rijdt of bij zonsondergang neerstrijkt in een eethuisje aan de Amalfitaanse kust en zich door een bord verse trofie alle vongole het verhemelte laat strelen, waant zich wellicht in een droom. Wie moet leven in een land met een instortende economie en een duizelingwekkende werkloosheid, een door en door verrot (politiek) systeem en een overheid die zich voornamelijk voor haar burgers lijkt te interesseren als er belasting kan worden geïnd, zal het gevoel hebben in een nachtmerrie te zijn beland.


Ine Roox (1977), Vlaams journaliste voor het dagblad De Standaard, beschouwt Italië als haar 'emotionele vaderland' maar is wars van romantisch gedweep. De ondertitel van haar boek, 'De schaduwkant van een zonovergoten land', belooft het al: er gaan harde noten gekraakt worden.


En daar is alle reden toe: patiënt Italië is ziek, zwak en misselijk, en daar heeft het de afgelopen decennia hard zijn best voor gedaan. Toen begin juni aan de Franse kust zeventig jaar D-Day werd herdacht, opende het tv-journaal van de RAI met het nieuws dat president Obama en Angela Merkel daar in een informeel gesprek met president Napolitano hun vertrouwen hadden geuit in de jonge Italiaanse regering van premier Renzi. Het tweede item van diezelfde nieuwsuitzending ging over grootscheepse corruptie bij het Mosé-stormvloedkeringsproject in Venetië en bij de organisatie van Expo 2015, de Wereldtentoonstelling in Milaan. Naast de economische crisis kampt la bella Italia al generaties lang met rot van binnen, en niet alleen in het zuiden.


Roox bereisde de afgelopen jaren het hele land en praatte met mensen van allerhande pluimage: politici, ondernemers, studenten, wetenschappers. Het beeld dat uit haar reportages oprijst, is weinig bemoedigend: de jeugdwerkloosheid is dramatisch (in het zuiden werken of studeren twee op de drie jongeren niet), door de demografische verschuivingen als gevolg van immigratie tiert het racisme welig (Roberto Calderoli van de Lega Nord vergeleek de donkere ex-minister Cécile Kyenge met een orang-oetan) en de tentakels van de maffia reiken tot in de verste uithoeken.


Die schaduwkant is maar één kant van Roox' verhaal, al overheerst het. Roox vertelt gelukkig ook over nieuwe, idealistische landbouworganisaties op grond die vroeger de maffia toebehoorde, de in de regio Piemonte geboren slowfood-beweging met haar aandacht voor lokale producten en duurzame landbouw, en over gewone mensen die weigeren het hoofd te buigen voor de georganiseerde misdaad of voor de economische malaise.


Roox heeft een makkelijke pen en geeft blijk van een gedegen kennis over een land dat vele gezichten heeft. Haar perspectief is soms nadrukkelijk Vlaams - een fors hoofdstuk gaat over de vele tienduizenden Italiaanse gastarbeiders die na de oorlog in de Belgische mijnen kwamen werken - maar Italië is een boek dat iedereen moet lezen die iets wil proeven van de Italiaanse gelukzaligheid, zonder de ogen te sluiten voor de diepe misère waarmee het land al decennia te kampen heeft.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden