Vlaamse deelnemers aan Groot Dictee vieren feest en vergeten verloren voetbalwedstrijd 'Het wordt tweemaal victorie voor België. Met een c'

In Antwerpen, waar vandaan zaterdag de Belgische bus met deelnemers aan het Groot Dictee vertrekt, houden Oranjesupporters een tussenstop. Ze zijn op weg naar een ander duel: de voetbalwedstrijd België-Nederland....

Van onze verslaggeefster

Ellen van den Boomgaard

ANTWERPEN/DEN HAAG

Dinsdagavond werd voor de zevende maal Het Groot Dictee der Nederlandse Taal uitgezonden, een samenwerkingsverband van de NPS, de Volkskrant en De Standaard. Het taalevenement werd zaterdag in de Eerste Kamer opgenomen en traditiegetrouw gepresenteerd door Philip Freriks, volgens wie het dictee 'een flagrante vorm van collectieve zelfkastijding is'.

Liefhebbers van voetbal zijn misschien niet geïnteresseerd in het Groot Dictee, het omgekeerde is wel het geval. De Belgische deelnemersbus is nog niet van de Antwerpse parkeerplaats af, of speculaties over het onderwerp van het dictee barsten los. Voor auteur Ward Ramaekers is het duidelijk: het gaat vanavond over voetbal. Dat betekent druk bladeren in het Groene Boekje op zoek naar woorden als penaltystip en ex-coach. Moet dat met of zonder streepje? Buitenspel. Is dat één of twee woorden? Rode Duivels. Moet dat met hoofdletters?

Sommige deelnemers concentreren zich gespannen op lijstjes met lastige woorden, anderen denken dat als ze het nu niet weten, het toch geen zin meer heeft. Wiskundeleraar Ludo Meskens ziet niet op tegen het dictee. 'Ik parafraseer Urbanus als ik zeg: ik hou niet van competitie, maar als ik meedoe, wil ik geen mal figuur slaan.' Dat doet hij zeker niet, want hij wordt uiteindelijk tweede, met zes fout.

Behalve de tien Vlamingen die uit de voorronde in De Standaard zijn geselecteerd, zit ook het merendeel van de Belgische prominenten in de bus. Walter Zinzen, presentator van de Vlaamse actualiteitenrubriek Ter Zake, vindt het leuk om mee te doen, maar verwacht een recordaantal fouten te zullen maken. Filmpaus Jo Röpcke (Première) heeft dit jaar eindelijk een keer tijd om mee te doen. 'Misschien leer ik er nog iets van. Ik vind het leuk en pedagogisch om hier vanavond te zijn.'

'Doen er eigenlijk nog Belgische politici mee?', vraagt een van de deelnemers zich af. 'Hebben we die nog dan?', is de wedervraag. 'En nu het toch over politici gaat: is spaghetti-incident met of zonder streepje?'

Op het Haagse Binnenhof aangekomen, zwaait auteur Ramaekers vervaarlijk met de van huis meegenomen Belgische driekleur. Om zijn schouders hangt de Vlaamse Leeuw gedrapeerd. 'Het wordt vanavond tweemaal victorie voor België. Met een c', schreeuwt hij voor iedereen die het horen wil.

Een paar uur later, tijdens het nakijken van het dictee, beklaagt hij zich over het onderwerp van de schrijfproef. 'Het thema was niet echt pittig te noemen. Ik vond het saai.' Hij vermoedt zeker vijftien fouten te hebben gemaakt, maar dat lijkt mee te vallen. Hij wordt met tien fout zelfs de beste prominent.

Maarten van Traa, voorzitter van de parlementaire enquêtecommissie Opsporingsmethoden, vond het dictee moeilijker dan voorafgaande jaren. 'Een hersenschudding krijg ik ervan. Ik hoop op 25 fouten. Ik vond het cisterciënzerklooster een absolute klapper, maar sinjorenstad Antwerpen heb ik wel weer goed geschreven.' En dat kan niet iedereen zeggen. De meest uiteenlopende schrijfwijzen blijken voor te komen, van St. Jorisstad tot seniorenstad Antwerpen.

Volgens staatssecretaris Aad Nuis is het dictee een 'verzameling instinkers bij elkaar'. 'Ik ben ervan overtuigd dat ik er vele malen in zal stinken. Maar het is leuk om mee te doen, het gaat om de lol, niet om het resultaat.' Het foutloos maken van het dictee moet je overlaten aan de echte 'spellingsatleten', vindt hij. Na de proef te hebben doorstaan, zegt hij voorzichtig: 'Ik denk dat ik zo'n 25 fout heb gemaakt. Na afloop toont hij trots zijn formulier: '24 Fout. Niet slecht, hè? Maar het had beter gekund. Labyrint had ik namelijk eerst goed.'

Zijn collega-staatssecretaris Frank de Grave heeft meer moeite met het dictee. 'Ik heb een aanzienlijk aantal fouten gemaakt. Ik zet in op 43 fout.' Scenarioschrijver Chiem van Houweninge schampert: 'Dat is nou echt een politicus. Hoog inzetten, dan valt het altijd mee als het minder is.' Achteraf blijkt De Grave niet hoog genoeg te hebben ingezet: hij zat er 46 keer naast.

Bart Chabot, voor wie deelname aan het dictee net zo bij december hoort als Sinterklaas en Kerstmis, hoopt op de gemiddelde score. Inderdaad heeft hij 27 fout. 'Philip Freriks spreekt dan misschien van een gemiddelde prestatie, maar ik vind het top'

Winnaar Marc de Smit is Nederlander, maar woont sinds anderhalf jaar in Gent. Dat is toereikend voor de titel van Vlaamse winnaar. Het winnen van dit dictee is hem overigens niet vreemd. In 1990 ging hij ook met de hoofdprijs naar huis, toen als Nederlandse deelnemer uit Sas van Gent. Hij verklaarde tegenover Philip Freriks dat hij speciaal is geëmigreerd om als Vlaming mee te kunnen doen aan het dictee. Terug in de bus naar België voegt hij daar blasé aan toe: 'Ik veronderstel dat het intelligentere deel van de natie wel begrijpt dat ik een grapje heb gemaakt.'

Op de terugweg naar Antwerpen en Brussel is de stemming buitengewoon feestelijk. De Rode Duivels hebben weliswaar een pak rammel gekregen, de taalwinst gaat dit jaar wederom naar de Belgen. De stand na zeven keer Groot Dictee is 4-3. Voor Nederland.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden